Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2026

Τι είναι η Ορθοδοξία;

 


Η Ορθοδοξία δεν είναι δυνατό να περιγραφεί και να εκφρασθεί μέσα από την «σχολαστική θεολογία». Μέσα από τα «δυτικά» η δυτικίζοντα « Θεολογικά σπουδαστήρια», που εξαντλούν  την αλήθεια μέσα από ορθολογιστικά πρότυπα. Δηλαδή μέσα στα ξερά λογικά σχήματα, που έχει επινοήσει ο άνθρωπος, με αποτέλεσμα να περιορίζουν την απεραντοσύνη της ορθοδοξίας και να της καταστρέφουν την αποκαλυπτικότητα. Με μια λέξη, να την κάνουν γνωσιολογική και ανθρωποκεντρική.

          Η Ορθοδοξία δεν είναι θεωρία, επιστημονική γνώση, «ορθολογιστική», κηρυκτική φλυαρία, νοσηρή παρελθοντολογία, «νομική» ηθική, φανατισμός, «ιερά εξέταση», αυθαίρετες δοξασίες, συναισθηματισμός, φιλοσοφικές θεωρίες, ιδεολογία, σύστημα, σχήμα- καλούπι.

          Η Ορθοδοξία είναι εμπειρία, ζωή, «γεύση αθανασίας», θεοπτία, αποκάλυψη, σταυρός και ανάσταση, βίωμα του λαού του Θεού.

          Γι’ αυτό εκφράζεται με τη λατρεία, τα μυστήρια της Εκκλησίας, με την Χριστοκεντρική άσκηση, με τον Μοναχισμό. Με την βυζαντινή τέχνη- την αρχιτεκτονική- τον ήχο -την εικόνα.

          Και με τα ήθη και έθιμα των παραδόσεων, που εκφράζουν υψηλό ήθος. Δηλαδή, αγάπη, αλήθεια κι ελευθερία.

          Αυτό  είναι η ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ.

           ΙΕΡΟΜΟΝΑΧΟΥ, ΤΙΜΟΘΕΟΥ Κ. ΚΙΛΙΦΗ

Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου 2026

Κίνηση για Μετάνοια / Μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος

 

Ιερά Μητρόπολη Λεμεσού, Μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος, Γέροντας Αθανάσιος, μετάνοια, Παναγία, Θεός, Χριστός, καρδία, πνευματικός αγώνας, πνευματικές ομιλίες, πίστη, αγάπη, Χριστός, Ορθοδοξία, Metropolitan of Limassol Athanasios, Ραδιοφωνικός Σταθμός Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού, Άγιον Όρος, Λεμεσός, Μοναχοί.

Πέμπτη 26 Φεβρουαρίου 2026

Το προνόμιο της μετανοίας

 


Ολόκληρο το περιεχόμενο του Ευαγγελίου είναι η διακήρυξη για τον άνθρωπο του δικαιώματος της μετανοίας , της συμφιλίωσης με τον Θεό και της κτίσεως στον αιώνιο προορισμό του. Το δικαίωμα της μετανοίας  το αποκτήσαμε «κατά χάριν», τη Χάρη του αίματος του Ιησού Χριστού, προνόμιο που δίδεται στους πιστούς. Πίστη και μετάνοια συμπορεύονται.

            Οκτακόσια χρόνια πριν από  τον Χριστό, ο Θεός με τη φωνή του προφήτη Ησαΐα προσκάλεσε τους ανθρώπους: «δεύτε διαλεχθώμεν». Ελάτε να συζητήσουμε, ελάτε να τα βρούμε. Αυτή  η πρόσκληση συνοψίζει την ανθρώπινη ύπαρξη και δικαιώνει τους πόνους  και τους μόχθους  της ζωής. Πρόσκληση σε μετάνοια, σε αποκατάσταση στενής σχέσεως με τον Θεό και Πατέρα μας.

            Το κήρυγμα του αγίου Ιωάννου του Προδρόμου συνοψίζεται στη λέξη  «μετανοείτε». Ο Κύριος αρχίζει το κήρυγμά Του με τις λέξεις: «μετανοείτε και πιστεύετε τω Ευαγγελίω». Στους Αποστόλους ανατίθεται να διδάξουν  στους ανθρώπους τη μετάνοια και να υπηρετήσουν το μυστήριο της αφέσεως των αμαρτιών τους. Στις επιστολές προς τους Επισκόπους στο βιβλίο της Αποκαλύψεως γράφεται η λέξη «μετανόησον», καθόσον  οι συνεχιστές των Αποστόλων-αλλά και όλοι οι πιστοί –καλούνται να θυμίζουν εις εαυτούς και αλλήλους την παρουσία του Θεού και τον δρόμο της μετανοίας, της συνάντησή τους μ’ Εκείνον.

            Όσο ο άνθρωπος αγνοεί τον Θεό και «τη ιδία φύσει» αφήνεται, χάνει το εξώκτιστο κέντρο του. Αποδιοργανώνει την ψυχοσωματική του συγκρότηση, αμαυρώνεται το κατ’ εικόνα, χάνει την ορμή του προς το «καθ όμοίωσιν». Από θεολογικό ον ξεπέφτει σε βιολογικό όν. Υποδουλώνεται στις ανάγκες, καταδέχεται να λέγεται ζώο. Το ζώο δεν ξέρει  να μετανοεί. Μακριά από τον Θεό, η ψυχή ζητάει να τραφεί αποζυμώντας το σώμα. Έτσι γεννιούνται τα ψυχικά πάθη. Στην προχωρημένη κατάσταση της αμαρτωλότητας ο «νους» γίνεται «χους», καταποντίζεται στην υλικότητα και φτάνει να νεκρώνει τη συνείδηση του.

            Όσες φορές πάλι ο .άνθρωπος φέρεται σαν μια παραγωγική μονάδα, μια μηχανή, συχνά πιο ατελής  από τις μηχανές του, δεν ξέρει να μετανοεί, γιατί οι μηχανές δεν μετανιώνουν. Η μετάνοια δεν είναι φιλοσοφία, είναι η μόνη σοφία. Δεν είναι γνώση, είναι πράξη και βίωμα προσωπικό και αμεταβίβαστο. Είναι η πνευματική διαύγεια που γεννάει το θαύμα στην ψυχή του Πέτρου που γονατιστός ζητάει να βγει ο Χριστός από τη βάρκα του, επειδή είναι αμαρτωλός άνθρωπος.

            ……

            Ύψιστο παράδειγμα ολοκληρωμένης μετάνοιας  στην κατάληξη του Τριωδίου αποτελεί το «Μνήσθητί μου, Κύριε, όταν έλθεις εν τη βασίλεια σου», που εκστομίζει ο συσταυρωμένος  στα δεξιά του Χριστού Ληστής.

