Παρασκευή, 17 Νοεμβρίου 2017

Το Άγιον Όρος

Οι αληθινοί αγιορείτες υπερβαίνουν όλην την κοσμική νοοτροπία και την συμβατική ηθική. Μερικοί από μας μπορούμε να εντοπίζουμε διάφορα σκάνδαλα, ακόμη και εκεί, αλλά το μεγαλύτερο σκάνδαλο είναι ότι εκεί βιώνεται  μια ζωή που είναι υπέρβαση του θανάτου, μια ζωή που κινείται πέρα από τον ορθολογισμό και την αισθησιοκρατία. Όποιος κινείται αισθητώς στο δυνατό αγιορείτικο φως τσουρουφλίζεται, ακόμη και ο έξυπνος πολιτικός.
          Τελικά το Άγιον Όρος είναι μια πολιτεία ανθρώπινη και ουράνια, τοπική και οικουμενική, όπου συμπλέκεται η ιστορία με το παρόν, ο πολιτισμός με την υπέρβασή του, η εξουσία με την ελευθερία, αλλά κυρίως και προπαντός είναι ένας τόπος μυστηρίου και σιωπής, λόγου και ψαλμωδίας. Γι’ αυτό και χρειάζεται κανείς πολύν καιρό για να τον γνωρίσει, όχι μόνον με την όραση και την ακοή, αλλά με το μυστήριο της μυστικής επαφής, με το άγγιγμα της καρδιάς.
          Αυτό, όμως, προϋποθέτει διαρκή έμπονη οδοιπορία μέσα από τα πανέμορφα μονοπάτια, ξεκινώντας από τις Καρυές, περνώντας από τα κοινόβια μοναστήρια, σταματώντας αναπαυτικά στις σκήτες και πετώντας στην έρημο ως αετός, αλλά αναβαίνοντας και κοπιωδώς στην κορυφή του Άθωνα, όπου της Μεταμόρφωσης ο Ναός, για να δεις το πέλαγος της αγάπης και τους καρπούς της έμπνευσης, τις φλόγες της προσευχής.
          Όσο κανείς είναι λαβωμένος και πονεμένος και βαδίζει με κουράγιο ευχετικά, τόσο θα αισθάνεται το λεπτό άρωμα των λειψάνων μακαρίων ερημικών πτηνών και της Δεσποτικής και Θεομητορικής προστασίας, οπότε θα θεραπεύεται  καρδιακά και υπαρξιακά. Διαφορετικά το Άγιον Όρος, όπως και όλα τα μεγάλα πράγματα που ξεπερνούν τα ανθρώπινα, θα είναι σκάνδαλο και μωρία.


          Ναυπάκτου ΙΕΡΟΘΕΟΥ

Πέμπτη, 16 Νοεμβρίου 2017

Επιστολή του Πατρός Επιφανίου Θεοδωροπούλου σχετικά με τον παλαιοημερολογίτικο Ζηλωτισμό



Αθήνα, 22 Ιουλίου 1971
Προσφιλέστατε π. Νικόδημε
χαίρε εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών.

Πέρασε πάνω από ένας μήνας από τότε που έλαβα την επιστολή σου. Άργησα να απαντήσω, λόγω φόρτου απασχολήσεων. Παρακαλώ να με συγχωρέσεις. Απαντώ κάπως περιληπτικά, με την επιφύλαξη να επανέλθω, αν η Οσιότητά σου θελήσει νέες διευκρινήσεις.

Αρχικά, φίλτατε π. Νικόδημε, οφείλω να σου πω μια πικρή αλήθεια, που θα σου φανεί πολύ παράδοξη και θα σε εκπλήξει. Μέχρι σήμερα απέφευγα - κατ' οικονομία - να διατυπώσω αυτή τη θέση ή την διατύπωνα με έμμεσο τρόπο, αλλά από τη στιγμή που τα πράγματα έφτασαν στο μη περαιτέρω και εκλεκτά πρόσωπα- που έχουν όμως συνείδηση γεμάτη φόβο - προσχωρούν στους Παλαιοημερολογίτες, πέφτοντας θύματα μιας αδίστακτης προπαγάνδας κατά της Εκκλησίας, είναι καιρός να λεχθεί η αλήθεια δίχως περιστροφές κι επιφυλάξεις.Λοιπόν, π. Νικόδημε, όσοι φοβούνται τον Οικουμενισμό και προσχωρούν στους Παλαιοημερολογίτες δεν κερδίζουν τίποτα άλλο, παρά μόνο αποφεύγοντας μια αίρεση, προσχωρούν σε μία άλλη. Βέβαια, δεν έχουν συνείδηση ότι προσχωρούν σε αίρεση, αλλά αυτό δεν αλλάζει καθόλου τα πράγματα. Μη νομίζεις ότι είμαι άδικος ή υπερβολικός. Θα σου αποδείξω αμέσως πόσο απολύτως αληθής είναι ο ισχυρισμός μου.Τι είναι αίρεση, αγαπητέ π. Νικόδημε; Η νοθεία της Πίστεως! Τι είναι όμως νοθεία της Πίστης; Η αθέτηση των δογμάτων; Βεβαίως και αυτό είναι νοθεία της Πίστης, αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Νοθεία της Πίστης είναι και η προσπάθεια να θεωρούνται Δόγματα Πίστεως πράγματα που δεν είναι Δόγματα Πίστεως. Αν δηλαδή, θελήσει κάποιος να θεωρήσει Δόγμα Πίστεως, προϋπόθεση σωτηρίας, κάτι το δευτερεύον, έστω και καλό, τότε καθίσταται αυτομάτως αι-ρε-τι-κός!Θέλεις ένα παράδειγμα; Ας δούμε τους περίφημους Ευσταθιανούς! Τι έκαναν αυτοί; Αθέτησαν Δόγματα Πίστεως; Ποιο; Μήπως το περί Αγίας Τριάδος; Μήπως το περί των δύο φύσεων του Κυρίου; Μήπως το περί Αγγέλων; Μήπως το περί Διαβόλου, κλπ, κλπ; όχι! Κανένα Δόγμα δεν αθέτησαν. Αλλά τότε τι έκαναν; Θεώρησαν Δόγματα Πίστεως, προϋποθέσεις σωτηρίας, πράγματα δευτερεύοντα. Την αγαμία και την αποχή από το κρέας. Η Εκκλησία έλεγε: καλά και άγια και θεάρεστα και άξια μίμησης είναι αυτά τα πράγματα, αλλά δεν είναι όροι σωτηρίας, δεν είναι Δόγματα πίστεως.

Όχι! Διαλαλούσαν οι Ευσταθιανοί! Αυτός που δεν απέχει από το γάμο και το κρέας δε μπορεί να σωθεί!

Τι συνέβη τότε; Η Εκκλησία με την εν Γάγγρα Σύνοδο τους αποκήρυξε σαν αιρετικούς και εκφώνησε εναντίον τους σειρά αναθεμάτων. Καλή και άγια π. Νικόδημε είναι η εορτολογική ομοιομορφία (η οποία όμως ουδέποτε υπήρξε συνολικά στην Εκκλησία), αλλά δεν είναι Δόγμα πίστεως, δεν είναι όρος σωτηρίας.Όχι! Κραυγάζουν οι Παλαιοημερολογίτες! Η διάσπαση της εορτολογικής ομοιομορφίας (πότε όμως η Εκκλησία γνώρισε απόλυτη εορτολογική ομοιομορφία;) στέρησε από την Εκκλησία την Χάρη, κατέστησε (άκου και φρίξε!) άκυρα τα Μυστήριά της και επομένως οι Νεοημερολογίτες είναι εκτός Χάριτος, δηλαδή εκτός σωτηρίας!!Αυτός ο φρικαλέος ισχυρισμός, αδελφέ Νικόδημε, αποτελεί φοβερή αίρεση και βλασφημία κατά του Αγίου Πνεύματος. Προβίβασαν οι ταλαίπωροι σε Δόγματα πίστεως, σε όρους σωτηρίας, στοιχεία...ημερολογιακά και εορτολογικά!... κανείς βεβαίως δεν θεωρεί καλό πράγμα την ύπαρξη δύο ημερολογίων στο χώρο της ανά την Οικουμένη Ορθοδόξου καθολικής Εκκλησίας. Κακώς, κάκιστα έγινε η αλλαγή του Ημερολογίου. Αλλά από το σημείο αυτό μέχρι το σημείο να δούμε τα ημερολόγια ως...Δόγματα πίστεως και να εξαρτήσουμε από αυτά το κύρος των Μυστηρίων και την επίτευξη της σωτηρίας, η απόσταση είναι αβυσσαλέα.Ας κρατούσαν οι Παλαιοημερολογίτες το παλιό ημερολόγιο, αλλά ας διατηρούσαν την κοινωνία προς την Εκκλησία. Τότε δεν θα υπήρχε κανένας κίνδυνος. Αυτοί όμως έφτασαν στο σημείο να αποκοπούν από την Εκκλησία, για να μη...χάσουν την Χάρη και τη σωτηρία!... δεν αγνοώ ότι υπάρχουν Παλαιοημερολογίτες, που δεν δέχονται αυτές τις βλασφημίες, αλλά ποιο το όφελος, εφόσον υπάρχουν άλλοι - και μάλιστα η ηγεσία τους - που υποστηρίζουν αυτές τις αιρετικές θέσεις;

Άκου έναν διάλογο που είχα πριν από καιρό  με κάποιον εκλεκτό νέο, ο οποίος προσχώρησε στους Παλαιοημερολογίτες:

- Γιατί έφυγες από την Ελλαδική Εκκλησία;

- Για να μην κοινωνώ με τους αιρετικούς οικουμενιστές.

- Όλοι οι Επίσκοποι της Ελλάδας είναι οικουμενιστές;

- Όχι, όχι! Αλλά κοινωνούν με τον οικουμενιστή Πατριάρχη. Δεν θέλω λοιπόν να έχω κοινωνία με πρόσωπα που κοινωνούν με τους αιρετικούς οικουμενιστές.

- Πιστεύεις ότι το ημερολόγιο είναι Δόγμα πίστεως και ότι οι Νεοημερολογίτες βρίσκονται εκτός Χάριτος και χρειάζεται, σαν αυτούς που επιστρέφουν από τις αιρέσεις, να τους ξαναχρίσουμε με μύρο;

-Θεός φυλάξοι! Εγώ καθόλου δεν πιστεύω τις ανοησίες των Παλαιοημερολογιτών. Εγώ προσχώρησα σ' αυτούς μόνο και μόνο για να αποφύγω την - έμμεση έστω - κοινωνία με τους αιρετικούς οικουμενιστές.

-Καθόλου όμως δεν απέφυγες την κοινωνία με άλλη αίρεση. Ο ισχυρισμός των Παλαιοημερολογιτών ότι η αλλαγή του ημερολογίου στέρησε την Εκκλησία από την Χάρη, δεν είναι απλή ανοησία, όπως την χαρακτήρισες πιο πριν. Είναι βαρύτατη βλασφημία και αίρεση.

- Αλλά εγώ δεν πιστεύω αυτά τα πράγματα.

- Κοινωνείς όμως με εκείνους, οι οποίοι τα πιστεύουν.

- Τι να κάνω; Αναγκάζομαι να τους ανέχομαι κατ' οικονομίαν.

- Και τότε γιατί δεν ανεχόσουν, κατ' οικονομίαν έστω, τους Επισκόπους της Ελλάδας, οι οποίοι κοινωνούσαν με τον Πατριάρχη;

- Εκείνος:..................

- Εγώ: βλέπεις λοιπόν σε ποια αντινομία οδηγήθηκες; Αναγνωρίζεις ότι οι περισσότεροι Επίσκοποι της Ελλάδας είναι Ορθόδοξοι. Αρνείσαι όμως την κοινωνία μαζί τους, επειδή αυτοί κοινωνούν με τον Πατριάρχη. Έτσι δεν δέχεσαι ούτε έμμεση καν κοινωνία με οικουμενιστές. Δέχεσαι όμως άμεση, αμεσότατη κοινωνία με πρόσωπα που κηρύττουν άλλου είδους αίρεση. Ότι η σωτηρία εξαρτάται από το ημερολόγιο!! Ποιο το κέρδος σου;; αλλά και πάλι μη νομίζεις ότι απέφυγες την έμμεση κοινωνία με τους οικουμενιστές.

- Εκείνος: πώς συμβαίνει αυτό;

-Εγώ: άκουσε, ταλαιπωρημένο θύμα επιτήδειων προπαγανδιστών: οι Παλαιοημερολογίτες κραυγάζουν μέχρι να σπάσουν τα πνευμόνια τους ότι και μόνη η συμπροσευχή μας με τον Πατριάρχη και τους άλλους ομόφρονες μ' αυτόν μας καθιστά όμοιους με αυτούς, έστω κι αν δεν πιστεύουμε όσα κηρύσσουν αυτοί. Να ήταν τουλάχιστον συνεπείς μ' αυτή τους τη θέση! Αλλά πού συνέπεια!... πήγαινε, φίλε μου, σε μερικά Ησυχαστήρια των Παλαιοημερολογιτών, ιδιαίτερα στη Λυκόβρυση Αττικής και θα δεις ολόκληρα αυτοκίνητα να αποβιβάζουν Νεοημερολογίτες, για να εκκλησιαστούν εκεί εν ώρα Λειτουργίας! (έχω ακούσει ότι οι Νεοημερολογίτες που εκκλησιάζονται εκεί την Κυριακή είναι πολύ περισσότεροι από τους Παλαιοημερολογίτες!). το Περιοδικό μάλιστα του εν λόγω Ησυχαστηρίου κάνει κατά καιρούς εκκλήσεις προς τους «προσκυνητές» που θέλουν να εκκλησιαστούν σε αυτό να προσέρχονται σεμνά ντυμένοι, τόσο οι άντρες, όσο και οι γυναίκες και τα παιδιά. Δεν λέει να μην προσέρχονται καθόλου οι Νεοημερολογίτες. Όχι! Το μόνο το οποίο τονίζει και στο οποίο αρκείται, είναι η αποφυγή της απρεπούς ενδυμασίας. Αν υπάρχει αυτή, τίποτα άλλο δεν εξετάζεται. Αν υπάρχει αυτή, οι Νεοημερολογίτες είναι λίαν ευπρόσδεκτοι για συνεκκλησιασμό και συμπροσευχή. Και γνωρίζω αρκετές περιπτώσεις Παλαιοημερολογιτών Ιερέων που δέχονται άνευ όρων Νεοημερολογίτες στα Μυστήρια της εξομολόγησης, ακόμη και της Θ. Κοινωνίας. Έχουμε δηλαδή προσφορά Μυστηρίων σε πρόσωπα, τα οποία σε άλλες στιγμές χαρακτηρίζονται από τους ίδιους τους ηγέτες των Παλαιοημερολογιτών ότι βρίσκονται μακριά από την αλήθεια και τη σωτηρία, επειδή βρίσκονται στην Εκκλησία της Ελλάδας, η οποία κοινωνεί με τον Πατριάρχη. Δηλαδή, κυκεώνας και τραγέλαφος! Λοιπόν, αφού οι ομόφρονές σου συμπροσεύχονται και κοινωνούν με μας που συμπροσευχόμαστε και κοινωνούμε με τον Πατριάρχη, εσύ έχεις πάλι έμμεση κοινωνία με τον Πατριάρχη! Τι κέρδισες λοιπόν; Και την έμμεση κοινωνία με τους οικουμενιστές δεν απέφυγες, και σε άμεση κοινωνία με πρόσωπα που κηρύσσουν άλλου είδους αίρεση οδηγήθηκες!...