            Αυτές οι λέξεις είναι όλη η Θεολογία, είναι απολογία και ομολογία. Που τα έμαθε αυτά ο ληστής; Η θέα του Χριστού γεννάει την αξεπέραστη φράση του στον συσταυρωμένο ληστή «ημείς… άξια γαρ ων επράξαμεν απολαμβάνομεν».

            Το φως της αυτογνωσίας τον οδηγεί στη Θεογνωσία. Βλέπει Βασιλέα τον αιμόφυρτο, κρεμασμένο που πεθαίνει δίπλα του, βλέπει την Αλήθεια στο μέλλον. Βλέπει την υψηλότερη προοπτική που έχει ο Θεός για τον άνθρωπο, γι΄ αυτό φτάνει να ζητάει: Θυμήσου με στη βασιλεία Σου, στην κρυμμένη αυτή την ώρα  δόξα Σου.

            Ο Χριστός από τον Σταυρό δεν απάντησε  σε κανέναν άνθρωπο. Στον ληστή απάντησε: «Αμήν λέγω σοι, σήμερον μετ’ εμού έση εν τω παραδείσω».

            Σ’ αυτόν τον ασύλληπτο προορισμό στοχεύει το προνόμιο της μετάνοιας: στο συν Χριστώ είναι», στον παράδεισο.

            «Η ΔΡΑΣΗ ΜΑΣ», τ. 645

Τετάρτη 25 Φεβρουαρίου 2026

«Τῆς μετανοίας», «Τῆς σωτηρίας», «Τὰ πλήθη τῶν πεπραγμένων» | Στανίτσας & Δανιηλίδης 03.03.1963

 

Πεντηκοστάρια Ιδιόμελα Τριωδίου Δόξα… Ἦχος πλ. δ’ Τῆς μετανοίας ἄνοιξόν μοὶ πύλας Ζωοδότα, ὀρθρίζει γὰρ τὸ πνεύμά μου, πρὸς ναὸν τὸν ἅγιόν σου, ναὸν φέρον τοῦ σώματος, ὅλον ἐσπιλωμένον, ἀλλ\’ ὡς οἰκτίρμων κάθαρον, εὐσπλάγχνω σου ἐλέει. Καὶ νύν… Θεοτοκίοv. Ἦχος ὁ αὐτὸς Τῆς σωτηρίας εὔθυνόν μοὶ τρίβους, Θεοτόκε, αἰσχραῖς γὰρ κατερρύπωσα, τὴν ψυχὴν ἁμαρτίαις, ὡς ῥαθύμως τὸν βίον μου, ὅλον ἐκδαπανήσας, ταὶς σαὶς πρεσβείαις ῥύσαί με, πάσης ἀκαθαρσίας. Στίχ. Ἐλέησόν με ὁ Θεὸς κατὰ τὸ μέγα ἐλεός σου καὶ κατὰ τὸ πλῆθος τῶν οἰκτιρμῶν σου, ἐξάλειψον τὸ ἀνόμημα μου. Ἦχος πλ. β’ Τὰ πλήθη τῶν πεπραγμένων μοὶ δεινῶν, ἐννοῶν ὁ τάλας, τρέμω τὴν φοβερὰν ἡμέραν τῆς κρίσεως, ἀλλὰ θαρρῶν εἰς τὸ ἔλεος τῆς εὐσπλαγχνίας σου, ὡς ὁ Δαυὶδ βοῶ σοί. Ἐλέησόν με ὁ Θεός, κατὰ τὸ μέγα σου ἔλεος. Ψάλλουν οι Άρχοντες της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θρασύβουλος Στανίτσας και Νικόλαος Δανιηλίδης. Ζωντανή ηχογράφηση από τον Πατριαρχικό Ναό του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι, Κωνσταντινούπολη. Κυριακή Ορθοδοξίας - 03.03.1963 Από τη Βυζαντινή και Ορθόδοξη Μουσική Συλλογή της Αμερικανίδας Εθνομουσικολόγου Laura Boulton - Online Audio Library του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ.

Η αρετή της διάκρισης



 Όταν ένα μωρό γεννιέται, έχει ανάγκη το γάλα απ’ το στήθος της μητέρας για να ζήσει. Και είναι και το μωρό, και η μάνα είναι σε μια ισορροπία.

            Και μεγαλώνει αυτό, ψηλώνει, αναπτύσσεται, και βγάζει δόντια. Και βλέπουμε πολλές φορές τη μάνα το στήθος να μην τραβάει απ’ το παιδί. Και συνεχίζει να θηλάζει και ας πονάει και ας ματώνει.                

            Και μεγαλώνει και άλλο το παιδί. Και η μάνα συνεχίζει  το γάλα απ’ τα στήθια της  να δίνει. Και δεν αρνείται αυτό. Και τρέφεται και πάλι συνεχίζει να ψηλώνει.

            Και εκεί που έχει ανάγκη τη μάνα το παιδί, είναι η μάνα που πάνω του έχει αγκιστρωθεί στο τέλος. Και ας το τρέφει, είναι δική της ανάγκη που κυνηγάει πια να καλύψει..

            Και ίσως πει κανείς, Ποιο  το κακό; Το παιδί δεν μεγαλώνει;

            Δεν είναι μόνο ο σκοπός. Είναι το μέσον  που μπορεί  στο τέλος να αποδειχτεί επικίνδυνο. Και για τη μάνα και για το παιδί. Και ας μην το βλέπει κανείς στο τώρα.

            Και όλα έτσι είναι μέσα στη ζωή. Θέλει διάκριση, να ξέρεις πότε πρέπει να σταματήσεις. Να ξέρεις πότε ξεπερνάς τα όρια, να έχεις το νου σου πότε πονάς  πια και ματώνεις. Να βλέπεις, να αφουγκράζεσαι το τι, το πότε και το πως. Με λεπτότητα να βαδίζεις πάντοτε.

            Θέλει διάκριση και λεπτότητα και προσοχή.

            Για κάποια λάθη ο χρόνος δεν γυρίζει πίσω.

            Ελευθέριος Γ. Ελευθεριάδης

                        Ψυχολόγος   

Τρίτη 24 Φεβρουαρίου 2026

Μετάνοια, Υπό κ. Νικολάου Βοινέσκου

 


Ἡ λέξις "ΜΕΤΑΝΟΙΑ"

 

Η μετάνοια εἶναι μιά λέξις, πού κάθε  γράμμα της δείχνει καί τά δύο: Καί

τη θεϊκή προσφορά καί τὴν ἀνθρώπινη ἀδυναμία. Φωτιά ή δική μας ἁμαρτία, πέλαγος ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. ῎Ας δοῦμε τά γράμματα τῆς πλέον ὡραίας γιὰ μᾶς λέξεως: "Μετάνοια"!

 

Μ. Μετάνοια! Τό Μ εἶναι ἡ Μακροθυμία τοῦ Θεοῦ, καί τό Μυστήριο τό δικό μας. Μυστήριο μετανοίας εἶναι ἡ στιγμή, κατά τήν ὁποία ἡ ἀγάπη μας γιά τόν Χριστό συναντᾶ τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Μυστήριο! Πῶς μακροθυμεῖ καί δὲν μᾶς τιμωρεῖ. «Τό χρηστόν τοῦ Θεοῦ εἰς μετάνοιάν σε ἄγει» (Ρωμ. β' 4). Μυστήριο! Πῶς μακροθυμεῖς, Κύριε! Μυστήριο! Πῶς μετανοεῖ ὁ ληστής, ὁ Σαῦλος, ὁ Ζακχαῖος, ὁ τελώνης, ὁ ἄσωτος!

 

Ε. Μετάνοια! Το Ε γιά τόν Χριστό εἶναι τὸ ἔλεος. Ἄπειρο τό ἔλεος καί ἡ συγγνώμη Του. Το Ε γιὰ μᾶς εἶναι ἡ ἐπιστροφή στο σπίτι τοῦ Πατέρα. Χωρᾶνε ὅλοι οἱ ἁμαρτωλοί, πού μετανοοῦν καί ἐξομολογοῦνται. Δέν χωρᾶνε ὅσοι ἔχουν μεγάλη ἰδέα γιά τόν ἑαυτό τους.

 

Τ. Μετάνοια! Το Τ γιά τόν Χριστό θὰ μποροῦσε νά εἶναι Τιμωρία. Ἡ ἀντίδρασις ὅμως τοῦ Θεοῦ δὲν εἶναι ὅμως ἡ τιμωρία. Εἶναι ἡ ἄφεσις, ὅταν ἀσφαλῶς ὑπάρχη το δικό μας Τ, ἡ Ταπείνωσις. Ἐκεῖνος, ὁ Ἰησοῦς, σηκώνει τίς ἁμαρτίες μας, ὅταν ἐμεῖς μὲ ταπείνωσι τίς φανερώνουμε.

 

Α. Μετάνοια! Το Α γιά τό Χριστό εἶναι ἡ ᾿Αγάπη τοῦ ᾿Αναμαρτήτου Ἰησοῦ. Γιὰ τὸν ἄνθρωπο εἶναι ἡ ᾿Ανάγκη τοῦ ἁμαρτωλοῦ. ᾿Ανάγκη γιατί Τὸν ἀγαπῶ καί δέν θέλω νά Τόν χάσω. Ανάγ-κη γιά τόν ἑαυτό μου, γιατί τόν ἀγαπῶ καί δέν θέλω να χαθῆ.

 

Ν. Μετάνοια! Τό Ν γιά τούς ἀνθρώπους τό ἐκφράζει ἡ πιό φρικιαστική λέξις. «Ναρκωτικό». Κάπως ἔτσι εἶναι ἡ ἁμαρτία. Ἐξάρτησις. Τό Ν γιά τόν Χριστό εἶναι «Νέκρωσις». Μᾶς ναρκώνει ἡ ἁμαρτία. Μᾶς νεκρώνει τήν ἁμαρτία ὁ Ἰησοῦς Χριστός, μέ τή δική μας μετάνοια. ᾿Αλλά γιά τόν χρόνο τῆς μετανοίας το Ν σημαίνει καί κάτι ἄλλο. «Νῦν». Ἐδῶ καί τώρα!

 

Ο. Μετάνοια! Τό Ο γιά τόν Χριστό εἶναι Ὁρατότητα. Ὅλα τά βλέπει. Γιά μᾶς εἶναι Ὁμολογία. Νά μή τά κρύβουμε! Νά τά ὁμολογοῦμε. «Εάν ὁμολογῶμεν τάς ἁμαρτίας ἡμῶν, πιστός ἐστι καί δίκαιος ἵνα ἀφῇ ἡμῖν τὰς ἁμαρτίας» (Α΄ Ἰωάν. α΄ 9). Στό γιατρό ὅλα τά δείχνουμε. Στόν πνευματικό γιατί δέν ὁμολογοῦμε τίς πληγές μας;

 

Ι. Μετάνοια! Τό Ι γιά τόν Χριστό θυμίζει τό ὄνομα Ἰησοῦς. «Καί καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν· αὐτός γάρ σώσει τόν λαόν αὐτοῦ ἀπό τῶν ἁμαρτιῶν αὐτῶν» (Ματθ. α΄ 21). Σωτήρας τῶν ἁμαρτωλῶν. Θεός τῶν ἁμαρτωλῶν. Γιά μᾶς τό Ι σημαίνει: Ἴδια! Δυστυχῶς παραμένουμε στά ἴδια.

 

Α. Μετάνοια! Γι' αὐτό χρειαζόμαστε τό τελευταῖο γράμμα. Τό Α. Γιά τόν Χριστό σημαίνει τόν ᾿Αναλλοίωτο, πού ἡ ἀγάπη τόν ἔκανε νά ἀλλάξη μορφή, γιά ν' ἀλλάξουμε ἐμεῖς ζωή. Ἀλλαγή! Νά τελικά τί εἶναι ἡ μετάνοια.

 

-Κάνε, Κύριε, νά ἀλλάξουμε! Νά ζήσουμε ἐν μετανοίᾳ καί νά ἐφαρμόζουμε το θέλημά Σου τό ἅγιο. Αμήν!

Από το Περιοδικό "Ιωάννης ο Βαπτιστής"


Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου 2026

Αυτογνωσία και αυτοκριτική

 


Ο πνευματικός άνθρωπος αγωνίζεται για την κάθαρση του εσωτερικού του. Προσπαθεί να συνειδητοποιήσει την ανεπάρκειά του και την αμαρτωλότητά του. Ικετήρια κραυγή του, κάθε στιγμή, είναι η μονολόγιστη ευχή: «Κύριε Ιησού Χριστέ , ελέησόν με τον αμαρτωλό». Δεν αναπαύεται στις δάφνες  και τους θριάμβους του, αλλά  σαν παραβάτης και αμαρτωλός, πάντα ρωτάει: «Τι έτι υστερώ;»

            Η αυτογνωσία είναι πορεία προς την τελειότητα. Είναι μέσον τελείωσης και αγιασμού. Είναι απολογισμός και λογοδοσία. Είναι μια λέξη δύναμης και δράσης κι ας φαίνεται σαν μια κατάσταση αδράνειας και στατικότητας.

            Όπως η προσευχή, η νηστεία, η μελέτη της Αγίας Γραφής, είναι μέσα προς αγιασμό και το «καθ ’ομοίωσιν», έτσι κι η αυτογνωσία ως αρετή και ως πράξη.