Αυτά ειπώθηκαν τότε με εκείνον τον νέο. Τα αντιγράφω αυτά για να βγάλεις, αγαπητέ π. Νικόδημε, ορισμένα συμπεράσματα.

Και ορίστε κάποιες σύντομες απαντήσεις στα ερωτήματά σου:

1. Υπήρξε μεγάλη «γκάφα» του Φιλάρετου η αναγνώριση των Παλαιοημερολογιτών στην Ελλάδα. Μάλλον έπεσε θύμα κακών εισηγήσεων. Έφτασε στα αυτιά μου κάποια πληροφορία ότι εκ των υστέρων, αφού γνώρισε τους Παλαιοημερολογίτες της Ελλάδας, έχει μεταμελήσει για ό,τι έκανε. Ο καιρός όμως θα δείξει. Πιστεύω ότι θα σημειωθούν εξελίξεις... Για μένα πάντως που πιστεύω ότι η Εκκλησία της Ελλάδας είναι κάθε άλλο παρά αιρετική, η απόφαση της Συνόδου του Φιλάρετου όχι μόνο δεν έχει κανένα κύρος, αλλά και, καθώς αποτελεί επέμβαση στα εσωτερικά άλλης ομόδοξης Εκκλησίας αντίθετη με τους Κανόνες, δημιουργεί ευθύνες σχετικά με τους Κανόνες  για την εν λόγω Σύνοδο.

2.  Αν ο Φιλάρετος πίστευε ότι η Εκκλησία της Ελλάδας έχει πέσει σε αίρεση, τότε θα μπορούσε να παρέμβει σ' αυτή. Όφειλε όμως, όχι να αναγνωρίσει τους Παλαιοημερολογίτες, οι οποίοι δεν είναι  μεν οικουμενιστές, αλλά και αυτοί κηρύσσουν άλλου είδους αίρεση, όπως είπα πιο πάνω (ότι η σωτηρία εξαρτάται από τα...ημερολόγια και τα εορτολόγια), αλλά να χειροτονήσει απ' την αρχή Ιερείς (ή και Επισκόπους) για το πλήρωμα της Ελλαδικής Εκκλησίας. Οι εν λόγω Ιερείς θα μπορούσαν να ακολουθούν το παλιό ημερολόγιο, δε θα κήρυσσαν όμως το παραπάνω αιρετικό φρόνημα και θα δέχονταν σε κοινωνία και πιστούς που θα ακολουθούσαν το νέο ημερολόγιο, όπως ακριβώς κάνει και ο Φιλάρετος.

3. Η παρούσα κατάσταση (συμπροσευχές, νεωτερισμοί κ.τ.τ.) δεν δικαιολογεί το «υπερόριον». Μόνο η πτώση κάποιας Εκκλησίας σε αίρεση δίνει το δικαίωμα σε υπερόριους Επισκόπους να παρέμβουν.

4. Αν μια Ορθόδοξη Σύνοδος καταδικάσει κάποιον, δεν μπορεί Σύνοδος άλλης τοπικής Εκκλησίας να τον αθωώσει. Κι αν συμβεί αυτό, η δεύτερη απόφαση είναι άκυρη. Δηλαδή: αν Κληρικός της Εκκλησίας της Ελλάδας καταδικαστεί από αυτήν και προσφύγει σε άλλη Εκκλησία, π.χ. στην Εκκλησία της Σερβίας, και ζητήσει να κριθεί από αυτήν,  η Εκκλησία της Σερβίας θα απορρίψει αυτήν την αξίωσή του, δηλώνοντας ότι αυτή είναι τελείως αναρμόδια, ενώ την αρμοδιότητα έχει μόνο η Εκκλησία της Ελλάδας. Αν τυχόν όμως, δεχτεί το αίτημα η Εκκλησία της Σερβίας και κρίνει αυτή τον εν λόγω Κληρικό, η απόφασή της, καθώς θα έχει εκδοθεί σε αντίθεση με τους Κανόνες , είναι εντελώς άκυρη, και δημιουργεί ευθύνες σχετικά με τους Κανόνες. Αν τα παραπτώματα αυτού του Κληρικού δεν είναι κωλυτικά της Ιεροσύνης και αργότερα μετανοήσει για αυτά, τότε η μόνη που μπορεί να τον αποκαταστήσει είναι πάλι η Εκκλησία της Ελλάδας. Ουδέποτε επιτρέπεται επέμβαση μιας Ορθόδοξης Εκκλησίας στα εσωτερικά μιας άλλης. Αλλιώς, εννοείται, έχει το πράγμα, αν μια Τοπική Ορθόδοξη Εκκλησία ζητήσει από άλλη ή από άλλες τη βοήθειά τους για τη λύση ενός εσωτερικού της ζητήματος. Τότε δεν πρόκειται για αυθαίρετη επέμβαση, αλλά για αδελφική συμπαράσταση. Μόνο Οικουμενική Σύνοδος, σαν υπέρτατη Αρχή, μπορεί να παρέμβει στα εσωτερικά Τοπικής Ορθόδοξης Εκκλησίας και να τα ρυθμίσει κατά την κρίση της. Μπορεί π.χ. Κληρικός μιας Τοπικής Εκκλησίας (και μάλιστα Προκαθήμενος αυτής), θεωρώντας ότι καταδικάστηκε από την Εκκλησία του εντελώς άδικα και σε αντίθεση με τους Κανόνες, να καταφύγει με έκκληση σε άλλες Τοπικές Εκκλησίες και διεκτραγωδώντας την άδικη περιπέτειά του, να ζητήσει απόδοση δικαιοσύνης. Αν οι άλλες Εκκλησίες βρουν βάσιμα τα παράπονά του, μπορούν να φτάσουν μέχρι τη σύγκληση Μεγάλης Συνόδου, της οποίας η απόφαση θα είναι υποχρεωτική για όλους. Μονομερής παρέμβαση μιας Τοπικής Εκκλησίας στα εσωτερικά άλλης είναι απαράδεκτη. Όλα αυτά, εννοείται, προκειμένου για Τοπικές Ορθόδοξες Εκκλησίες και όχι αιρετικές.

5. Η λέξη «άκυρο», όταν πρόκειται για Μυστήρια, άλλοτε χαρακτηρίζει τα τελείως ανυπόστατα (δηλαδή ανύπαρκτα) Μυστήρια και άλλοτε τα υποστατά μεν, αλλά που τελέστηκαν αντικανονικά. Εξαρτάται από την έννοια, την οποία κάθε φορά δίνουμε στη λέξη «άκυρο».

6. «Ζηλωτής» που επιστρέφει μπορεί επιεικώς να γίνει δεκτός και με απλή Εξομολόγηση ενώπιον του Πνευματικού. Αν είναι Κληρικός, θα ζητήσει από τον Επίσκοπο την αποκατάστασή του μέσα από την κανονική διαδικασία. Η αλλαγή Παρατάξεων κάθε τόσο δείχνει προφανώς αστάθεια. Δυστυχώς αυτό είναι συνηθισμένο στους Παλαιοημερολογίτες.

7. αναμφίβολα δεν μπορεί κάποιος να είναι «και με τους μεν και με τους δε». Άλλο ζήτημα, αν, κατ' οικονομία, ανέχεται τους δε, ελπίζοντας να τους φέρει τελικά στον ίσιο δρόμο.

8. Αν κάποιος είναι τόσο απλοϊκός, ώστε να μην αντιλαμβάνεται κάποια πράγματα και δεν επιμένει στις εσφαλμένες θέσεις του από οίηση, πείσμα κ.τ.τ., αλλά από απλοϊκότητα, είναι δυνατό να έχει πλούσια τη Χάρη του Κυρίου. Τα κρίματα του Θεού είναι ανεξερεύνητα. Υπήρξαν και περιπτώσεις κατά τις οποίες σοφοί άνθρωποι της Εκκλησίας περιέπεσαν σε πλάνες. Ο Θεός όμως που βλέπει στην καρδιά και όχι στο πρόσωπο, δεν τους έκρινε ανάξιους για την εύνοιά Του. Ο Μέγας Γρηγόριος, ο Επίσκοπος Νύσσης, δεν ήταν απαλλαγμένος από δογματικές πλάνες. Και όμως είναι άγιος και Πατέρας της Εκκλησίας. Επίσης και ο θείος Διονύσιος Αλεξανδρείας, θεολογώντας περί Υιού, δεν εκφράστηκε με δογματική ακριβολογία, γι' αυτό και έδωσε άθελά του πολλά επιχειρήματα στους Αρειανούς, οι οποίοι και τον επικαλούνταν. Γι' αυτό και αναγκάστηκε ο Μ. Αθανάσιος να γράψει ολόκληρη πραγματεία για τον άγιο Διονύσιο, για να δικαιολογήσει τις άστοχες δογματικά εκφράσεις του.

9. Καλές σχέσεις με «ζηλωτές» μπορούμε να έχουμε. Μυστήρια όμως από αυτούς δεν επιτρέπεται να  λαμβάνουμε. Αν έχουν αυτοί, όπως γράφεις, κοινωνία με την Εκκλησία μας, τότε αλλάζει η κατάσταση. Υπάρχουν όμως «ζηλωτές» που κοινωνούν με την Εκκλησία μας;

10. Δυστυχώς δεν είναι εύκολη η επαναφορά του παλιού ημερολογίου στην Εκκλησία της Ελλάδας. Ίσως δεν είναι καν δυνατή. Αλλά και αν ήταν, μη φανταστείς ποτέ ότι οι Παλαιοημερολογίτες θα υποτάσσονταν όλοι στην Εκκλησία. Οι περισσότεροι Παλαιοημερολογίτες Κληρικοί επιθυμούν ασυδοσία και ποτέ δε θα δέχονταν να τεθούν κάτω από ζυγό και έλεγχο. Θα έβρισκαν χίλια επτά «επιχειρήματα» για να δικαιολογήσουν την εμμονή τους στην ανταρσία (θα έλεγαν π.χ. ότι είναι Μασόνοι οι Επίσκοποι και τα τοιαύτα). Γνωρίζω καλά πολλούς Παλαιοημερολογίτες Κληρικούς...Κάποιος ηγέτης των Παλαιοημερολογιτών μου έλεγε προ ετών: «Δεν τολμώ να βάλω ούτε δέκα μέρες αργία σε κληρικό μου. Θα πάνε στους άλλους, μου λένε» (δηλαδή στην άλλη Παράταξη). Από αυτό καταλαβαίνεις ποια διάθεση πειθαρχίας στους Κανόνες υπάρχει στους Κληρικούς των Παλιοημερολογιτών, εκτός από κάποιες εξαιρέσεις...

11. Οι θέσεις της «Επιστολιμαίας Διατριβής» ισχύουν εφόσον η Εκκλησία μας είναι Ορθόδοξη και όχι αιρετική. Το να «υγιαίνει» έχει πολλή ευρύτητα. Απόλυτη υγεία (για τους Κανόνες, τη διοίκηση, την ηθική κλπ) δε μπορούμε να ζητάμε από την Εκκλησία, αφού αυτή συγκροτείται από ατελείς και αμαρτωλούς ανθρώπους. Ευχή θα ήταν να υγιαίνει σε όλα. Αλλά είναι αυτό δυνατόν; Αρκεί λοιπόν να είναι Εκκλησία Ορθόδοξη και όχι αιρετική. Κι εγώ απέχω πολύ από το να χαρακτηρίσω την Εκκλησία της Ελλάδας...αιρετική!!! Αν άλλοι αναλαμβάνουν εύκολα τέτοιες τρομακτικές ευθύνες (να χαρακτηρίζουν δηλαδή αιρετική μια Ορθόδοξη Τοπική Εκκλησία), ας προχωρήσουν...

12-13. Οι Ορθόδοξοι αναμφίβολα δεν πρέπει να συμπροσεύχονται ή με άλλον τρόπο να έχουν θρησκευτική κοινωνία με τους αιρετικούς (Παπικούς, Διαμαρτυρόμενους κλπ). (Το ίδιο ισχύει και για τους σχισματικούς). Αν όμως κάποιος συμπροσεύχεται (ή κοινωνεί κάπως αλλιώς) με αιρετικούς, είναι μεν παραβάτης των ιερών κανόνων και άξιος εκκλησιαστικών ποινών, δεν είναι όμως και αυτομάτως αιρετικός. Ενδέχεται να πιστεύει με τον ορθόδοξο τρόπο, να αποδοκιμάζει κάθε άλλη διδασκαλία, αλλά να μη θεωρεί κακό τις θρησκευτικές επαφές με ετερόδοξους. Αυτός είναι, επαναλαμβάνω, δεινός παραβάτης των ιερών Κανόνων, αλλά δεν είναι αιρετικός.

 Αν όμως δεν αρκείται σε αυτό, αλλά και κηρύσσει αιρετικά φρονήματα, τότε έχει αλλιώς το πράγμα. Τότε είναι αιρετικός. Αιρετικός είναι, εφόσον κηρύσσει αιρετικά φρονήματα, έστω κι αν δεν έχει καμία κοινωνία με άλλους αιρετικούς.

 Αλλά οι αιρετικοί είναι δύο ειδών: εκείνοι τους οποίους η Εκκλησία δίκασε και καταδίκασε και τους απέκοψε από το Σώμα της, και εκείνοι οι οποίοι ούτε καταδικάστηκαν ακόμα από την Εκκλησία. Ούτε αυτοβούλως έφυγαν από αυτήν, αλλά βρίσκονται ακόμα εντός της Εκκλησίας. Μια τέτοια περίπτωση είναι η περίπτωση του Πατριάρχη. Ο Πατριάρχης Αθηναγόρας έχει κηρύξει αιρετικά φρονήματα. Ούτε καταδικάστηκε όμως ως τώρα από την Εκκλησία, ούτε αυτός αποκήρυξε την Εκκλησία και έφυγε απ' αυτήν. Παραμένει και ενεργεί εντός της Εκκλησίας. Συνεπώς είναι ακόμα αγωγός Χάριτος. Τελεί Μυστήρια. Εμείς τι μπορούμε να κάνουμε;

α) Να προσευχόμαστε για την ανάνηψη και τη μετάνοιά του.

β) Να διαμαρτυρόμαστε εναντίον του και να αγωνιζόμαστε. Και αν η συνείδηση κάποιου δεν ανέχεται να μνημονεύει το όνομά του, έχει το δικαίωμα, προχωρώντας ακόμα παραπέρα, να παύσει το μνημόσυνό του, σύμφωνα με τον ΙΕ' Κανόνα της Πρωτοδεύτερης Συνόδου. Αυτό όμως είναι το έσχατο βήμα, στο οποίο μπορεί να προχωρήσει, αν θέλει να μη βρεθεί σε σχίσματα και ανταρσίες. Παύοντας δηλαδή το μνημόσυνο, δε θα μνημονεύει άλλον Επίσκοπο (εκτός αν πιστεύει ότι όλη η Εκκλησία μας έπεσε σε αίρεση!), αλλά θα περιμένει, όπως έγραψα πιο πριν, στην «Επιστολιμαία Διατριβή» μου, με ήρεμη συνείδηση την απόφαση Συνόδου.

Άλλο πρόβλημα: αυτοί που παύουν το μνημόσυνο, πώς θα φέρονται προς αυτούς που κοινωνούν με τον Πατριάρχη; Αυτοί που κοινωνούν με τον Πατριάρχη είναι δύο κατηγοριών: α) Οι ομόφρονές του (όπως ο Αμερικής Ιάκωβος, ο Χαλκηδόνος Μελίτων κλπ) και β) αυτοί που δεν συμφωνούν μαζί του (όπως όλοι σχεδόν οι Αρχιερείς της Εκκλησίας της Ελλάδας). Απέναντι στους πρώτους θα φέρονται όπως και απέναντι στον Πατριάρχη. Απέναντι όμως στους δεύτερους, έστω κι αν αυτοί κοινωνούν με τον Πατριάρχη ή τους άλλους, δε μπορούν να φέρονται το ίδιο. Δεν μπορούν δηλαδή να φτάσουν μέχρι την παύση του μνημοσύνου τους. Δεν επιτρέπεται, κατά τους ιερούς Κανόνες, αποφυγή  της κοινωνίας με αυτούς. Οι ιεροί Κανόνες παρέχουν δικαίωμα παύσεως μνημοσύνου του Επισκόπου ή Πατριάρχη που κηρύσσει αιρετικές διδασκαλίες. Δεν παρέχουν όμως δικαίωμα παύσεως μνημοσύνου και εκείνων, οι οποίοι, αν και είναι Ορθόδοξοι, τον ανέχονται.Μεγάλη προσοχή σε αυτό το σημείο! Οφείλουμε να διακρίνουμε μεταξύ των δύο καταστάσεων: άλλο αυτός που κηρύσσει αιρετικά φρονήματα, και άλλο αυτός που φρονεί και διδάσκει με ορθόδοξο τρόπο, αλλά, κατ' οικονομία, ανέχεται τον πρώτο και κοινωνεί με αυτόν.Επίσης: άλλο αυτός που κηρύσσει μεν αιρετικά φρονήματα, αλλά χωρίς να φύγει από την Εκκλησία, ούτε να αποκοπεί από αυτήν, και άλλο αυτός που αυτόβουλα έφυγε από την Εκκλησία (και ίδρυσε δικιά του «Εκκλησία» ή προσχώρησε σε άλλη παρόμοια, αιρετική ή σχισματική), ή αποκόπηκε από την Εκκλησία κατόπιν δίκης και καταδίκης. Με τον δεύτερο κάθε Ορθόδοξος οφείλει να μην έχει καμία κοινωνία. Η κοινωνία όμως με τον πρώτο (μέχρι την καταδίκη του) αφήνεται από τους ιερούς Κανόνες στην ελεύθερη κρίση κάθε Ορθόδοξου πιστού.

Έχουμε δηλαδή δικαίωμα, που μας το παρέχουν οι ιεροί Κανόνες, να παύσουμε το μνημόσυνό του, δεν είμαστε όμως υποχρεωμένοι να το κάνουμε. Κατά συνέπεια, αν κάποιος, χρησιμοποιώντας το δικαίωμα αυτό, παύσει το μνημόσυνο, καλά κάνει και δεν πρέπει να ελέγχεται από τους άλλους. Αν κάποιος άλλος, σταθμίζοντας διάφορους παράγοντες, κρίνει ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιήσει το δικαίωμα που του δίνουν οι Κανόνες, αλλά να περιμένει τη «Συνοδική διάγνωση», δεν είναι αξιόμεμπτος, ούτε - πολύ περισσότερο - άξιος ακοινωνησίας! Στο σημείο αυτό μπορεί κανείς να εφαρμόσει, κάπως παραλλαγμένους, τους λόγους του Παύλου: «Ο μνημονεύων τον μη μνημονεύοντα μη εξουθενείτω και ο μη μνημονεύων τον μνημονεύοντα μη κρινέτω» (βλ. Ρωμ. ιδ' 3).Τότε, θα πεις, ποιο το κέρδος μας, αν αποφύγουμε το μνημόσυνο του Πατριάρχη, αφού θα έχουμε κοινωνία με τον Επίσκοπο Δρυϊνουπόλεως π.χ., ο οποίος μνημονεύει τον Πατριάρχη; Δε μολυνόμαστε έτσι, κοινωνώντας έμμεσα με αυτόν που κηρύσσει αιρετικά φρονήματα;

Αλλά η διακοπή του μνημοσύνου, «πριν από Συνοδική διάγνωση» και καταδίκη, δεν έχει την έννοια της αποφυγής μολυσμού από την κηρυσσόμενη αίρεση! Όχι, αδελφέ μου! Αν είχε αυτή την έννοια, τότε οι Κανόνες δεν θα παρείχαν απλά το δικαίωμα παύσης του μνημοσύνου για αίρεση «πριν από Συνοδική διάγνωση», αλλά θα θέσπιζαν ρητή και σαφή υποχρέωση με απειλή βαρύτατων ποινών σε αντίθετη περίπτωση.Η διακοπή μνημοσύνου για αίρεση «πριν από Συνοδική διάγνωση» έχει άλλη έννοια. Αποτελεί έντονη, αλλά κι έσχατη διαμαρτυρία της Ορθόδοξης συνείδησης, παρέχει μια διέξοδο σε αυτούς που σκανδαλίζονται, και ταυτόχρονα αποσκοπεί και στη δημιουργία αναταραχής, ώστε η Εκκλησία να βιαστεί να ξεκαθαρίσει την κατάσταση.Δεν υπάρχει κίνδυνος να...μολυνθούμε, ούτε μνημονεύντας τον Πατριάρχη (εφόσον ακόμα δεν καταδικάστηκε), ούτε, πολύ περισσότερο, αν δεχόμαστε σε κοινωνία αυτούς που τον μνημονεύουν. Όσα αντόθετα λέγονται, είναι ανόητοι «ζηλωτισμοί». Ο άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων δε μολύνθηκε, αν και έλαβε Επισκοπική χειροτονία από τον Μητροπολίτη Καισαρείας Ακάκιο, ο οποίος ήταν μεν δηλωμένος αρειανός (και μάλιστα αρχηγός μιας μερίδας αρειανών), αλλά ακόμη βρισκόταν και ενεργούσε εντός της Εκκλησίας. Ο άγιος Ανατόλιος χειροτονήθηκε κι αυτός Επίσκοπος (και μάλιστα Πατριάρχης Κων/πόλεως) από τον Πατριάρχη Αλεξανδρείας Διόσκορο, ο οποίος ήταν μεν μονοφυσίτης και μεγάλος προστάτης του αιρεσιάρχη Ευτυχή, αλλά δεν είχε ακόμη καταδικαστεί από την Δ' Οικουμενική Σύνοδο. Αν λοιπόν δεν μολύνει ούτε αυτή η χειροτονία από Επισκόπους που κηρύσσουν μεν αιρετικά φρονήματα, αλλά ακόμα δεν καταδικάστηκαν από Σύνοδο και παραμένουν εντός της Εκκλησίας, πολύ περισσότερο δε μολύνει το μνημόσυνό τους και ακόμα περισσότερο δε μολύνει η κοινωνία με πρόσωπα που ανέχονται κατ' οικονομία αυτούς και διατηρούν το μνημόσυνό τους.Οι Παλαιοημερολογίτες, «μη νοούντες μήτε α λέγουσι μήτε περί τίνων διαβεβαιούνται», ισχυρίζονται τα εντελώς αντίθετα (βλέπε και το βιβλίο του Θεοδωρήτου Μαύρου). Αλλά τότε και αυτοί οι ταλαίπωροι είναι μολυσμένοι. Γιατί; Διότι, όπως προείπα, και αυτοί, παρά τις θεωρητικές διακηρύξεις τους, ή μάλλον, σε κραυγαλέα και τραγική αντίθεση με αυτές, δέχονται στην πράξη σε κοινωνία (συμπροσευχή και παροχή Μυστηρίων) πρόσωπα που ανήκουν στην Εκκλησία της Ελλάδας, η οποία έχει κοινωνία με τον Πατριάρχη! Οπότε;;;

Αν ήθελαν να είναι συνεπείς, έπρεπε να μη δέχονται ούτε ένα (αριθμός 1) μέλος της Ελλαδικής Εκκλησίας να εκκλησιαστεί (ή, πολύ περισσότερο, να εξομολογηθεί ή να κοινωνήσει) μαζί τους, αν προηγουμένως δεν δήλωνε ότι αποχωρεί από την Εκκλησία της Ελλάδας και προσχωρεί εν μετανοία σε αυτούς. Αυτοί όμως, χωρίς φόβο και δισταγμό, συνεκκλησιάζονται, συμπροσεύχονται και συμμετέχουν στα Μυστήρια με πλήθος Νεοημερολογίτες στους Ναούς των Παλαιοημερολογιτών και μάλιστα σε μερικά Ησυχαστήρια.Είναι αυτά πράγματα ηθικής συνέπειας; Είναι πράγματα που επιτρέπονται ηθικά; Είναι πράγματα αποδεκτά από τους Κανόνες; Είναι, τέλος πάντων, πράγματα τίμια; Θα πουν ίσως ότι το κάνουν κατ' οικονομία. Αλλά τότε γιατί να δημιουργούμε σχίσματα και διαιρέσεις και κατατμήσεις και πληγές στο Σώμα της Εκκλησίας; Αν πρόκειται μεταβαίνοντας κάποιος στους Παλαιοημερολογίτες, να συμπροσεύχεται και πάλι με αυτούς που κοινωνούν με τον Πατριάρχη, γιατί να μη μείνει στην Εκκλησία της Ελλάδας και να ανέχεται κατ' οικονομία τον Πατριάρχη και τους ομόφρονές του; Έτσι μάλιστα θα ανέχεται κατ' οικονομία μία αίρεση: τον Οικουμενισμό. Ενώ, μεταβαίνοντας στους Παλαιοημερολογίτες, θα ανέχεται δύο: τον οικουμενισμό (εφόσον οι Παλαιοημερολογίτες συμπροσεύχονται με Νεοημερολογίτες, που κοινωνούν με τον οικουμενιστή Πατριάρχη) και τον Ελληνικό Παλαιοημερολογιτισμό, που κηρύσσει την αίρεση ότι τα ημερολόγια και τα εορτολόγια είναι όροι σωτηρίας!...

Λέω «Ελληνικό Παλαιοημερολογιτισμό», διότι δεν προτίθεμαι να καταδικάσω το παλιό ημερολόγιο, το οποίο ακολουθούν τόσες Ορθόδοξες Εκκλησίες, αλλά τις αιρετικές υπερβολές στις οποίες απερίσκεπτα κατάντησαν οι Έλληνες Παλαιοημερολογίτες. Και γι' αυτό, εκτός από άλλους λόγους, φοβάμαι και τρέμω για τις ανταρσίες και τα σχίσματα. Ο κλήρος των περισσοτέρων είναι:Τελικά καταντούν στην υποστήριξη θέσεων πραγματικά αιρετικών! Αυτά, πολυφίλητε π. Νικόδημε, τα είχα γράψει σε σένα και στην ιερή και θεοφιλή Συνοδεία σου. Και έγραψα «εκ πολλής θλίψεως και συνοχής καρδίας» (Β' Κορ. β' 4). Η όλη κατάσταση της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι σήμερα πολύ θλιβερή. Ίσως τελικά δεν θα αποτραπούν μεγάλες περιπέτειες.Πρόσχωμεν! Εν ταπεινώσει, εν προσευχή, εν νηστεία, εν κατανύξει, ας ζητήσουμε από τον Κύριο να μας φωτίσει για το πώς πρέπει να πορευτούμε σε αυτά που έρχονται. Διπλός ο κίνδυνος της Εκκλησίας: από τη μία ο σατανοκίνητος Οικουμενισμός και από την άλλη ο Φανατισμός που φθείρει τις ψυχές και οδηγεί τελικά σε φρικαλέες βλασφημίες και αιρέσεις και κρύβει την αλήθεια. Και τα δύο να τα φοβηθούμε και να τα αποφύγουμε. Δεν θα παρεκκλίνουμε ούτε δεξιά ούτε αριστερά. Θα πορευτούμε τη μέση και βασιλική οδό. Αυτή είναι η οδός της αμόλυντης Ορθοδοξίας, η οποία γνωρίζει και να προστατεύει την ακρίβεια και δεν αγνοεί την επίδειξη οικονομίας.

Χαίρε, αδελφέ. Και πάλι θα πω, χαίρε! Χαίρε, εν μέσω πά­σης θλίψεως και πάσης οδύνης. Ιησούς γάρ «παρεδόθη δια τας αμαρτίας ημών και ηγέρθη δια την δικαίωσιν ημών» (Ρωμ. δ' 25).

Δεήθητε δε πάντες εκτενώς και υπέρ της εμής αθλιότητος, ότι εν ποικίλω αγώνί ειμί. Εν παντί θλίβομαι. «Έξωθεν μάχαι, έσωθεν φόβοι» (Β' Κορ. ζ 5. Ιδέ ερμηνείαν Π. Τρεμπέλα).

Πρόθυμος πάντα για κάθε εξυπηρέτηση και επικαλούμενος τις ευχές όλων σας, διατελώ μετά βαθείας εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών αγάπης και τιμής.

Εκ του Βιβλίου:

ΤΑ ΔΥΟ ΑΚΡΑ - ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΖΗΛΩΤΙΣΜΟΣ

Επιφανίου Ι. Θεοδωροπούλου

Έκδοσις Ιερού Ησυχαστηρίου Κεχαριτωμένης Θεοτόκου Τροιζήνος

Απόδοση στα Νέα Ελληνικά

Τέζας Γεώργιος

Φιλόλογος
πηγή:ι.Μ.Παντοκράτορος

Τετάρτη, 15 Νοεμβρίου 2017

Το παράδειγμα της αλεπούς



Ήταν κάποιος από τους πατέρες που καταγόταν από ξένη χώρα και έλεγε την ακόλουθη παραβολή.

          Στη χώρα μου φτιάχνουν κάποιον ειδικό λάκκο για να παγιδεύουν λιοντάρια. Μέσα σε έναν τέτοιο συνέβη να πέσει μια αλεπού, και παρ’ όλο που προσπάθησε απεγνωσμένα, δεν μπόρεσε να ανεβεί από εκεί. Αργότερα ήρθε εκείνος που έφτιαξε το λάκκο για να δει μήπως έπεσε τίποτε ,μέσα σε αυτόν και βρήκε την αλεπού. Μηχανεύτηκε τότε η αλεπού να μείνει ξαπλωμένη σαν ψόφια. Ο άνθρωπος κατέβηκε, την έπιασε από την ουρά και την έριξε έξω. Και αυτή έτρεξε και έφυγε.

          Μετά από λίγες μέρες ξαναπέρασε η αλεπού και είδε άλλη αλεπού πεσμένη μέσα στον ίδιο λάκκο. Και βλέποντάς την να πηδά από δω και από εκεί και να μην μπορεί να ανεβεί,της λέει: “ Και εγώ πολύ προσπάθησα πηδώντας εδώ και εκεί, και να δεν νέκρωνα τον εαυτό μου, δεν θα γλύτωνα”.

          Και μεις λοιπόν, αδελφοί, αν θέλουμε να γλυτώσουμε από τις παγίδες του διαβόλου, ας νεκρώσουμε  τα θελήματά μας και με τη χάρη του Κυρίου θα σωθούμε.