            Η χριστιανική αυτογνωσία δεν έχει σχέση με την «αυτογνωσία –αυτοσυγκέντρωση»     βουδιστικού ή άλλου ανατολικού θρησκευτικού τύπου, ούτε με την αυτογνωσία της «θετικής σκέψης» ή των «ψυχολατρών» των Ινδουιστών  και άλλων ανατολικών θρησκειών.

            Όταν διαπιστώνουμε ότι κάπου δεν πάμε καλά, ότι κάποια ελαττώματα μας δυναστεύουν κ. λ. π. ,πρέπει να είμαστε αποφασισμένοι  να κάνουμε τις διορθώσεις της  πνευματικής μας πορείας, όσο κι αν μας κοστίσει αυτό. Αυτογνωσία και αυτοκριτική που δεν          οδηγεί στην απόφαση, ώστε με τον αγώνα να ζω  όσο μπορώ με περισσότερη συνέπεια την πίστη μου και την αλήθεια του Θεού, μια τέτοια αυτογνωσία είναι νόθος. Είναι ψεύτικη. Αν δω ότι μια συνήθεια π. χ. ή μια ενέργεια με οδηγεί στην πνευματική καταστροφή, και δεν πάρω  αμέσως ριζικά μέτρα αλλαγής, τότε η γνώση αυτή είναι ανώφελη. 

            Αν δεν είμαι αποφασισμένος για διόρθωση της πορείας  μου, τότε η αυτοκριτική μου και η γνώση του εαυτού μου είναι όχι μόνο ανώφελη, αλλά και σκέτη κοροϊδία του εαυτού  μου και των άλλων. Γι’ αυτό και ο απόστολος Παύλος, που το θέμα της αυτογνωσίας το είχε πρώτο, μας παραγγέλλει: «εαυτούς πειράζετε ει έστέ εν τη πίστει, εαυτούς δοκιμάζετε». (Β΄ Κορ. 5, 5).

            Άγιος Παϊσιος   ο Αγιορείτης

Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026

Γιατί όχι σε μένα;

 


Κάθομαι το βράδυ της Κυριακής, και προσπαθώ να μαζέψω σκόρπιες σκέψεις.

«Γιατί όχι σε μένα;» είναι αυτή που κυριαρχεί.

Γιατί να έχω ζέστη, ρεύμα, φαγητό;

Γιατί  να έχω χαρτί και μολύβι, κρεβάτι, ηρεμία, και ειρήνη, την ώρα που σε ανθρώπους δίπλα μου, φαντάζουν πολυτέλεια…

Και γιατί και σήμερα να είμαι υγιής;

Γιατί να μην πρέπει να μπω για χημειοθεραπεία, γιατί να μην πρέπει να πάρω αγωγή, γιατί να μην με βρίσκει στον θάλαμο;

Γιατί αυτή την Κυριακή, να μην με βρίσκει στον θάλαμο ή την αναμονή κάποιου νοσοκομείου; Γιατί όταν ο πόνος χτυπάει την δίπλα πότρα;

Και οι άνθρωποι…..

Όλοι αυτοί που έχω κοντά μου, γιατί και σήμερα, γιατί να μπορώ να ακόμα να τους αγγίζω, να τους βλέπω, να τους χαμογελώ, να μαλώνω μαζί τους;

Γιατί όταν οι μάνες θάβουν τα παιδιά τους, γιατί όταν άνθρωποι, Κυριακή βράδυ, έχουν  για παρέα μνήμες;

Γιατί όχι σε μένα, Άνθρωπε; Και γιατί όχι σε και σε σένα;

Μήπως είμαστε πιο καλοί; Μήπως πιο δίκαιοι; Μήπως πιο άξιοι;

Δεν είναι τύχη, Άνθρωπε, ούτε αξιοσύνη

Και να σου πω…

Τρέμω στην ιδέα να μάθω… Δεν θέλω…

Αυτό που ξέρω, όχι όμως γνωστικά, είναι το ότι με ό, τι έχουμε, και με τρόπο, όποιο μπορούμε, οφείλουμε να προσφέρουμε ανακούφιση.

Οφείλουμε.

Όχι σαν σωτήρες. Όχι σαν ικανοί.

Σιωπηλά. Εν κρυπτώ.

Καληνύχτα.

Ελευθέριος Γ. Ελευθεριάδης

            Ψυχολόγος

.

Σάββατο 21 Φεβρουαρίου 2026

Πληρωτικά Ήχος Δ´ (Άγια) - π. Χρυσόστομος Κοτίδης / Χρήστος Οικονόμου

 

Χρήστος Οικονόμου

Πληρωτικά Ήχος Δ´ (Άγια) Εκφωνεί ο Αρχιδιάκονος της Ιεράς Μητροπόλεως Τρίκκης, Γαρδικίου και Πύλης π. Χρυσόστομος Κοτίδης και ψάλλει ο Πρωτοψάλτης του Ι. Ν. Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Τρικάλων Χρήστος Οικονόμου.

Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου 2026

ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΤΗΣ ΛΑΤΡΕΙΑΣ Η Μούσα Γρηγόριος

 



Η μνήμη ενός από τους Πατέρες του «χρυσού αιώνα»  (του 4ου μ. Χ.) της Εκκλησίας τιμάται την 10η Ιανουαρίου. Πρόκειται για τον αδελφό του Μεγάλου Βασιλείου επίσκοπο Νύσσης Γρηγόριο, άνδρα μεγάλης και βαθιάς θεολογικής συγκράτησης  και εγκρατή κάτοχο της κοσμικής παιδείας. Η Νύσσα ήταν μια μάλλον μικρή πόλη της Καισάρειας, στο κεντρικό τμήμα της Μικράς Ασίας.

            Στους δύο πρώτους από τους τρεις στίχους του Συναξαρίου του Όρθρου της 10ης  Ιανουαρίου ο άγιος Γρηγόριος παραλληλίζεται προς μία από τις αρχαίες εννέα Μούσες, έδρα των οποίων ήταν η Πιερία. (Πιθανόν να εννοείται η Πολύμνια, η Μούσα των ιερών ύμνων).

            Οι τρεις στίχοι έχουν ως εξης:

            «Η Μούσα Γρηγόριος, ου Νύσσα θρόνος,

            ου Πιερίαν, αλλ’ Εδέμ σκηνήν έχει.

            Γρηγόριον  δεκάτη    θανάτου κνέφας αμφεκάλυψεν».

            Στον πρώτο στίχο γίνεται παρήχηση μεταξύ των λέξεων «Μούσα» και «Νύσσα». Στον ίδιο στίχο, απουσιάζει το ρήμα στην αναφορική πρόταση «ου Νύσσα» θρόνος», δίνοντας ένταση στο νόημα. [το «ου» [διαφορετικό από το αρνητικό μόριο «ου», που είναι η πρώτη λέξη του δεύτερου στίχου] είναι γενική Ενικού της αναφορικής αντωνυμίας «ος» και σημαίνει «του οποίου»].

            Στον τρίτο στίχο [ που κινείται πάντα σε ποιητικό ύφος], η λέξη «κνέφος» σημαίνει «σκότος», «σκοτεινιά», ενώ το «αμφεκάλυψεν» [Αόριστος του ρήματος «αμφικαλύπτω»] σημαίνει «τύλιξε γύρω –γύρω», «κάλυψε απ’ όλες τις μεριές», «περικάλυψε».

            Το «αμφικαλύπτω» το βρίσκουμε ήδη στον Όμηρο αρκετές φορές, μάλιστα σε στίχους Π350 της Ιλιάδας σχεδόν ταυτίζεται με το εδώ «θανάτου κνέφας αμφεκάλυψεν». «θανάτου δε μέλαν νέφος αμφεκάλυψεν» [«μέλαν νέφος»= «σκοτεινό σύννεφο»].

            Μετά από αυτές τις διευκρινίσεις, οι τρεις στίχοι θα μπορούσαν να αποδοθούν ως εξής:

            «Η Μούσα Γρηγόριος, του οποίου θρόνος (είναι ) η Νύσσα,

Όχι την Πιερία, αλλά την Εδέμ (τον Παράδεισο) έχει ως κατοικία.

            Τη δεκάτη (του μηνός), τον Γρηγόριο τον τύλιξε το σκοτάδι του θανάτου».

            Ανδρέας Μοράτος, «ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ» τ.1182

Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026

Νίκος Οικονομόπουλος: Είμαι παραδομένος στον Χριστό, δεν με ενδιαφέρει τίποτα άλλο παρά να κερδίσω την αιώνια ζωή

 


Τα παραπάνω λόγια θα μπορούσαν να ανήκουν σε κάποιον σύγχρονο άγιο της Εκκλησίας μας. Θα μπορούσαν σαφώς να ανήκουν σ’ έναν  άνθρωπο γαλουχημένο παιδιόθεν στα νάματα της πίστεως. Και οπωσδήποτε θα είχαν λεχθεί σε στενό κύκλο πιστών και ομοφρονούντων ανθρώπων ή σε κάποιο εξομολογητήριο.

            Κι όμως, ελέχθη δημόσια σε τηλεοπτική συνέντευξη! Αυτή η ομολογία πίστεως, γιατί περί αυτού πρόκειται, έγινε από τον τραγουδιστή κ. Νίκο Οικονομόπουλο σε συνέντευξη που έδωσε στον δημοσιογράφο κ. Γιώργο Λιάγκα.

            Μεταφέρουμε το σχετικό απόσπασμα: «Είμαι παραδομένος στον Χριστό. Δεν με ενδιαφέρει τίποτε άλλο, παρά να κερδίσω την αιώνια ζωή. Θέλω να γίνω καλύτερος άνθρωπος. Θέλω να βοηθήσω όσο μπορώ ανθρώπους που έχουν προβλήματα, αλλά να γίνω καλύτερος άνθρωπος για να μπορέσω να πάω εκεί που θέλω. Δεν ξέρω αν το αξίζω, αλλά θέλω να πάω. Πιστεύω σε αυτό, ξέρω ότι υπάρχει μέσα μου, όπως το ξέρουν πάρα πολλοί άνθρωποι που δεν μπορούν να μιλήσουν δημόσια. Αγαπώ πολύ τον Χριστό, το λέω συνέχεια, είναι ο μόνος τρόπος ζωής για εμένα. Ποτέ δεν προσπάθησα να πείσω κάποιον ότι πρέπει να πιστέψει στον Χριστό γιατί…. Δεν υπάρχει γιατί, αυτό θα το νιώσεις μόνος σου, εγώ το νιώθω και θέλω να το μεταδώσω. Ποτέ μην χάσεις την πίστη σου… Θέλω να μοιραστώ την αγάπη  μου. Αγαπάω τον Χριστό…»!

            Σε μια εποχή όπου τα πάντα έχουν ισοπεδωθεί και η πίστη του Χρίστου χλευάζεται, έρχεται αυτός ο νέος άνθρωπος, κάποιος να βρει τέτοια πίστη, να ομολογήσει με ηρεμία, γαλήνη και πειθώ την θεότητα του Ιησού Χριστού και την βεβαιότητα της αιώνιας ζωής. Είναι πολύ σημαντικό. Όχι, γιατί ο Χριστός μας έχει ανάγκη. Αλλά, γιατί αυτός ο άνθρωπος, έχει θαυμαστές, νέους κυρίως, που ακούν και διασκεδάζουν με τα τραγούδια του. Γι’ αυτό και δήλωσή του αυτή είναι ένα κήρυγμα και ένα έργο ιεραποστολής.

            Έχει ο Θεός τους ανθρώπους του παντού! Αυτοί που δεν το φανταζόμαστε -εμείς οι « της Εκκλησίας» άνθρωποι- «προάγουσιν υμάς εις την βασιλείαν του Θεού», κατά τον λόγον του Κυρίου. Ουαί ΗΜΙΝ…!

            «ΑΓΙΑ ΛΥΔΙΑ», τ. 632

Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου 2026

Ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΙΑΝΝΑΡΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ: ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ

 

Το 2007 κυκλορόφρησε το βιβλίο του Χρήστου Γιανναρά "Ενάντια στη Θρησκεία". Οι Ανιχνεύσεις κάλεσαν τον Έλληνα διανοητή στο στούντιο της ΕΡΤ3 και κατέγραψαν την εκπομπή που μπορείτε να παρακολουθήσετε. Η εκπομπή μεταδόθηκε απο την ΕΡΤ3 στις 28 Μαρτίου 2007, λίγο πριν το Πάσχα εκείνης της χρονιάς.

Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026

Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026

«Νομική» ηθική- Ορθόδοξη ηθική

 


Στην Ορθόδοξη Εκκλησία και Θεολογία δεν χωρούν άλλου είδους «Ηθικές», όπως η «νομική», η «αντικειμενική», η  εξωτερική απομονωμένη ηθική, αποκομμένη από την ηθική ζωή.

            Στην ορθόδοξη θεολογία ηθική είναι  όλο το εσωτερικό ήθος του ανθρώπου. Είναι η αληθινή ευσέβεια και όχι η ευσεβοφάνεια και ο ευσεβισμός.