Άγνωστες σελίδες του ΓΕΡΟΝΤΙΚΟΥ

Τρίτη, 14 Νοεμβρίου 2017

Ο επίσκοπος, το δάνειο και το Ευαγγέλιο

Υπάρχουν και επίσκοποι, που από φιλότιμο, ακριβώς δηλαδή για να υπερασπισθούν τον τρόπο του Χριστού, δηλαδή το Ευαγγέλιο, δεν έμειναν στην έδρα τους, όπως ο όσιος ημών Αββάς Ισαάκ ο Σύρος, ο οποίος προχειρίστηκε σε επίσκοπο της των Νινευιτών Εκκλησίας και ιδού:
          “Καθ’ ην ημέραν εχειροτονήθη ο όσιος, και εκάθισεν εις το επισκοπικόν οίκημα, παρέστησαν ενώπιον αυτού δύο των των χριστιανών, ο μεν εις δανειστής, ο δ’ έτερος οφειλέτης. Και ο μεν δανειστής  απήτει το δάνειον, ο δε οφειλέτης ωμολόγει μεν το χρέος, μη έχων δε προς το παρόν, εζήτει τινών ημερών προθεσμίαν, αλλ’ ο άσπλαχνος εκείνος δανειστής, εάν δεν μοι αποδώσει, είπε, σήμερον ούτος το δάνειον, εγώ εξάπαντος παραδίδω τούτον εις τον κριτήν.
          Ο δε όσιος πατήρ Ισαάκ λέγει προς αυτόν, τέκνον, εάν δια την εντολήν του ευαγγελίου οφείλεις και δια της βίας παρά σου αφαιρεθέντα πράγματα να μη ζητείς, πόσω μάλλον δεν πρέπει να υπομένεις δι’ ολίγας ημέρας τούτον, όστις σε παρακαλεί, ο δε ανελεήμων εκείνος δανειστής, άφες, πάτερ, ήδη το ευαγγέλιον(παράτα με  και σύ με το ευαγγέλιο), ειπών αυθαδώς, ανεχώρησεν εκείθεν.
          Ταύτα ακούσας ο όσιος Ισαάκ, είπε καθ’ εαυτόν, εάν ούτοι δεν υπακούωσιν εις τα προστάγματα του ιερού ευαγγελίου, τι λοιπόν εγώ ήλθον ώδε πράξω, ταύτα ειπών, ευθύς ανεχώρησεν πάλιν εις την έρημον. (Δηλαδή παραιτήθηκε).


        (Ασκητικοί Λόγοι Αββά Ισαάκ του Σύρου)

Δευτέρα, 13 Νοεμβρίου 2017

Άλλο να ξέρεις για τον Χριστό και άλλο να συσταυρώνεσαι μαζί Του


Διαβάζει κάποιος ένα ψυχοφελές βιβλίο ή μια ανάρτηση στο διαδίκτυο και γλυκαίνεται η ψυχή του. Παίρνει απόφαση να έρθει στην Εκκλησία για να γνωρίσει τον Χριστό.

Και όντως έρχεται, κάνει την απόφασή του πράξη. Έρχεται για να δει τον Χριστό, να μάθει γι’Αυτόν. Όμως δεν αρκεί αυτό.

Οι περισσότεροι έρχονται στην Εκκλησία γιατί γοητεύονται από τον Χριστό και θέλουνε να Τον γνωρίσουν (στην καλύτερη περίπτωση· διότι σχεδόν πάντα οι άνθρωποι έρχονται στην Εκκλησία για να λύσουν τα προβλήματά τους) ελάχιστοι είναι έτοιμοι να συσταυρωθούν μαζί Του. Και αυτό είναι το πρόβλημά μας. Η Εκκλησία δεν προσφέρει απλά τον Χριστό. Είναι ο Χριστός. Άρα όταν είσαι στην Εκκλησία καλείσαι να είσαι Χριστός. Να βιώνεις την παρουσία Του όχι ως κάτι ξένο και διαφορετικό από σένα. Καλείσαι να φέρεις τα σημάδια του σταυρού πάνω σου όπως Αυτός.

————————–

Το πρόβλημα λοιπόν έγκειται στο ότι θεωρούμε ότι η Εκκλησία απλά μας γνωρίζει τον Χριστό. Όχι. Η Εκκλησία μας κάνει Χριστό. Το θέμα λοιπόν είναι εάν εμείς έχουμε την ανδρεία και την ταπείνωση, την αυταπάρνηση και την αγάπη ώστε να γίνουμε Χριστοί κατα Χάριν.

Η Εκκλησία λοιπόν δεν μας απαλλάσσει από τον σταυρό μας, δεν μας υπόσχεται ευημερία και επίγεια ευτυχία,αντιθέτως μας καλεί να συσταυρωθούμε με τον Χριστό για να γίνουμε Χριστοί.

Εάν ψάχνουμε διεξόδους στα ψυχολογικά μας ή ισσοροπία στις συναισθηματικές μας ανισσοροπίες, ή λύση στα ερωτικά μας, ή αποκατάσταση στα οικονομικά μας κακώς ερχόμαστε στην Εκκλησία. Όχι γιατί η Εκκλησία δεν μπορεί να μας βοηθήσει και σε αυτές τις πτυχές της ζωής μας, αλλά όταν θέλουμε μόνο αυτά από την Εκκλησία ευτελίζουμε με το σκεπτικό μας και την προσέγγισή μας τον σκοπό Της. Απαξιώνουμε ουσιαστικά αυτό που μας προσφέρει ο Χριστός.

Η Εκκλησία μιλά για σωτηρία και εμείς μιλάμε για το πως θα συντρίψουμε τους αλλόθρησκους! Η Εκκλησία μιλά για αιωνιότητα και εμείς μιλάμε για το φάρμακο του καρκίνου που τα «κέντρα εξουσίας» κρύβουν από τον κόσμο! Η Εκκλησία μιλά για τον θάνατο ως ζωή και εμείς μιλάμε για την ζωή ως θάνατο!

Μπορεί μέσα στην Εκκλησία να ειρηνεύσουμε και ίσως βοηθηθούμε σε πολλά θέματα της ζωής μας, όμως η Εκκλησία δεν είναι μόνο γι’αυτά, μάλλον δεν είναι γι’αυτά.

Δεν είναι π.χ. η εξομολόγηση για να κλαψουρίζουμε επειδή μας άφησε ο καλός μας ή η καλή μας, η Θεία Λειτουργία δεν είναι για να πάω να κοινωνήσω αλλίως δεν πάω καθόλου, η νηστεία δεν είναι μια τυπική υποχρέωση.

Δεν είναι λοιπόν το ζητούμενο απλά να γνωρίσουμε τον Χριστό, αλλά να συσταυρωθούμε μαζί Του. Να ζήσουμε όπως Αυτός. Γιατί αλλιώς δεν έχει κανένα νόημα η προσπάθειά μας.

Δεν έχει νόημα να γνωρίσω τον Χριστό εάν δεν Τον μιμούμαι.

Ωραία, έμαθα για τον Χριστό, ξέρω τα πάντα γι’Αυτόν. Και τί έγινε; Το θέμα είναι να γίνω –κατα Χάριν- και εγώ Χριστός. Αυτό είναι σωτηρία.

Η Εκκλησία λοιπόν μας προσφέρει την δυνατότητα όχι απλά να γνωρίσουμε τον Χριστό αλλά να γίνουμε Χριστός. Γι’αυτό και Τον τρώμε και Τον πίνουμε. Γι’αυτό και λεγόμαστε χριστιανοί, όχι γιατί ξέρουμε για τον Χριστό αλλά διότι -προσπαθούμε- ζούμε όπως ο Χριστός.

Ο διάβολος ξέρει τα πάντα για τον Χριστό, δεν ωφελείται σε τίποτα όμως. Η Εκκλησία δεν μας μιλά απλά για τον Χριστό ως ένα είδος ακαδημαϊκής γνώσης, μας καλεί να ζήσουμε όπως ο Χριστός με ταπείνωση, ανεξικακία, πραότητα, διάκριση, συγχώρεση, συγκατάβαση, αγάπη.

αρχιμ. Παύλος Παπαδόπουλος

Κυριακή, 12 Νοεμβρίου 2017

“Αγαπάς πραγματικά το Θεό;”


Εκείνος που αγαπά τον εαυτό του, δεν μπορεί να αγαπά το Θεό. Εκείνος που δεν αγαπά τον εαυτό του εξ αιτίας του υπερβολικού πλούτου της αγάπης του Θεού, αυτός αγαπά το Θεό. Ο άνθρωπος αυτός δεν ζητεί ποτέ τη δική του δόξα, αλλά τη δόξα του Θεού. Γιατί εκείνος ου αγαπά τον εαυτό του, ζητεί τη δική του δόξα. Εκείνος όμως που αγαπά το Θεό, αγαπά τη  δόξα του Δημιουργού του.
          Είναι ιδίωμα της ψυχής που έχει πνευματική αίσθηση και αγαπά το Θεό, το να ζητεί πάντοτε τη δόξα του Θεού σε όλες τις εντολές που πράττει και να ευχαριστιέται στη δική μας ταπείνωση. Γιατί στο Θεό πρέπει η δόξα για τη μεγαλοσύνη Του, ενώ στον άνθρωπο αρμόζει η ταπείνωση, με την οποία γινόμαστε οικείοι του Θεού. Ό, τι κάνομε, ας λέμε πάντοτε κι εμείς με χαρά για τη δόξα του Θεού, εκείνο που έλεγε ο άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής: “ Εκείνος πρέπει να δοξάζεται, ενώ εμείς να μικραίνομε”.
Αγίου Διαδόχου Φωτικής, Φιλοκαλία των Ιερών Νηπτικών, τ. Α΄

Σάββατο, 11 Νοεμβρίου 2017

ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ :Το ελάττωμα της κλοπής στα παιδιά


Ένας πατέρας διετύπωσε το εξής ερώτημα: έχω τέσσερα παιδιά και προχθές διαπίστωσα πως το ένα μου παιδί έκλεψε, Απορώ πως έγινε αυτή η πράξη! Τι πρέπει να κάνω για να σώσω το κύρος και την αξιοπρέπεια μου;

          Κατ’ αρχήν είναι λάθος ένας πατέρας να διαμαρτύρεται πως το παιδί του έκλεψε γιατί δεν μπορεί να σηκώσει αυτή την ντροπή που όλα τα  μέλη της οικογένειας του είναι τίμια και έντιμα. Κανονικά θα έπρεπε αυτός ο πατέρας να ενδιαφέρεται πρώτα για το ξεστρατισμένο παιδί του και λιγότερο για το κύρος και το όνομά  της οικογένειάς του.

          Δηλαδή έπρεπε να τον ενδιαφέρει η ουσία και όχι οι συνέπειες της πράξεως αυτής. Αυτό μας κάνει να πιστεύουμε, ότι αυτός ο πατέρας έχει εμπνεύσει στην οικογένειά του ένα εγωισμό για την αρετή της και ίσως αυτό αποτελεί μια από τις αιτίες που οδήγησε  στο πάθος της κλοπής το ένα του παιδί.

          Ας έλθουμε στην ουσία του ζητήματος. Κατ’ αρχήν δεν ξέρουμε ούτε την ηλικία του παιδιού, ούτε το τι έκλεψε. Μπορεί να είναι κάτι ασήμαντο, η κάτι συνηθισμένο στα μικρά παιδιά, που εύκολα αντιμετωπίζεται. Τα μικρά παιδιά έχουν το ελάττωμα της κλοπής και χρειάζεται μόλις το αντιληφθούμε να διδάξουμε το παιδί μας ανάλογα, για να μη το ξανακάνει.

          Αν όμως έχουμε ένα σοβαρό παράπτωμα τότε τα πράγματα αλλάζουν και πρέπει να αντιμετωπίσουμε το ζήτημα με τη δέουσα προσοχή. Αν συμβαίνει αυτό το δεύτερο, τότε υπάρχουν δύο ενδεχόμενα. Το πρώτο είναι: η ο πατέρας αυτός αμέλησε την αγωγή του παιδιού του, ασχολούμενος με τα άλλα παιδιά του, η το εξώθησε ο ίδιος στο κακό κάνοντας συνέχεια τη σύγκριση μεταξύ αυτού που είχε αρχίσει να χαλάει και των άλλων που ήταν ενάρετα παιδιά. Η πρώτη εισδοχή μας υποψιάζει, ότι η αμέλεια στην επιτήρηση του παιδιού το οδήγησε στην πτώση. Τα παιδιά θέλουν παρακολούθηση. Ιδιαίτερα στις πολυμελείς οικογένειες υπάρχει εκεί ο κίνδυνος  της μάζας. Δηλαδή δεν γίνεται εξατομικευμένη αγωγή. Το κάθε παιδί έχει τον ψυχικό του κόσμο και ζητάει να το αντιμετωπίσουμε σαν προσωπικότητα. Αυτό είναι το σωστό. Η μαζική αγωγή δεν αποδίδει γιατί αγνοεί το πρόσωπο και απευθύνεται στη μάζα. Στην περίπτωσή μας ο πατέρας αυτός φαίνεται, ότι αμέλησε το παιδί αυτό, το άφησε στο δρόμο  του χωρίς να του δώσει το κατάλληλο σωσίβιο για να σωθεί.

          Το δεύτερο σημείο: μπορεί αυτός ο πατέρας να ήθελε να βοηθήσει το παιδί του. Μήπως όμως  δεν διάλεξε το κατάλληλο μέσο; Αν θέλοντας να το συνετίσει του έφερνε μπροστά του το παράδειγμα των άλλων παιδιών του, τότε υπήρχε ο ο φόβος το παιδί από αντίδραση να φθάσει στο άλλο άκρο. Είναι περίεργος ο τρόπος που αντιδρούν τα παιδιά! Κάποιο πείσμα μπορεί να τα εξωθήσει για να κάνουν το κακό για να εκδικηθούν. Γι’ αυτό χρειάζεται επιμονή, υπομονή και τέχνη για να επέμβει κανείς θετικά στις περιπτώσεις που υπάρχει κάποια απόκλιση από το σωστό δρόμο.

          Το παιδί που έκλεψε δείχνει πως έχει αδύναμο χαρακτήρα. Εξ άλλου όλοι οι άνθρωποι βρίσκονται συχνά σε θέση να κλέψουν κάτι, όμως οι ανασταλτικές του δυνάμεις λειτουργούν καλά και τους εμποδίζουν. Ο αδύναμος χαρακτήρας του παιδιού μπορεί να ενισχυθεί και μαζί του τα αντισώματα που θα αποτρέψουν αύριο τον νέο πειρασμό.

          Αν η κλοπή δεν πήρε δημοσιότητα, δεν ωφελεί η διαπόμπευση του δράστη. Είναι καλύτερο περισσότερο να οικοδομεί κανείς στη συντριβή του για το αμάρτημα. Για να υπάρχει όμως συντριβή χρειάζεται να υπάρχει συνείδηση. Και η συνείδηση λειτουργεί φωτεινά όταν εμπνέεται από το νόμο του Θεού. Συνεπώς η σχέση του παιδιού με το νόμο του Θεού προσδιορίζει και τη δυνατότητα της διορθώσεώς του. Αυτό ας το λάβουν υπ’ όψη τους οι γονείς εκείνοι που νομίζουν πως μπορούν να φτιάξουν χαρακτήρα στο παιδί του χωρίς την ευαγγελική ηθική.