            Στην Ορθόδοξη ηθική είναι η βαθύτερη αναμέτρηση με την αλήθεια, την αγάπη και την  ελευθερία. Αυτή είναι ουσιαστικά η αληθινή ηθική. Διαφορετικά δεν θα ανακήρυσσε η Εκκλησία ποτέ αγίους σαν την αγία Μαρία την Αιγύπτια και σαν τον Μ. Κωνσταντίνο. Αυτοί οι άγιοι είχαν  κάνει πολλά στη ζωή τους, και, κρινόμενοι με την «αντικειμενική ηθική» δεν θα έπρεπε να είναι άγιοι. Κι’ όμως, κρινόμενοι με το ευαγγελικό πνεύμα, του ορθοδόξου ήθους , που βλέπει τη ζωή του κάθε ανθρώπου ενωμένη με το χώρο και το χρόνο που ζει, με τα βάθη της κληρονομικότητας και της αγωγής  του και με την άπειρη αγιαστική δύναμη της Εκκλησίας, βγαίνουν άγιοι και μάλιστα ισαπόστολοι, όπως ο Μ. Κωνσταντίνος.

            Με την ευαγγελική ηθική «οι τελώνες και αι πόρναι προάγουσιν ημάς εις την βασιλείαν  των ουρανών».

            Όποιος θέλει να είναι σύμφωνος με την ορθόδοξη ηθική, δεν έχει παρά να έχει υπ΄ όψη του, για την πορεία του και για την πορεία της Εκκλησίας, όλο το βάθος και όλες τις άπειρες διαστάσεις του ευαγγελικού πνεύματος, που αποκαλύπτουν το αληθινό ήθος της ορθόδοξης ηθικής και όχι της «νομικής».

            Αποσπασματική και περιπτωσιακή ηθική δεν υπάρχει στην ορθόδοξη θεολογία και Εκκλησία.

            Μεμονωμένες «ηθικές» πράξεις, αποκομμένες από το όλο ήθος του προσώπου, είναι απαράδεκτες για την ορθόδοξη πίστη και συνείδηση. Δεν μπορείς λ. χ.  να λέγεσαι ηθικός όταν εγκρατεύεσαι  στις ορμές σου και κατακρίνεις ή μισείς  τον αδελφό σου, τον πλησίον σου.

            γ.

Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2026

Σε λίγα μόνο λεπτά



            Έχετε ποτέ παρατηρήσει την ζωή της καρδιάς; Δοκιμάστε να το κάνετε, έστω για ένα μικρό διάστημα, και παρατηρήστε τι θα ανακαλύψετε: Προκύπτει κάτι δυσάρεστο, και ταράζεστε. Σας βρίσκει κάποια δυστυχία, και νοιώθετε λύπηση για τον εαυτό σας.  Βλέπετε κάποιον που δεν συμπαθείτε, και αμέσως αναβλύζει μέσα σας η εχθρότητα.  Συναντιέστε με κάποιον ισότιμό σας, ο οποίος εν τω μεταξύ σας έχει προσπεράσει κοινωνικά, και αρχίζετε να τον φθονείτε.  Αναπολείτε τα ταλέντα σας και τις ικανότητές σας, και αρχίζετε να νοιώθετε υπερηφάνεια…. Όλη αυτή η σαπίλα:  ματαιοδοξία, σαρκική επιθυμία, λαιμαργία, ακηδία, κακία… η μία στοιβαγμένη πάνω στην άλλη, τελικά καταστρέφουν την καρδιά.  Και όλα αυτά μπορούν να διαπεράσουν την καρδιά μέσα σε λίγα μόνο λεπτά.  Για τον λόγο αυτό, κάποιος ασκητής που ασκούσε αυστηρό έλεγχο στον εαυτό του, είπε -πολύ σωστά- ότι «η καρδιά του ανθρώπου είναι γεμάτη από δηλητηριώδη φίδια.  Μόνο οι καρδιές των αγίων είναι απαλλαγμένες από αυτά τα φίδια: τα πάθη.»



Άγιος Ιωάννης Μαξίμοβιτς

 

Σάββατο 14 Φεβρουαρίου 2026

Ν. Λουδοβίκος: Χριστιανισμός, Μεταφυσική, Ναρκισσισμός & Ψυχολογία | Beyond Podcast #85


 Ο π. Νικόλαος Λουδοβίκος είναι διακεκριμένος Έλληνας θεολόγος, φιλόσοφος και ψυχαναλυτής, καθηγητής στο Παιδαγωγικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και επισκέπτης καθηγητής σε πανεπιστήμια του εξωτερικού (όπως το Cambridge και το Winchester). Το έργο του χαρακτηρίζεται από μια πρωτοποριακή σύνθεση της Ορθόδοξης Πατερικής θεολογίας με τη σύγχρονη δυτική φιλοσοφία και την ψυχανάλυση, εστιάζοντας στην έννοια της διυποκειμενικότητας και της σχέσης του «εγώ» με τον «άλλον». Με πλούσιο συγγραφικό έργο μεταφρασμένο σε πολλές γλώσσες, θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους στοχαστές που επιχειρούν να γεφυρώσουν το χάσμα μεταξύ πίστης, ψυχικής δομής και κοινωνικής πραγματικότητας.

👁️ Νέο Podcast κάθε Πέμπτη ✉️ Επικοινωνήστε στο dimitris@beyondpodcast.gr

Παρασκευή 13 Φεβρουαρίου 2026

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΤΡΩΝ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ ΠΑΤΡΩΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

 


Ανακοινώνεται ότι την προσεχή ΔΕΥΤΕΡΑ, 16 Φεβρουαρίου 2026, και στην αίθουσα του Πνευματικού μας κέντρου θα ομιλήσει ο πρωτοπρεσβύτερος

π. Γερασιμάγγελος Στανίτσας με θέμα:


«Η ΑΣΚΗΤΙΚΗ ΩΡΑΙΟΤΗΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΛΗΣ ΤΕΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ»

ΩΡΑ: 6 μ. μ.

Θα χαρούμε πολύ για την παρουσία σας

ΕΚ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ

Ιωάννης Καποδίστριας: Το διαχρονικό μήνυμα Γεωπολιτικής - Κράτους και απεύθυνσης στη Κοινωνία

 

Μια μεγάλη συζήτηση για τις θεατές αλλά και αθέατες πλευρές μια προσωπικότητας παγκόσμιας εμβέλειας, με σπάνια ντοκουμέντα που αναδεικνύονται για πρώτη φορά τηλεοπτικά και αποκαλύπτουν εκπληκτικές αντιστοιχίες στο σήμερα της παγκόσμιας αβεβαιότητας, των προβολών ισχύος των μεγάλων δυνάμεων, της κοινωνικής αποσάρθωσης αλλά και της πολιτικής παρακμής. "Ιωάννης Καποδίστριας ": Ένα διαχρονικό μάθημα ζωής και δημιουργίας για όλο τον κόσμο, από τα πεδία της γεωπολιτικής και γεωοικονομίας, έως την συγκρότηση ενός κράτους και την απεύθυνση στη κοινωνία με όρους εθνικής κυριαρχίας και κοινωνικής δικαιοσύνης

  • Στο στούντιο των "Αντιθέσεων" ο Ανδρέας Κούκος, Πρόεδρος της Εταιρείας Μελέτης Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας-"Ιωάννης Καποδίστριας" - Νομικός - Καθηγητής Ιστορίας και ιστορικός ερευνητής