          Και στην περίπτωση της κλοπής δεν αμελούμε την έμπρακτη εκδήλωση της μετάνοιας,που εκφράζεται  με την επιστροφή των κλοπιμαίων στον κάτοχό του. Στο σημείο αυτό δεν χρειάζεται ελαστικότητα, γιατί το παιδί μαθαίνει καλά που δεν κέρδισε τίποτε με το να πάρει κρυφά ένα ξένο πράγμα. Αν είναι αδύνατη η επιστροφή ή δύσκολη, μπορεί να βρεθεί άλλος τρόπος να θυσιαστεί ένα αγαθό του παιδιού , ώστε να διδαχθεί αυτό. Μπορεί δηλαδή να κάνουμε ανάλογη ελεημοσύνη.

          Πάντως χρειάζεται προσοχή στο πρώτο στραβοπάτημα γιατί θα ακολουθήσουν κι’ άλλα, αν δεν παταχθεί έγκαιρα το κακό και δεν επισημανθεί ο σωτήριος συναγερμός.
 Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρού ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

Παρασκευή, 10 Νοεμβρίου 2017

Η ανάσταση των νεκρών


 

          Η ζωή που είναι γεμάτη άγχος, το οποίο οφείλεται στον πολλαπλασιασμό των κάθε είδους φόβων, απαιτεί από όλους μας τη λύση του προβλήματος των νεκρών. Δεν μπορούμε να σκεφθούμε σοβαρά τη ζωή αν δεν υπάρχει ανάσταση. Δεν μπορούμε να μιλήσουμε  σοβαρά για την χρησιμότητα, για το αγαθό, δεν μπορούμε να είμαστε άφοβοι μπροστά σε όλα παρά μόνο αν είμαστε απόλυτα βέβαιοι για την ανάσταση των νεκρών.

          Υπάρχουν άνθρωποι θαρραλέοι που ωστόσο δεν συμμερίζονται αυτή την άποψη, αλλά μια ηρωϊκή πράξη είναι συχνά στιγμιαία, είναι ο καρπός κάποιας μέθης, ενώ για να είναι κανείς αδιάκοπα θαρραλέος πρέπει να στηρίζεται κάπου. Η ανάσταση των νεκρών είναι το βασικό μας στήριγμα. Γιατί τάχα η εγκληματικότητα προοδεύει; Επειδή δεν σκεπτόμαστε την ανάσταση. Έχουμε βουλιάξει στην απελπισία γιατί ξεχάσαμε την ανάσταση. Και, πάντοτε για τον ίδιο λόγο, εκτιμούμε ελάχιστα ή καθόλου την ανθρώπινη ζωή. Η εξάπλωση της ανηθικότητας απορρέει κι αυτή από το γεγονός ότι δεν σκεπτόμαστε  τη μέλλουσα ζωή.

          π. Δημήτριος Ντούτκο, “ Η ΕΛΠΙΔΑ ΜΑΣ”

Πέμπτη, 9 Νοεμβρίου 2017

Τι αναχαιτίζεις σου, Μέλος Πέτρου Φιλανθίδου, Κωνσταντίνος Μπουσδέκης


Δοξαστικό της Στ΄ Ώρας της εορτής των Θεοφανείων. Ήχος Πλ. α΄

Μέλος Πέτρου Φιλανθίδου.

Ψάλλει ο Λαμπαδάριος του Ιερού Ναού Κοιμήσεως Θεοτόκου Αμαρουσίου, Ιδρυτής και Δάσκαλος του "Σχολείου Ψαλτικής" κ. Κωνσταντίνος Μπουσδέκης.

Η ηχογράφηση είναι από τον ψηφιακό δίσκο του Μουσικού βιβλίου "Κοινωνικά της εβδομάδος και άλλα", Έκδοσις Η Μεταμόρφωσις του Σωτήρος Μήλεσι Αττικής.

Τετάρτη, 8 Νοεμβρίου 2017

Η ευχή των γονέων


Η ευχή των γονέων είναι η μεγαλύτερη κληρονομιά για τα παιδιά. Γι’ αυτό να φροντίζουν να έχουν την ευχή των γονέων. Δεν είδες τον Ιακώβ, μέχρι που έφθασε, για να πάρει την ευλογία του πατέρα του; Και προβιά φόρεσε!

          Ειδικότερα η ευχή της μητέρας είναι μεγάλο πράγμα! Κάποιος έλεγε: “Κάθε λόγος της μητέρας μου είναι και μια λίρα χρυσή”. Να, και πριν από λίγο καιρό πόση εντύπωση μου έκανε κάποιος από το Γιοχάνεσμπουργκ! Ήρθε στο Καλύβι το φθινόπωρο. “Γέροντα, η μάνα μου αδιαθέτησε, μου λέει, και ήρθα να την δω”. Τρεις μήνες δεν πέρασαν, τα Χριστούγεννα ξαναήρθε. “Πως πάλι εδώ;”, τον ρωτάω. “Έμαθα, μου λέει, πως πάλι αδιαθέτησε η μάνα μου και ήρθα να φιλήσω το χέρι της, γιατί είναι ηλικιωμένη και μπορεί να πεθάνει. Για μένα η μεγαλύτερη περιουσία  είναι η ευχή τη μάνας μου”. Εξήντα χρονών άνθρωπος ξεκίνησε από το Γιοχάνεσμπουργκ και ήρθε στην Ελλάδα, για να φιλήσει το χέρι της μάνας του! Και τώρα τέτοια ευλογία έχει, που σκέπτεται να κάνει ένα γηροκομείο μεγάλο για τους κληρικούς και να το χαρίσει στην Εκκλησία. Δηλαδή τις ευλογίες δεν έχει που να τις βάλει κατά κάποιον τρόπο. Για  μένα είναι φάρμακο μια τέτοια ψυχή. Είναι σαν να είμαι στην έρημο Σαχάρα και να βρίσκω ξαφνικά λίγο νερό. Αυτά χάνονται σιγά -σιγά. Δυστυχώς!
Γέροντος Παϊσίου του Αγιορείτου

Τρίτη, 7 Νοεμβρίου 2017

Η μελαγχολία, η ταπεινοφροσύνη και ο εξομολόγος


Κάποια βραδιά είχαμε συγκεντρωθεί μια ομάδα μαζί με έναν Αγιορείτη. Ο καιρός ήταν ανταριασμένος και απειλητικός. Όμως, κοντά στον Γέροντα και όσους ακόμη δεν ήταν μαθημένοι στη σκοτεινή νύχτα της φύσης, δεν ταραζότανε η γαλήνη. Ο Γέροντας μιλούσε για τη διαφορά της ταπεινοφροσύνης από το πλέγμα της κατωτερότητας. Ο ταπεινός, έλεγε, δεν είναι μια προσωπικότητα διαλυμένη. Έχει συνείδηση της κατάστασής του, αλλά δεν έχει χάσει το κέντρο της προσωπικότητάς του. Ξέρει την αμαρτωλότητά του, τη μικρότητά του και δέχεται τις παρατηρήσεις του πνευματικού του, των αδελφών του. Λυπάται, αλλά δεν απελπίζεται. Θλίβεται, αλλά δεν εξουθενώνεται και δεν οργίζεται. Ο κυριευμένος από το πλέγμα κατωτερότητας, εξωτερικά και στην αρχή, μοιάζει με τον ταπεινό. Αν, όμως, λίγο τον θίξεις ή και τον συμβουλεύσεις, τότε το αρρωστημένο εγώ εξανίσταται, ταράζεται, χάνει κι αυτή τη λίγη ειρήνη που έχει.

          Το ίδιο, έλεγε, συμβαίνει και με τον παθολογικά μελαγχολικό σε σχέση με το μετανοούντα αμαρτωλό. “Ο μελαγχολικός περιστρέφεται κι ασχολείται με τον εαυτό του και μόνο. Ο αμαρτωλός, που μετανοεί κι εξομολογείται, βγαίνει από τον εαυτό του. Αυτό το μεγάλο έχει η πίστη μας: τον εξομολόγο, τον πνευματικό. Έτσι και το πεις στο Γέροντα κι έλαβες  τη συγχώρηση, μην γυρνάς πίσω”. Αυτό το τόνιζε πολύ. Να μην ξαναγυρνά κανείς στα προηγούμενα, αλλά να προχωρά. Πόσους αιχμαλωτισμένους στη μαύρη χώρα της απελπισίας δεν είχε σώσει την έσχατη ώρα τραβώντας τους με τη δύναμη της παρρησίας του στο Θεό!

Γέροντος Πορφυρίου του Καυσοκαλυβίτου

Δευτέρα, 6 Νοεμβρίου 2017

Τι σημαίνει “κρίση πανικού”



Κρίση πανικού είναι η απότομη αίσθηση υπερβολικού άγχους ή φόβου. Συνοδεύεται από συμπτώματα ψυχολογικά και σωματικά. Ψυχολογικά είναι συνήθως ο φόβος για την υγεία, για την απουσία αυτοελέγχου, για την έλλειψη οξυγόνου. Ενώ τα σωματικά συμπτώματα που έχουν παρατηρηθεί είναι ταχυκαρδία, μυϊκοί σπασμοί, εφίδρωση, τάση λιποθυμίας και δύσπνοια.

          Λόγοι που οδηγούν στην κρίση πανικού είναι:

          -Πανεπιστημιακές επιδόσεις, ιδιαίτερα κατά την εξεταστική περίοδο ή λόγο πριν το πτυχίο, λόγω έντονου άγχους.

          -Οικογενειακά προβλήματα από τις σχέσεις γονέων μεταξύ τους ή με τα παιδιά τους.

          -Η οικονομική δυσχέρεια καθώς βλέπουν τα προβλήματα που καθημερινά προκύπτουν, η αγωνία μεγαλώνει και Για την φοιτητική, αλλά και τη μελλοντική ζωή.

          -Προβλήματα σχέσεων με φίλους ή με την παρέα. Άτομα με χαμηλή αυτοεκτίμηση συνήθως σκέπτονται αρνητικά για τον εαυτό τους.

- Έλλειψη εμπιστοσύνης στην πρόνοια του Θεού. Οι νέοι που δεν εναποθέτουν την ελπίδα τους στο Θεό, δύσκολα αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα!

          Το ευτύχημα είναι, ότι πρόκειται για μια κατάσταση που αντιμετωπίζεται. Αρκεί να το θελήσουμε και να επιδιώξουμε ανάμεσα στις πολλές “λύσεις” που η σύγχρονη κοινωνία μας προτείνει, να επιλέξουμε την ενδεδειγμένη. Δηλαδή να την καταφυγή μας στον Θεό. Διότι ο Θεός είναι πηγή δύναμης και συγχρόνως πηγή μόνιμης και αναφαίρετης ειρήνης και ηρεμίας. Ο πνευματικός μας πατέρας μπορεί  να έχει, και  στο θέμα αυτό, καθοριστικό ρόλο.

          Έτσι, κάποια στιγμή, ο πανικός και οι κρίσεις του θα είναι παρελθόν!

Κυριακή, 5 Νοεμβρίου 2017

Ομιλία του Γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου: Η θεολογία του Σταυρού.


Και τώρα, αγαπητοί μου, ερχόμεθα εις την συνέχεια του περασμένου θέματός μας, σ’ ένα ακόμα βαθύτερο νόημα του μυστηρίου του Σταυρού. Αν λάβετε δε υπόψιν ότι το βάθος της θεολογίας του Σταυρού είναι ανεξάντλητον, ουδέποτε θα εξαντληθεί εις τους αιώνας, όσο και αν οι αιώνες βαθαίνουν μέσα εις το μυστήριο αυτό. Φυσικά εδώ δεν γίνεται καμία άλλη απόπειρα, παρά μία προσπάθεια ενός γενικού σκαριφήματος, μιας στοιχειώδους αντιλήψεως του μυστηρίου της θεολογίας του Σταυρού. Και σήμερα θα είναι ειδικά ως προς τον Σταυρόν το τελευταίο μα θέμα, διότι πρώτα ο Θεός, από την ερχόμενη Κυριακή θα εισέλθομε σε ένα άλλο κεφάλαιον, εις την ταφήν του Κυρίου και την εις Άδου κάθοδον του Κυρίου.

Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς γράφει τα εξής: «ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρός προανεκηρύτετο καί προανετυπούτο μυστικῶς εἰς γενεών ἀρχαίων καί οὐδείς ποτέ κατηλλάγη τῷ Θεῷ χωρίς τῆς τοῦ σταυροῦ δυνάμεως. Καί ὥσπερ μήπω ὄντος τοῦ ἀνθρώπου τῆς ἀμαρτίας τοῦ υἱοῦ τῆς ἀνομίας, τοῦ Ἀντιχρίστου, λέγω, ὁ ἠγαπημένος τῷ Χριστῶ φησί Θεολόγος· καί νῦν ἀγαπητοί ὁ Ἀντίχριστος ἐστίν, οὕτω καί ὁ σταυρός ἵνα τοῖς προγενεστέροις καί πρό τοῦ τελεστῆναι. Ὁ γάρ μέγας Παῦλος σαφέστερον ἡμᾶς διδάσκων, ὅτι μήπω παραγενόμενος ἐν ἡμῖν ἐστίν ὁ Ἀντίχριστος φησίν ὅτι τό μυστήριον αὐτοῦ ἐνεργεῖται ἐν ἡμῖν. Οὕτω δή καί ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρός μήπω γεγονός ἐν τοῖς προπάτορσιν ἦν· το γάρ μυστήριον αὐτοῦ ἐνηργεῖτο ἐν αὐτοῖς».

Είναι πραγματικά εξαιρετικώς σπουδαία αυτά τα οποία μας λέγει ο μεγάλος αυτός ομολογητής του 14ου αιώνος. Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς.

Λέγει ότι το μυστήριον του Σταυρού του Χριστού προανεκηρύσσετο και προετυπούτο κατά έναν τρόπον μυστικόν ήδη από τις προ Χριστού γενεές, τις αρχαίες γενεές και τις προ νόμου και τις μετά νόμον. Δηλαδή και προ του Μωυσέως και μετά τον Μωυσέα, αλλά και προ του Αβραάμ. Αναφέρεται τόσο πίσω, όσο φθάνοντες εις τον Αδάμ και την Εύα, όπως θα δούμε στη συνέχεια του θέματός μας. Και κάτι πολύ σπουδαίο. Ότι κανείς ποτέ δεν κατηλλάγη τω Θεώ, δηλαδή δεν συνεφιλιώθη με τον Θεό, χωρίς την δύναμη του Σταυρού. Ούτε μετά τον Σταυρόν ούτε προ του Σταυρού. Πώς κατηλλάγη όμως κανείς, πως συνεφιλιώθη κανείς προ του Σταυρού, αφού δεν υπήρχε ακόμη ο Σταυρός;

Αυτό ακριβώς έρχεται να μας τονίσει το σημερινό μας θέμα, που λέγει ο Άγιος Γρηγόριος ότι, όπως ο υιός της απωλείας, της ανομίας, της αμαρτίας, ο Αντίχριστος, που λέγει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης ότι ο Αντίχριστος λέγει, ακούσατε ότι έρχεται· και νυν εστίν. Ακούσατε ότι θα έλθει, ότι έρχεται και τώρα είναι. Πώς έρχεται, αφού τώρα είναι; Και όπως λέγει ο Απόστολος Παύλος, ότι το μυστήριο του Αντιχρίστου, που θα έλθει –δεν ήλθε και μάλιστα όχι στην εποχή του, ούτε στην εποχή μας ακόμη δεν έχει έλθει ο Αντίχριστος, αλλά ήδη από την εποχή του Ιωάννου και του Παύλου το μυστήριον του Αντιχρίστου ενεργείται. Έτσι λέγει ο Απόστολος Παύλος. Το μυστήριον του Αντιχρίστου ήδη υπάρχει, ενεργείται. Τοιουτοτρόπως, λέγει ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, όπως ενεργείται το μυστήριον του Αντιχρίστου πριν έλθει ο Αντίχριστος, έτσι και το μυστήριον του Σταυρού προενηργείτο πριν έλθει ο Χριστός. Αυτό ακριβώς, αγαπητοί μου, είναι σήμερα το θέμα μας. Να αντιληφθούμε πώς ακριβώς το μυστήριον του Σταυρού προανεκηρύσσετο, προετυπούτο και πώς ακόμη κατηλάσσοντο τω θεώ οι προ Χριστού άνθρωποι, δυνάμει του μυστηρίου του Σταυρού.

Ο Σταυρός κατά τον αυτόν Άγιον, Γρηγόριον τον Παλαμά, ενεργεί σε τρείς βαθμίδες. Ενεργεί προ της σαρκώσεως του Θεού Λόγου, ενεργεί ἐν τῇ σαρκώσει, εν τῷ θανάτῳ, δηλαδή, του Χριστού και εις τα μυστήρια της Εκκλησίας.

Αυτό «ἐν τῇ σαρκώσει καί ἐν τῷ θανάτῳ τοῦ Χριστοῦ» σας θυμίζω εκείνο που σας είχα πει την περασμένη φορά, ότι, ποία η σχέσις του μυστηρίου της θείας Ευχαριστίας εις τον Μυστικόν Δείπνον με τον Σταυρόν, εφόσον ο Κύριος δίνει το σώμα Του και το αίμα Του, αλλά ακόμη δεν ανέβη επί του Σταυρού. Σας το είχα πει την περασμένη φορά, ότι το μυστήριον της Θείας Ευχαριστίας δεν ανεμένετο να έλθει ο Σταυρός δια να δοθεί. Δεν δεσμεύεται σε τίποτε ο Ιησούς Χριστός σε τούτο. Ούτε ακόμη ανέμενε τον Ιούδα να προδοθεί ούτε τον Καϊάφα να καταδικάσει, ούτε τον Πιλάτο να σταυρώσει. Το μυστήριο ήδη ενεργείτο.

Κατά παρόμοιο, λοιπόν, τρόπο και εδώ τώρα ενεργεί ο Σταυρός προ της σαρκώσεως, κατά την σάρκωσιν και τον θάνατον του Χριστού, και Τρίτη βαθμίς είναι τα μυστήρια της Εκκλησίας. Και τούτο, διότι η καταλλαγή –καταλλαγή θα πει συμφιλίωση του ανθρώπου με το Θεό- δεν είναι μόνον το ιστορικόν γεγονός της σταυρώσεως, που λέμε ότι ο Χριστός εσταυρώθη και δυνάμει του Σταυρού καταλλασσόμεθα τῷ Θεῷ. Αλλά κυρίως, προσέξετε παρακαλώ, κυρίως είναι η άκτιστος και η προαιώνιος ενέργεια του Θεού, διά της οποίας ακτίστου και προαιωνίου ενεργίας, ο Θεός Λόγος ενεργεί την μία και μοναδική καταλλαγή εις τας τρεις βαθμίδας της ιστορίας και προ του Σταυρού και κατά τον Σταυρόν και μετά τον Σταυρόν.

Προ του Σταυρού ενήργει ο Σταυρός, διότι ο Θεός Λόγος ήτο το εσφαγμένο αρνίον από καταβολής κόσμου. Μας κάνει εντύπωση. Εσφαγμένο όπως λέγει το βιβλίο της Αποκαλύψεως 1, 2, 8, ότι ο Θεός είναι το εσφαγμένο αρνίον από καταβολής κόσμου. Δηλαδή, το μυστήριο της ενανθρωπίσεως και της θυσίας, διότι αρνίον είναι η ενανθρώπισις, εσφαγμένον αρνίον είναι η θυσία του ενανθρωπίσαντος Θεού Λόγου, ήδη υπάρχει από πολύ πριν γίνει ο κόσμος. Υπάρχει ούτε λίγο, ούτε πολύ προαιωνίως.

Σημειωτέον ακόμη ότι δεν είναι το ιστορικόν γεγονός του Σταυρού αυτό καθ’ εαυτό εκείνο το οποίο καταλλάσσει και συμφιλιώνει τους ανθρώπους με τον Θεόν. Αλλά τι είναι; Είναι το άκτιστον μυστήριον του Σταυρού, που έχει πηγή του τον Πατέρα, τον Υιόν και το Πνεύμα το Άγιον! Το ιστορικόν γεγονός του Σταυρού καταλλάσσει μόνο διότι υπάρχει η υποστατική ένωση εν τω προσώπω του Χριστού. Εφόσον, δηλαδή, ο Χριστός είναι και Θεός και άνθρωπος, όταν ως άνθρωπος απλούται επί του Σταυρού, επειδή το μυστήριον του Σταυρού ως άκτιστος ενέργεια υπάρχει στον Πατέρα, τον Υιό και το Πνεύμα το Άγιο και επειδή ο Υιός είναι ενωμένος μετά του Ιησού Χριστού ως ένα πρόσωπο, γι’ αυτό το λόγο και το ιστορικό γεγονός του Σταυρού καταλλάσσει, συμφιλιώνει μόνο και μόνο διότι υπάρχει αυτή η υποστατική ένωσις εις το πρόσωπον του Χριστού.

Όπως βλέπομε ακόμη, ότι η ενέργεια της καταλλαγής, της συμφιλιώσεως είναι μία και, όπως λέγεται, μερίζεται αμερίστως εις εκείνους οι οποίοι θεούνται και οι οποίοι είναι οι πολλοί, τόσον προ του νόμου, μετά το νόμο, προ του θανάτου του ενσαρκωθέντος Λόγου και μετά την Ανάστασή Του. Το ιστορικό γεγονός είναι ένα. Το του Γολγοθά. Αυτό το ιστορικό γεγονός της σταυρώσεως διακρίνεται σε τούτο ως προς το άκτιστο μυστήριο του Σταυρού. Το ιστορικό γεγονός. Διακρίνεται στο ότι δεν έχομε μόνο απλώς την καταλλαγή, αλλά έχομε και κάτι άλλο. Έχομε, σημειώσατε, ότι την καταλλαγή την έχομε στην Παλαιά Διαθήκη με τους δικαίους. Ο Αβραάμ καταλλάσσεται με τον Θεόν. Ο Μωυσής το ίδιο. Ο Νώε το ίδιο. Είναι οι δίκαιοι της Παλαιάς Διαθήκης. Δεν υπάρχει έχθρα ανάμεσα στο Θεό και αυτούς, διότι εις αυτούς ενήργησε, όπως θα δούμε στη συνέχεια, το άκτιστο μυστήριο της ενεργείας του Σταυρού και ήρθε η καταλλαγή μεταξύ του Θεού και ανθρώπων δικαίων.

Αλλά εκείνο που διακρίνει την καταλλαγή με το μυστήριο του Σταυρού και του ιστορικού Σταυρού, όταν λέμε του ιστορικού, αυτά τα δύο ξύλα επί των οποίων σταυρώθη ο Χριστός, είναι τούτο, ότι με τον Σταυρόν, τον ιστορικόν Σταυρόν αι πύλαι του Άδουδεν κατισχύουν πλεόν της Εκκλησίας, και δεύτερον, το πάρα πολύ σπουδαίον, ότι ακόμη ενικήθηκε ο θάνατος. Διότι οι δίκαιοι της Παλαιάς Διαθήκης κατηλλάγησαν τω Θεώ, αλλά δεν ενικήθη ο θάνατος. Διότι δεν είχαμε ακόμη τον ιστορικόν Σταυρόν, ούτε την Ανάστασιν του Χριστού. Θα το πούμε λίγο πιο κάτω, αλλά σας το λέγω και από τώρα. Γι’ αυτόν τον λόγον, αγαπητοί μου, ο Αβραάμ, όπως μας αποκαλύπτει ο Κύριος, και μόνον εκείνος μπορούσε να μας το αποκαλύψει, ουδείς άλλος, ότι επερίμενε να ιδεί την ημέρα την δική του. Και είδε και εχάρη. Ποια ήταν η ημέρα η δική του; Ήταν η ημέρα της ενανθρωπίσεως του Θεού Λόγου, που θα ανελάμβανε τον Σταυρόν και την θυσίαν. Και είδε, λέγει, και εχάρηκε. Γιατί εχάρη; Διότι όχι μόνο θα επήρχετο η καταλλαγή, αλλά και κάτι πολύ σπουδαίο. Ότι θα ενικάτο πλέον οριστικά ο Άδης, ουδέποτε θα εστρέφετο κατά της Εκκλησίας να επιφέρει νίκην ο Άδης, αι σκοτειναί δυνάμεις του Άδου και θα ενικάτο και ο θάνατος. Να το πω απλά, εχάρηκε ο Αβραάμ, γιατί θα αναστηθεί με το σώμα του, αλλά αυτό είναι με τον ιστορικόν Σταυρόν, όχι με το μυστήριον που ενηργείτο εις την Παλαιάν Διαθήκην. Αυτή είναι η διάκρισις μεταξύ του μυστηρίου, του ακτίστου μυστηρίου του Σταυρού στην Παλαιά Διαθήκη και του ιστορικού Σταυρού πλέον εις την Καινή Διαθήκη.

Με αυτό το πνεύμα γράφει ο Άγιος Ιγνάτιος Αντιοχείας εις τους Μαγνησιείς τα εξής: είναι 8ο κεφ. 9 «οι θειότατοι προφήται κατά Χριστόν Ιησούν έζησαν. (Κοιτάξτε, οι προφήται, λέει, έζησαν κατά Ιησούν Χριστόν. Πώς έζησαν κατά Χριστόν Ιησούν, ενόσω ακόμη δεν είχε έλθει ο Ιησούς Χριστός;) Δια τούτο και εδιώχθησαν. (Γιατί; Επειδή έζησαν κατά Ιησούν Χριστόν; Μα ακόμη δεν ήρθε ο Χριστός. Ενηργείτο το μυστήριο της ενανθρωπίσεως. Και συνεπώς και το μυστήριο του Σταυρού). Εμπνεόμενος υπό της χάριτος Αυτού εις το πληροφορηθήναι τους απειθούντας δηλαδή Ιουδαίους, ότι εἷς ὁ Θεός ἐστίν ὁ φανερώσας ἐαυτόν διά Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Υἱοῦ Αὐτοῦ. Δια τούτο λέγει ο Άγιος Πατήρ, υπομένομεν ίνα ευρεθώμεν μαθηταί Ιησού Χριστού, του μόνου διδασκάλου ημών. (Γι’ αυτό υπομένομεν. Τώρα εμείς, μετά τον ιστορικόν Σταυρόν έχομε βεβαίως το μυστήριο του Σταυρού και υποφέρομεν και υπομένομεν· διότι υποφέρω και υπομένω σημαίνει ζω το μυστήριο του Σταυρού), Οὗ (του οποίου Σταυρού) και οι προφήται μαθητεύοντες τω πνεύματι (υπάρχοντες μαθηταί πνευματικά, τι;) του Χριστού, ως διδάσκαλον Αυτόν προσεδόκουν.(τον περίμεναν ως διδάσκαλον. Και θα πει αυτή την καταπληκτική φράση, που σας είχα πει τότε εις τα σημεία της σταυρώσεως, που ανεστήθησαν οι νεκροί) καί διά τοῦτο ὃν δικαίως ἀνέμενον παρών ἢγειρεν αὐτούς ἐκ νεκρῶν (γι’ αυτό το λόγο, λέγει, εκείνον που δικαίως ανέμενον και επερίμεναν και έζησαν κατά Χριστόν προ Χριστού, αυτούς όταν ο Χριστός ήλθε εις την παρούσαν ζωήν, δικαίους τους ανέστησε. Και είναι εκείνοι που ανεστήθησαν, όταν έγινε ο σεισμός κατά το θάνατο του Χριστού στον Σταυρόν και εξήλθον των μνημείων και εισήλθον εις την αγίαν πόλιν, την Ιερουσαλήμ, μετά την Ανάσταση του Χριστού).

Αλλά, καταπληκτικά πράγματα μας γράφει ο Απόστολος Παύλος δια τον Μωυσέα. Ότι ενώ είναι δεκαπέντε (15)αιώνες προ Χριστού, ζει κατά Χριστόν. Και ζει το μυστήριο του Σταυρού. Ακούστε πώς το λέγει εις την προς Εβραίους Επιστολή του ο Απόστολος Παύλος 11ο κεφ. 24,29 «Πίστει Μωυσῆς μέγας γενόμενος ἠρνήσατο λέγεσθαι υἱός θυγατρός Φαραώ, (με την πίστιν ο Μωυσής αν και έγινε μεγάλος, αρνήθηκε να ονομάζεται γιός της θυγατρός του Φαραώ) μᾶλλον ἑλόμενος συγκακουχεῖσθαι τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ ἢ πρόσκαιρον ἔχειν ἁμαρτίας ἀπόλαυσιν, (μάλλον προτιμών να συγκακουχείται- να ο Σταυρός, το μυστήριο του Σσταυρού- με τον λαό του Θεού, παρά να έχει πρόσκαιρη απόλαυση της αμαρτίας) μείζονα πλοῦτον ἡγησάμενος τῶν Αἰγύπτου θησαυρῶν τόν ὀνειδισμόν τοῦ Χριστοῦ διά τούς ἀπίστους, εἶναι ἡ δόξα τοῦ Χριστοῦ διά τούς πιστούς. Και λέγει εδώ ο Απόστολος Παύλος ότι επροτίμησε τον ονειδισμόν του Χριστού, πότε; 15 αιώνες προ Χριστού. Γιατί;) ἀπέβλεπε γάρ εἰς την μισθαποδοσίαν. Πίστει κατέλιπεν Αἲγυπτον μή φοβηθείς τόν θυμόν τοῦ βασιλέως∙ τόν γάρ ἀόρατον ὡς ὁρῶν ἐκαρτέρησε. (διότι εκείνον που δεν εφαίνετο, τον Θεόν Λόγον, σαν ορατόν, σαν φανερόν τον επερίμενε, τον εκαρτέρησε μετά πολλής υπομονής)…ἧς πεῖραν λαβόντες οἱ Αἰγύπτιοι κατεπόθησαν.» Και όπως θα δούμε στη συνέχεια,…βλέπομε και το εξής αγαπητοί. Οι Εβραίοι στην έρημο, γιατί έμειναν 40 χρόνια; Συνήθως λέμε, βεβαίως ο Θεός δεν έκανε λάθος, βεβαίως όταν ο Θεός οδηγεί προς Νότον ευρισκόμενοι επί Αφρικανικού εδάφους, επί Αιγυπτιακού εδάφους και κινεί τον λαόν Του προς νότον, για να δείξει το θαύμα Του να περάσει από την Ερυθρά Θάλασσα και όχι από εκείνη την στενή λωρίδα που επικοινωνεί η Αφρική με την Ασία, δεν έκανε λάθος ο Θεός, προφανώς, και το έδειξε αυτό δίνοντας το θαύμα της διαβάσεως της Ερυθράς Θαλάσσης, λέμε, ότι ο Θεός επέτρεψε ο λαός Του να μείνει 40 χρόνια εις την έρημον, μόνο και μόνο δια να παιδαγωγηθεί ο λαός, δια να εισέλθει μέσα εις την γην τ ης επαγγελίας. Είναι αληθές. Αλλά δεν εξαντλεί όλο το θέμα. Το βαθύτερο νόημα γιατί ο λαός του Θεού έμεινε εις την έρημο είναι το εξής: Ότι ο λαός του Θεού έπρεπε να ζήσει 40 χρόνια το άκτιστο μυστήριο της ενεργείας του Σταυρού. Αυτό έπρεπε να ζήσει στην έρημο. Αλλά δεν κατάφερε να το ζήσει. Και επειδή δεν κατάφερε να το ζήσει, περιέπιπτε από τιμωρία εις τιμωρίαν.