  • Στην εκπομπή παρεμβαίνει και καταθέτει την οπτική αλλά και τι προκύπτει μέσα από τα Οθωμανικά Αρχεία, για τον Ιωάννη Καποδίστρια, ο Δημήτρης Σταθακόπουλος — Νομικός- Δρ. Κοινωνιολογίας της Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου, οθωμανολόγος - τουρκολόγος

  • Το Παγκόσμιο περιβάλλον σήμερα-οι Μεγάλες Δυνάμεις ισχύος και το σκηνικό που ίσως μοιάζει με τις αρχές του 19ου αιώνα;
  • Η Ελλάδα στο παγκόσμιο περιβάλλον και τα μαθήματα που παίρνει... και δεν παίρνει!!
  • 18ος- 19ος αιώνας και το παγκόσμιο σκηνικό που αλλάζει: Επαναστάσεις - Διαφωτισμός και οι Έλληνες "ανύπαρκτοι" ακόμα στον παγκόσμιο χάρτη
  • Η Εμφάνιση του Καποδίστρια. Η εξέλιξη σε ένα σύγχρονο μοντέλο διοίκησης και πως έγινε μάθημα σήμερα σε γαλλικό πανεπιστήμιο.
  • Οι αρετές του και τα αδιέξοδα του, η στρατηγική του διορατικότητα στο πεδίο! Υπάρχει σήμερα κάτι παρόμοιο;
  • Παιδεία, εκπαίδευση και απελευθέρωση των Ελλήνων- πρώτος βασικός στόχος ζωής!
  • Τι επιλέγουμε από την σταδιοδρομία του στη Ρωσία;
  • Η ευρωπαϊκή του πολιτική, ο πρώτος που μιλάει για ενωμένη Ευρώπη! Τι συμβαίνει σήμερα στην Ευρώπη;
  • Φιλική Εταιρεία και σωτηρία της Επανάστασης στο Λάϋμπαχ το 1821.
  • Γ΄ Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας - Κυβερνήτης της Ελλάδος και προσωρινή αναστολή του Συντάγματος της Τροιζήνας (1827-1828). Πως η τύχη πολλές φορές παίζει άσχημα παιχνίδια; Λονδίνο 1827 και θάνατος του Κάννινγκ!
  • Η Μεγάλη Ιδέα του Καποδίστρια.
  • Τι αποκαλύπτει η Παράδοση-παραλαβή κράτους το 1828.
  • Αποκάλυψη - ντοκουμέντο μέσα στο πρώτο ιστορικά προϋπολογισμό του νεοσύστατου Ελληνικού Κράτους επί Καποδίστρια
  • Ο Πόλεμος και το παιχνίδι για τα σύνορα, τι αποκαλύπτεται για πρώτη φορά στα επίσημα ρωσικά αρχεία, μέχρι την υπόθεση "Αλάσκα"!
  • Πως ιδρύεται μέσα σε τεράστιες αντιξοότητες ένα σύγχρονο κράτος με γερά θεμέλια!
  • Η σύγκρουση με τα παραδοσιακά κοινωνικά στρώματα και η δολοφονία του. Ο ρόλος των Ξένων Δυνάμεων, της εσωτερικής αντιπολίτευσης και των προυχόντων και προεστών
  • Η συγκλονιστική αποκάλυψη των απογόνων του, για την διαχρονική στάση του Ελληνικού κράτους ακόμη και στη προσφορά του Καποδίστρια της προσωπικής του περιουσίας στην Ελλάδα…

📺 ΑΝΤΙΘΕΣΕΙΣ με τον Γιώργο Σαχίνη στην ΚΡΗΤΗ TV

Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου 2026

Θεία Λειτουργία ή Θεία Ευχαριστία;

 


Ουσιαστικά είναι το ίδιο. Πρόκειται για ονομασίες που αποδόθηκαν στο θεοσύστατο αυτό κορυφαίο Μυστήριο της Εκκλησίας, και βρίσκονται στην Αγία Γραφή και στα συγγράμματα των Πατέρων της Εκκλησίας.

            Λέγουμε Θεία Λειτουργία, διότι είναι προσφορά όλου του σώματος των πιστών (Λειτουργία = λείτου, δηλαδή του λαού, το έργον), προσφορά της όλης Εκκλησίας της αναιμάκτου θυσίας του Σωτήρος Χριστού, ανάμνηση και αναπαράσταση της θυσίας του Γολγοθά. Είναι η κοινή λατρεία «εν πνεύματι και αληθεία».

            Λέγουμε θεία Ευχαριστία, διότι κατά την τέλεση του ιερού αυτού Μυστηρίου προσφέρεται στον Θεό η πλέον αρεστή, υπέροχη και ευπρόσδεκτη ευχαριστία. Άλλωστε ο Ίδιος ο Κύριος προ του Μυστικού Δείπνου, όταν παρέδωσε στους μαθητές Του το Μυστήριο τούτο, ευχαρίστησε τον επουράνιο Πατέρα Του. Και εμείς  ευχαριστούμε τον Μεγάλο Αρχιερέα Χριστό, τον Αμνό του Θεού, για τα πάντα που δώρισε σε μας τους αμαρτωλούς ανθρώπους, τα πλάσματά Του. Η Ευχαριστιακή αυτή σύναξη συνιστά όντως  την καθ’ αυτό πράξη και φανέρωσης της Εκκλησίας.

            Λέγουμε τέλος Θεία Κοινωνία, διότι πραγματοποιείται η κοινωνία του Σώματος και του Αίματος του Χριστού. Αυτός είναι και ο σκοπός της αναίμακτης θυσίας, της Θείας Λειτουργίας και της Θειας Ευχαριστίας. Να κοινωνήσουν, να λάβουν μέσα τους οι πιστοί χριστιανοί το άχραντο και άγιο Σώμα και το ζωοποιό και τίμιο Αίμα του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού. Κοινωνούν δε οι πιστοί «Σώμα και Αίμα Χριστού εις αφεσιν αμαρτιών και εις ζωήν αιώνιον».

            Αλλά το Μυστήριο αυτό, όπου ο Χριστός είναι πράγματι παρών υπό τα είδη του Άρτου και του Οίνου προσφερόμενος ως αναίμακτος θυσία, έχει και άλλες ονομασίες, όπως: «Κυριακόν Δείπνον», «Δείπνον μυστικόν και θείον», «Τράπεζα Κυρίου», «Τράπεζα Δεσποτική «Άρτος Κυριακός», «Άρτος ουράνιος», «Ποτήριον Κυρίου», «φάρμακον αθανασίας», «Ποτηριον ζωής», «θυσία αγία».

            Αρχιμ. Χ. Π.

Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου 2026

π. Νικόλαος Λουδοβίκος: O άνδρας, η γυναίκα και τα μονοπάτια του έρωτα

 

..η γυναικεία σεξουαλικότητα αποσκοπεί στον να γίνει η αντρική πιο ανθρώπινη. Οκτώβριος 2025. Ι. Ν. Αγίου Δημητρίου μετά την κυρίως ομιλία, χαλαρή συζήτηση με παρέα από τους filosofa.gr.

Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026

Ανθρώπινα Δικαιώματα και η Ορθόδοξη Εκκλησία

 


  Τι εννοοῦμε ὅταν λέμε «ἀνθρώπινα δικαιώματα»;

Μὲ τὸ ἐπίθετο «ἀνθρώπινα» ἀποδίδεται κάτι σὲ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους ἐν γένει. Τὰ «δικαιώματα» ἀνήκουν σὲ κάθε ἄνθρωπο ἀτομικά, ἀπροϋπόθετα καὶ ἀνεξαίρετα. Κάθε ἀτομικὴ ὕπαρξη, ἐφόσον εἶναι ἀνθρώπινη, ἀποτελεῖ φορέα δικαιωμάτων.

Ἡ λέξη «δικαίωμα» ἀναφέρεται στὴν ἀξίωση-ἀπαίτηση ἑνὸς ἀτόμου, τὴν ὁποίαν καθιστᾷ ἐφικτὴ ἕνας ἀποδεκτός ἀπ' ὅλους (καί, ὡς ἐκ τούτου, ὑποχρεωτικός γιὰ ὅλους) νομικός κώδικας. Ὁ νομικὸς κώδικας (τὸ «κοινωνικὸ συμβόλαιο») ἐξασφαλίζει ὅτι τὸ δικαίωμα εἶναι νόμιμο , δηλ. ἐξαναγκαστὴ κατὰ πάντων ἀτομικὴ ἀξίωση.

Ἡ νομική (μέσω νομικῶν κωδίκων) διασφάλιση τῶν ἀτομικῶν δικαιωμάτων συνιστᾷ θεμελιῶδες γνώρισμα τῆς Νεωτερικότητας. Ἡ θεωρητική της ἑδραίωση ἀνάγεται στὴν φιλοσοφία τοῦ Διαφωτισμοῦ (τέλη 18ου αἰ.). Ἡ ἔννοια τοῦ δικαιώματος εἶναι γνωστὴ στὴν Δύση ἀπὸ τὸν Μεσαίωνα ἤδη, ἔστω κι ἂν δὲν εἶναι ξεκάθαρο τὸ πότε ἀκριβῶς χρησιμοποιεῖται γιὰ πρώτη φορά. Ὡστόσο, τὰ δικαιώματα κατὰ τὸν Μεσαίωνα ἀφοροῦσαν σὲ συγκεκριμένα ἄτομα ἢ κοινωνικὲς τάξεις. Ἡ ριζικὴ τομὴ ποὺ ἐπέφερε ἡ Νεωτερικότητα ἔγκειται στὸ γεγονὸς ὅτι αὐτή ἔκανε τὰ δικαιώματα «ἀνθρώπινα», δηλ. κοινὰ γιὰ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους, χωρίς διακρίσεις. 

Ἡ προστασία τῶν ἀνθρωπίνων δικαιωμάτων ἔγινε τὸ σύμβολο τοῦ σύγχρονου (νεωτερικοῦ) δυτικοῦ πολιτισμοῦ. Μαζί μὲ τὴν υἱοθέτηση τῆς τεχνολογικῆς ἐξέλιξης, ἡ ἀνάληψη τῆς νομικῆς δέσμευσης (διεθνεῖς συνθῆκες) γιὰ τὴν προστασία τῶν ἀτομικῶν δικαιωμάτων θεωρεῖται σήμερα ὡς ἡ ἀπόδειξη ὅτι μιὰ κοινωνία εἶναι πολιτισμένη. Βέβαια, οἱ χῶρες ποὺ ἔχουν ὑπογράψει αὐτὲς τὶς διεθνεῖς συνθῆκες καὶ τὶς ἔχουν ἐνσωματώσει στὸ δικαιϊκό τους σύστημα δὲν εἶναι πάντοτε συνεπεῖς μὲ τὶς ὑποχρεώσεις στὶς ὁποῖες ἔχουν δεσμευτεῖ. Ἀκόμα περισσότερο τὰ ἀνθρώπινα δικαιώματα δὲν γίνονται σεβαστὰ στὸ πεδίο τῶν διεθνῶν σχέσεων καὶ τῶν στρατηγικῶν σχεδιασμῶν ἀπὸ τὶς Μεγάλες Δυνάμεις. 

Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ἡ προστασία τῶν ἀνθρωπίνων δικαιωμάτων παραμένει ἕνα ἠθικὸ πρόβλημα. Ἡ δὲ ἠθικὴ πάντοτε καὶ ἄμεσα συνοδεύεται ἀπὸ τὸ ἐρώτημα: ποιός καὶ μὲ ποιά ἐξουσία ὁρίζει τὸ ἠθικό, ποιός δεσμεύει τοὺς ἀνθρώπους νὰ ὑπακούουν στοὺς κανόνες της ἠθικῆς; Εἶναι ὁ Θεὸς καὶ οἱ νόμοι Του, ὅπως αὐτοὶ διατυπώνονται ἀπὸ τὰ θρησκευτικὰ καθιδρύματα; Μὲ αὐτὴν τὴν ἀντίληψη, ἡ Εὐρωπαϊκὴ Δύση ἔζησε (στὸν λεγόμενο Μεσαίωνα) μία πολὺ ἀρνητικὴ ἱστορικὴ ἐμπειρία. Ἡ θρησκευτικὴ ἠθικὴ συνδέθηκε, στὴν ἀνθρώπινη συνείδηση, μὲ καταστάσεις κοινωνικῆς ἀδικίας, βασανιστήρια, αὐθαιρεσία, ἐφιαλτικὲς τιμωρίες, ἰδεολογικὴ τρομοκρατία. 

Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2026

Ιωάννης Καποδίστριας -Σειρά Ντοκιμαντέρ Ενωμένης Ρωμηοσύνης - ΑΧΕΛΩΟΣ TV

 

Ο Άγιος Παΐσιος Αγιορείτης είχε πάντοντε ως πρότυπο του Ορθόδοξου Χριστιανού Κυβερνήτη το πρόσωπο του Ιωάννη Καποδίστρια. Η τόσο αξιόλογη σειρά του επικού ντοκιμαντέρ για τη ζωή και το έργο του Ιωάννη Καποδίστρια ετοιμάστηκε από την Ενωμένη Ρωμηοσύνη και τον ΑΧΕΛΩΟΣ TV οι οποίοι μας το παραχώρησαν για να το μοιραστούμε μαζί σας