Πάντως το μυστήριο του Σταυρού από την ανατολήν της ανθρωπίνης ιστορίας, έως τότε που ο σαρκωθείς Λόγος ηπλώθη επί του Σταυρού, διαρκώς ενεργούσε. Ήδη μέσα εις τον Παράδεισον, των πρωτοπλάστων τον Παράδεισον, ενεργεί ο Τίμιος Σταυρός. Πώς ενεργεί; Είναι το ξύλον της ζωής! Αυτό είναι ο Σταυρός. Το ξύλον της ζωής. Είναι γνωστό ότι ξύλο λέγεται στη γλώσσα της Αγίας Γραφής, λέγεται το δένδρο. Δύο μυστηριώδη δένδρα υπήρχαν μέσα εις τον Παράδεισον. Ήταν το δένδρον της γνώσεως του καλού και του κακού και το δένδρον της ζωής. Ο διάβολος δεν οδήγησε τους πρωτοπλάστους να δοκιμάσουν από το δένδρο της ζωής, αλλά τους οδήγησε να δοκιμάσουν από το δένδρο της γνώσεως του καλού και του κακού. Και ο Αδάμ που έφαγε από τους καρπούς του δένδρου της γνώσεως του καλού και του κακού, απέθανε, διότι δεν έφαγε από το δένδρο της ζωής. Δεν επρόλαβε να δοκιμάσει. Παρέβη την εντολήν. Ο Θεός, από το δένδρο της ζωής δεν είπε τίποτε. Είπε μόνο, γράφει η Γραφή, ότι υπήρχε το δένδρο της ζωής, τίποτε άλλο. Η απαγόρευση ετέθη μόνον εις το δένδρο της γνώσεως του καλού και του κακού. Αυτή δε η γνώσις του καλού και του κακού… τι να πει κανείς, δεν είναι της ώρας να το αναλύσωμε, τι σημαίνει αυτό, ένα μόνο σας λέγω, έτσι, πολύ περιληπτικά, ότι ο άνθρωπος βγαίνει από την εν Χριστώ απλότητα! Η γνώσις του καλού και του κακού είναι η έξοδος του ανθρώπου από την εν Χριστώ απλότητα. Είναι μια εμπειρία του κακού, Όχι ότι ο Θεός δεν γνωρίζει το κακόν. Το γνωρίζει το κακόν ο Θεός, αλλά δεν έχει εμπειρία του κακού. Γι’ αυτό σας είπα ότι ο άνθρωπος που έχει την γνώσιν του καλού και του κακού, όπως οι πρωτόπλαστοι, είναι έξω από την απλότητα του Ιησού Χριστού. Και όταν ο άνθρωπος βρίσκεται εκεί, τότε είναι πάντα ο πεπτωκώς. Επανερχόμενος εις τον Χριστόν, αποκτάει την εν Χριστώ απλότητα. Αλλά δεν λέω περισσότερα, γιατί δεν είναι το θέμα μας αυτό.

Το θέμα είναι ότι ο Αδάμ δεν έφαγε από τον καρπό του δένδρου της ζωής. Αλλά από το δένδρο της γνώσεως του καλού και του κακού. Δεν πρόλαβε λοιπόν να δοκιμάσει από το άλλο και επειδή δεν πρόλαβε, του προσφέρεται τώρα το ξύλον του Σταυρού και εις τον ίδιον, όπως θα δούμε, προσέξατε, και εις τον ίδιον, όπως θα δούμε, όταν ο Χριστός κατήλθε εις τον Άδη. Διότι το μυστήριο του Σταυρού ενεργείται εις τον Άδη. Είναι καταπληκτικόν, καταπληκτικόν. Και εκεί ο Αδάμ σώζεται. Εις τον Άδην σώζεται. Αλλά είναι όμως η γεύσις των καρπών του δένδρου της ζωής, που είναι ο Σταυρός, δια τους απογόνους πλέον του Αδάμ.

Γι’ αυτό και οι Πατέρες της Εκκλησίας μας, τον Σταυρόν, που τον ταυτίζουν με το δένδρον της ζωής, που ήτο φυτευμένο εις το μέσον του Παραδείσου, τον λέγουν τον Σταυρόν «Ξύλον» (είπαμε ξύλον θα πει δένδρον) Σωτηρίας. Ξύλον ζωής αιωνίου, Ξύλον αφθαρσίας, Φυτόν Αναστάσεως, Ξύλον ζωηρόν, Ξύλον ζωηφόρον, Ξύλον ζωοποιόν κ.ο.κ.

Όσοι αγωνισθούν και εισέλθουν εις την Βασιλεία του Θεού, εκεί θα γεύονται από τους καρπούς του δένδρου της ζωής ες αεί, πάντοτε. Αυτό μας το λέγει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης εις το βιβλίον της Αποκαλύψεως ως εξής: 22,1-2 και 14. Μας περιγράφει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης την Βασιλεία του Θεού και εκεί ο άγγελος όταν την δείχνει, βλέπει ο Ιωάννης, «ποταμόν ὕδατος ζωῆς λαμπρόν ὡς κρύσταλλον, ἐκπορευόμενον ἐκ τοῦ θρόνου τοῦ Θεοῦ και τοῦ ἀρνίου». Τώρα δεν βγαίνει από κει ποτάμι πύρινο, αλλά ποταμός ζωής. «ἐν μέσῳ τῆς πλατείας αὐτῆς(ποίας αὐτῆς; τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Που εικονίζεται με την πόλιν Ιερουσαλήμ). Καί τοῦ ποταμοῦ ἐντεῦθεν καί ἐκεῖθεν ξύλον ζωῆς». Δένδρο ζωής. Να το λοιπόν, το δένδρο της ζωής. Είναι εις τον νέον Παράδεισον. Παραμένει εκεί. Και αναμένει τους πιστούς. Φυσικά οι καρποί του… οι καρποί του εδώ στη γη ποιοι είναι; Είναι το σώμα και το αίμα του Χριστού! Αυτό είναι το ξύλον της ζωής. Οι καρποί του ξύλου της ζωής. Είναι το σώμα και το αίμα του Χριστού. Οι καρποί. Το δένδρον είναι ο Σταυρός! Αλλά και εκεί εις την Βασιλείαν του Θεού θα υπάρχει αυτή η γεύσις. Ποια; πώς; Ο Θεός γνωρίζει.

Το δένδρον της ζωής είναι εκείνο το «ποιοῦν καρπούς δώδεκα, κατά μῆνα ἕκαστον ἀποδιδοῦν τόν καρπόν αὐτοῦ». Γιατί λέγει ένας καρπός κάθε μήνα; Δώδεκα μήνες, άρα αειθαλλότης, θα πει πάντοτε καρποφορία. Δεν υπάρχει ποτέ περίπτωση να μην καρποφορεί, δηλαδή δεν υπάρχει διάλειμμα εις την ζωήν. Καί (14) «μακάριοι οἱ ποιοῦντες τάς ἐντολάς αὐτοῦ, (τοῦ Χριστοῦ) ἳνα ἔσται ἡ ἐξουσία αὐτῶν ἐπί τό ξύλον τῆς ζωῆς και τοῖς πυλῶσιν εἰσέλθωσιν εἰς την πόλιν».

Ευτυχισμένοι εκείνοι που τηρούν τον νόμο του Θεού και θα είναι η εξουσία τους στο ξύλο της ζωής, δηλαδή θα ζήσουν αιωνίως. Και θα εισέλθουν εις την αιωνίαν πόλιν, εις την αιωνίαν κατάπαυσιν, εις την Βασιλείαν του Θεού.

Άλλη προτύπωσις του Τιμίου Σταυρού, αλλά και των παθών του Κυρίου, αλλά και καταλλαγή με τον Θεόν, αλλά και ενέργεια, παρακαλώ, του μυστηρίου του Σταυρού, ευρίσκομε εις την θυσίαν του Ισαάκ. Και θα αναφέρω και αυτό και όσος χρόνος μας επιτρέψει, διότι είναι πάρα πολλά τα σημεία εκείνα, που δεν μπορεί κανείς να τα βρει όλα μέσα στην Π.Δ. Όχι δεν μπορώ εγώ να τα βρω, δεν μπορεί κανείς να τα βρει. Είναι τόσα πολλά. Όταν μάλιστα η θεολογία διαρκώς βγάζει από μέσα, βγάζει συνεχώς σε βαθμό απίθανο και καταπληκτικό. Θα σας πω μόνο ένα παράδειγμα και, όταν το διάβασα στον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη, έμεινα κατάπληκτος. Και άμα το ακούσετε και εσείς, θα πείτε: «ε, πράγματι είναι ανεξάντλητη η Π.Δ. εις προτυπώσεις, αλλά και εις καταλλαγήν από το σημείο του Σταυρού, από το μυστήριον του Σταυρού.

Όταν ο Προφήτης Ηλίας πήγε εις τα Σαρεπτά της Σιδωνίας, και βρήκε εκείνη την χήρα, της λέγει: «θέλω να με φιλοξενήσεις». Και λέγει εκείνη η χήρα: «δεν έχω να σου δώσω τίποτα άνθρωπέ μου, δεν έχω τίποτα να σου δώσω. Έχω μόνο λίγο αλευράκι, λίγο λαδάκι και βγήκα να μαζέψω δυο ξυλάρια, για να ψήσω το αλεύρι, να το φάω εγώ και τα παιδιά μου και να πεθάνω». «Θα πας να φτιάξεις πρώτα ένα δικό μου, θα μου το φέρεις να το φάω και μετά θα φτιάξεις και για τον εαυτό σου και για τα παιδιά σου». Και επίστευσε η γυναίκα εις τον λόγον του Προφήτου Ηλιού. Θέλετε; Δεν ήτο Ιουδαία. Δεν ήτο Ισραηλίτες. Δεν είχε επαγγελίας, δεν είχε υποσχέσεις. Δεν ήτο καν λάτρης του αληθινού Θεού. Το ακούτε παρακαλώ; Και όμως επίστευσε η γυναίκα αυτή. Και τι ενήργησε εις το να μην τελειώσει το λάδι της και το αλεύρι της μέχρι που τελείωσε ο λιμός. Τι υπήρχε; Το άκτιστον μυστήριον του Σταυρού. Πώς λέγει ο Άγιος Νικόδημος, εκείνα τα δύο ξυλάρια ήταν ο τύπος του Σταυρού! Ε, πέστε μου σας παρακαλώ, εάν τώρα το θέμα του μυστηρίου του Σταυρού εξαντλείται μέσα εις την Π.Δ. Δεν εξαντλείται. Δεν είναι δυνατόν.

Αλλά ας έλθωμε εις το προκείμενο θέμα μας, που είναι η θυσία του Ισαάκ, η οποία είναι κάτι που προεξέχει. Και να, και είπε ο Θεός στον Αβραάμ: «λάβε τόν Υἱόν σου τόν ἀγαπητόν, ὃν ἠγάπησας, τόν Ἰσαάκ, καί πορεύθητι εἰς τήν γῆν τήν ὑψηλήν καί ἀνένεγκον αὐτόν ἐκεῖ εἰς ὁλοκάρπωσιν ἐφ’ ἕν τῶν ὀρέων, ὧν ἄν σοι εἲπω». Πάρε τον υιόν σου, τον Ισαάκ, τον οποίον ηγάπησας και πήγαινε εις υψηλόν μέρος και πρόσφερε αυτόν εκεί εις ολοκαύτωσιν, εις εν των ορέων όπου θα σου δείξω, πού θα σου πω. Προσέξτε τώρα. Ο Ισαάκ τι είναι; Ο υιός ο αγαπητός του Αβραάμ. Ο Ιησούς Χριστός τι είναι; Είναι οΥιός ο αγαπητός. Όταν είπε «αὐτός εἶναι ὁ Υἱός μου ὁ ἀγαπητός ἐν ᾧ εὐδόκησα». Το ίδιο στόμα δηλαδή θα πει και εις τον Αβραάμ «ὁ υἱός ὁ ἀγαπητός», αλλά και δια τον ιδικόν του τον Υιόν, τον Θεόν Λόγον που ενανθρωπίζει «Υἱόν Του ἀγαπητόν» θυσία προτείνεται και εις τον Αβραάμ αλλά και εις τον Ιησούν Χριστόν.

Ποιος είναι αυτός ο υψηλός τόπος; Κατά την παράδοσιν των Εβραίων είναι ο λόφος Μορία. Ο Μορίας δηλαδή, και ήτο πλησίον του Γολγοθά. Ήτο ένας εκ των 7 λόφων της Ιερουσαλήμ, πλησίον του Γολγοθά. Και πράγματι βλέπομε ότι εις κορυφήν, εις λόφον, εις ύψωμα, καλείται να προσφέρει την θυσία του ο Αβραάμ, εις ύψωμα προσεφέρθη και ο Χριστός. Είναι αξιοπαρατήρητον ότι ουδέποτε ο Θεός επέδειξεν τόπον θυσίας. Υποδεικνύει εδώ τόπον θυσίας δια να τονισθεί το ιδιάζον της θυσίας αυτής. Ο Αβραάμ ακόμα πλήρως υποταγείς, ταυτίζει το θέλημά του με το θέλημα του Θεού. Και ενεργεί ο Αβραάμ, όπως ενήργησε ο Θεός Πατήρ δια τον Υιόν Του. Ακόμη ο Αβραάμ ανέβηκε με τον Ισαάκ έχοντας ένα ονάριο, ένα γαϊδουράκι. Αλλά και ο Ιησούς Χριστός, εισήλθε εις την πόλιν του μαρτυρίου Του επάνω εις ένα γαϊδουράκι.

Ο Αβραάμ με δύο δούλους επορεύθη διά την θυσίαν. Αλλά και ο Χριστός οδηγήθηκε εις τον Σταυρόν μαζί με δύο ληστάς. Ο Αβραάμ έστησε ξύλα διά την θυσίαν, αλλά και οι απόγονοι του Αβραάμ έστησαν ξύλα διά να κατασκευάσουν το όργανο της θυσίας του Χριστού, τον Σταυρόν. «ἔλαβε δε Ἁβραάμ τά ξῦλα τῆς ὁλοκαρπώσεως και ἐπέθηκεν Ἰσαάκ τῷ υἱῷ αὐτοῦ·» Επήρε από το σπίτι του, από την σκηνή του, επήρε τα ξύλα και τα εφόρτωσε επάνω εις τον Ισαάκ. Δεν τα εφόρτωσε εις το γαϊδουράκι, αλλά τα εφόρτωσε επάνω εις τον Ισαάκ. Και ο Χριστός εσήκωσε τον Σταυρόν Του διά να φθάσει εις τον Γολγοθά.

Ακόμη ο Αβραάμ είχε μαζί του πυρ και μάχαιρα. Και το πυρ συμβολίζει την αγάπη του σταυρωθέντος Σωτήρος, το δε μαχαίρι την λόγχην του στρατιώτου. «Εἶπε δέ Ἰσαάκ πρός Ἀβραάμ τόν πατέρα αὐτοῦ· πάτερ. ὁ δέ εἶπε· τί ἐστί, τέκνον; εἶπε δέ· ἰδού τό πῦρ καί τά ξῦλα· ποῦ ἐστι τό πρόβατον τό εἰς ὁλοκάρπωσιν; Εἶπε δέ Ἁβράμ· ὁ Θεός ὄψεται ἑαυτῷ πρόβατον εἰς ὁλοκάρπωσιν τέκνον.» ένας δραματικός διάλογος, αλλά δεν είναι της ώρας να αναλύσω την δραματικότητά του.

Λέγει ο Ισαάκ εις τον Αβραάμ τον πατέρα του:-Πατέρα. –Τι είναι, παιδί μου; -Την φωτιά την έχομε, τα ξύλα τα έχομε, πού είναι το πρόβατον που θα θυσιάσωμε; Και εκείνος είπε: Ο Θεός γνωρίζει διά τον εαυτό Του τι πρόβατο θα θυσιασθεί.

Αλλά, γιατί παρακαλώ, είπε ο Ισαάκ «πρόβατον»; Είναι γνωστό ότι δεν εθυσιάζοντο μόνο πρόβατα. Εθυσιάζοντο και άλλα ζώα. Γιατί λοιπόν λέγει ο Ισαάκ «πρόβατο»; Είναι προφητική η φωνή αυτή του Ισαάκ. Και όταν ο Αβραάμ λέγει «ο Θεός γνωρίζει ποιον πρόβατον θα είναι» και αυτό είναι προφητική φωνή. Διότι πράγματι περί αμνού επρόκειτο. Περί προβάτου. Εις τύπον του Ιησού Χριστού!

Ακόμα «καί συμποδίσας Ἰσαάκ τόν υἱόν αὐτοῦ,ἐπέθηκεν αὐτόν ἐπί τό θυσιαστήριον ἐπάνω τῶν ξύλων. Καί ἐξέτεινεν Ἁβραάμ τήν χεῖρα αὐτοῦ λαβεῖν τήν μάχαιραν σφᾶξαι τόν υἱόν αὐτοῦ ».

Ο Ισαάκ παρ’ όλη την κίνηση του πατρός του, μένει άφωνος. Δεν βλέπουμε πουθενά καμία διαμαρτυρία. Να πει: «Πατέρα, τρελλάθηκες, πατέρα; Θα με σφάξεις εμένα;» Ενώ τον δένει, δένει τα πόδια, τον δένει για να μη φύγει, για να τον σφάξει, δεν ερωτά ο Ισαάκ, «γιατί πατέρα με δένεις; Τι συμβαίνει;» Πλήρης τύπος του Ιησού. Απλούστατα ο Ισαάκ μένει άφωνος, διότι ο Ιησούς επί του Σταυρού μένει χωρίς γογγυσμόν. Να πει: «Πατέρα μου, γιατί θέλεις να σταυρωθώ; Δεν μπορώ.» Δεν λέγει τέτοιο πράγμα ο Χριστός επάνω εις τον Σταυρόν.

Ο Ισαάκ συνεποδίσθη. (συμποδίζω θα πει δένω τα πόδια· ακόμη θα πει «βάζω τρικλοποδιά», αν το θέλετε). Αλλά, αφού δέθηκαν τα πόδια του Ισαάκ, αλλά και ο Ιησούς εκαρφώθη επί του Σταυρού. Ο Ισαάκ ηπλώθη επί των ξύλων που θα άναβε ο Αβραάμ για να θυσιάσει τον Ισαάκ και μετά να κάψει, εις ολοκάρπωσιν, να γίνει θυσία και με τη φωτιά. Αλλά και ο Ιησούς ηπλώθη επί του Σταυρού. Επί του ξύλου του Σταυρού.

«Καί ἀναβλέψας Ἁβραάμ τοῖς ὀφθαλμοῖς αὐτοῦ εἶδε καί ἰδού κριός εἷς κατεχόμενος ἐν φυτῷ Σαβέκ τῶν κεράτων· καί ἐπορεύθη Ἁβραάμ καί ἔλαβε τόν κριόν καί ἀνήνεγκεν αὐτόν εἰς ὁλοκάρπωσιν ἀντί Ἰσαάκ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ».

Αναβλέψας ο Αβραάμ, λέγει, σήκωσε τα μάτια του και είδε από πίσω του ένα κριάρι, που ήταν πιασμένα τα κέρατά του επάνω σ’ ένα φυτό Σαβέκ· και τότε πήγε ο Αβραάμ, επήρε το κριάρι και θυσίασε αυτό αντί του παιδιού του του Ισαάκ.

Εδώ αγαπητοί μου, είναι το κυριότατον σημείον. Προσέξατέ το. Όπως σας διηγούμαιτα πράγματα, τι φαίνεται; Ότι όπισθεν της θυσίας του Ισαάκ κρύπτεται η θυσία του Ιησού. Γι’αυτό ο Αβραάμ είδε πίσω του. Πού πίσω του; Εκείνο το γεγονός που έρχεται. Ποιο; Η σταύρωσις του Χριστού! Είδε πίσω του· και κοιτάζοντας πίσω, τι είδε; Ένα παράδοξο θέαμα. Ένα κριάρι που ήταν πιασμένα τα κέρατά του από ένα φυτόν Σαβέκ. Αυτός είναι ο εσταυρωμένος. Αυτός είναι και ο Σταυρός. Ιδού πώς. Το κατακόρυφον στέλεχος του φυτού είναι το κατακόρυφον στέλεχος του Σταυρού. Και τα κλαδιά του είναι πάντα οριζόντια, όπως ανοίγει έτσι το δένδρο, είναι το οριζόντιο τμήμα του Σταυρού. Επάνω λοιπόν εις τα οριζόντια τμήματα του Σταυρού, του Σαβέκ ήταν πιασμένα τα κέρατα του κριού. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι τα δύο αυτά κέρατα, που αντιστοιχούν με τα δύο χέρια του κρεμασμένου Ιησού, ήταν πιασμένο από τις κεραίες του Σταυρού, έτσι λέγονται, από τις οριζόντιες κεραίες του Σταυρού.

Αλλά ένας πατήρ, ο Μελίτων ο Σάρδεων, αναφέρει ότι το Εβραϊκόν και το Συριακόν κείμενον, έχουν αντί της λέξεως «κατεχόμενος», που παραθέτουν οι Ο’, έχουν την λέξη «κρεμάμενος», που είναι εξαιρετικά χαρακτηριστικό. Ότι ο κριός εκρέματο από τα κλαδιά του φυτού Σαβέκ. Ήταν κρεμασμένα τα κέρατά του, κρεμόταν. Αλλά και το «κατεχόμενος» αντιλαμβάνεσθε, αυτό σημαίνει, εκρατείτο. Αλλά είναι πιο ισχυρό το ρήμα «εκρέματο», εφόσον υπάρχει αυτό στο Εβραϊκό κείμενο.

Αλλά και κάτι ακόμη. Δεν είναι αμνός, είναι κριός. Που δείχνει ότι ο Ισαάκ ήτανε παιδί, ήτανε νέος· και θα αντιστοιχούσε δι’ αυτόν ένας αμνός. Αλλά γιατί κριός; Διότι εκείνος που θα εθυσιάζετο θα ήτο τέλειος άνδρας. Ο Ιησούς Χριστός. Είναι γνωστό ότι με το 33ο έτος της ηλικίας εις τους Εβραίους υπήρχε η πλήρης ενηλικίωσις.

Αλλά ο Αβραάμ επήρε το κριάρι αυτό και το θυσιάζει αντί του Ισαάκ. Βεβαίως. Ο κριός τότε θυσιάστηκε αντί του Ισαάκ. Και ο Ιησούς Χριστός εθυσιάστηκε αντί του Ισαάκ και αντί ολοκλήρου της ανθρωπότητος.

Και τέλος τι σημαίνει φυτό Σαβέκ; Αν ψάξομε ολόκληρη την Παλαιά Διαθήκη και την Καινή Διαθήκη και τη θύραθεν γραμματεία και τους εκτός Αγίας Γραφής συγγραφείς, πουθενά δεν θα βρούμε να υπάρχει φυτόν με το όνομα Σαβέκ. Απλούστατα, διότι Σαβέκ θα πει άφεσις. Συνεπώς, φυτόν Σαβέκ θα πει φυτόν αφέσεως, δηλαδή συγχωρήσεως, απελευθερώσεως, εξαγοράς και απολυτρώσεως.

Είναι γνωστό ότι η Αγία Γραφή, ότι η Παλαιά κυρίως Διαθήκη πολλάκις ονομάζει ένα τόπο ή ένα αντικείμενο εκ του γεγονότος. Ακόμη και η Καινή Διαθήκη. Όπως ενθυμείσθε, όταν αγόρασαν τον αγρόν του κεραμεώς, ενθυμείσθε πώς τον αγόρασαν τον αγρόν του κεραμεώς; Με τα χρήματα που επέταξε πίσω ο Ιούδας, τα τριάκοντα αργύρια. Τα χρήματα εκείνα ήταν χρήματα αίματος. Και ονομάσθηκε, μας λέγει ο Ευαγγελιστής, μέχρι σήμερα εκείνος ο αγρός, αγρός αίματος. Ώστε εξ ενός γεγονότος ονομάζεται ένας τόπος ή ένα αντικείμενο. Έτσι και εδώ. Δεν ενδιαφέρει τι φυτόν ήταν. Ήταν ένα φυτό. Ενδιαφέρει την ονομασία που θα πάρει εξαιτίας ενός γεγονότος. Και η ονομασία αυτή είναι Σαβέκ που σημαίνει άφεσις. Και πραγματικά, αγαπητοί μου, αυτό το πράγμα συμβαίνει. Ότι ο σταυρός του Χριστού είναι το σύμβολο της αφέσεως, της εξαγοράς, της απολυτρώσεως, της απελευθερώσεως.

Και τέλος βλέπομε ότι ο Αβραάμ με αυτή την υπακοή του, την αγάπη του και την πίστη του εδέχθηκε το μυστήριο της ακτίστου ενεργείας του σταυρού και κατηλλάγη τῷ Θεῷ. Πώς κατηλλάγη; Πολύ πιο μπροστά, πολύ δε παραπάνω τώρα, που κάνει την θυσία του παιδιού του, αλλά πολύ πιο μπροστά όταν έφυγε από την πατρίδα του, αφού επίστευσε στο λόγο του Θεού, τι; Επίστευσεν ο Αβραάμ εις τον Θεόν και ελογίσθη αυτώ εις δικαιοσύνη! Λογαριάστηκε, παρακαλώ, η πίστη αυτή του Αβραάμ, αλλά και η αγάπη, αλλά και η υπακοή, τι ελογίσθη; Εις αρετήν, εις δικαιοσύνη. Είναι γνωστόν ότι ο Αβραάμ και φίλος Θεού εκλήθη. Τι βλέπομε με αυτό; Ότι ο Αβραάμ κατηλλάγη τῷ Θεῷ. Κατηλλάγη. Να, λοιπόν, πως ενεργεί ο σταυρός εις την Παλαιά Διαθήκη. Τι έμεινε διά τον Αβραάμ; Έμεινε ο ιστορικός σταυρός. Είναι αυτό που σας είπα προηγουμένως, στην αρχή της ομιλίας ότι επερίμενε ο Αβραάμ εις τον Άδη. Τι επερίμενε; Την ενανθρώπιση του Υιού του Θεού. Την είδε και χάρηκε. Είπε «δόξα τῷ Θεῷ, τώρα θα πάρω και το χαμένο μου σώμα, τώρα θ’ αναστηθώ». Διότι ήλθε και ο ιστορικός σταυρός, απέθανε ο Υιός του Θεού επί του σταυρού ως άνθρωπος, ανεστήθη και γίνεται ο πρωτότοκος αδελφός μας που αναστήνεται και θα αναστηθούμε κι εμείς πάντες, χωρίς πλέον να ξαναπεθάνουμε.

Ακόμη, ο σταυρός του Χριστού ενεργεί και σε ένα άλλο τύπο. Δύο, τρείς τύπους, τέσσερις έχω στην αγάπη σας, διαλέξει για όσο ο χρόνος θα επαρκέσει. Ενθυμείσθε εκείνο το περιστατικόν του πολέμου των Ισραηλιτών στην έρημο με τους Αμαληκίτας. Στο βιβλίο της Εξόδου 17ο κεφ. 8-16 χωρία. Σας διαβάζω: Οι Αμαληκίται είναι οι πρώτοι που επιτίθενται εναντίον των άοπλων και αγύμναστων Εβραίων που φεύγουν από την έρημο. Είναι οι πρώτοι που επιτίθενται. «Ἦλθε δέ Ἀμαλήκ (οι ‘Αμαληκίται δηλαδή) καί ἐπολέμει Ἰσραήλ ἐν Ραφιδείν. Εἶπε δε Μωυσῆς τῷ Ἰησοῦ του Ναυή) ἐπίλεξον σεαυτῷ ἄνδρας δυνατούς καί ἐξελθών παράταξαι τῷ Ἀμαλήκ αὔριον καί ἰδού ἐγώ ἔστηκα ἐπί τῆς κορυφῆς τοῦ βουνοῦ καί ἡ ράβδος τοῦ Θεοῦ ἐν τῇ χειρί μου». Πήγαινε, διάλεξε δυνατούς άνδρας. Τον καθιστά στρατηλάτην τον Ιησού του Ναυή. Πήγαινε αύριο να πολεμήσεις τους Αμαληκίτας. Εγώ θα είμαι εις την κορυφή του βουνού και θα κρατώ την ράβδον του Θεού. Ποια ήταν αυτή η ράβδος του Θεού; Ήταν βεβαίως κατ’αρχάς μια κοινή ράβδος. Εκείνη που κρατούσε όταν έβοσκε τα πρόβατα του πεθερού του, του Ιοθόρ εις την γη Μαδιάμ. Κι εκεί του λέγει ο Θεός: «Τι κρατάς στα χέρια σου;» «Μία ράβδο» λέει ο Μωυσής. «Πέταξέ την κάτω». Την πετάει κάτω και γίνεται φίδι, κ.ο.κ. Να μην πολυπραγμονώ, τα γνωρίζετε από την Ιερά Ιστορία. Γι’αυτό την ονομάζει τώρα ράβδον του Θεού. Και λέγει ο Θεός: «Με το ραβδί σου αυτό θα κάνεις πολλά». Όπως και την Ερυθρά Θάλασσα που έσχισε κ.ο.κ. Κι εκεί τύπος Σταυρού, διότι, προσέξτε, εδώ κάνω μια διακοπή, μια παρένθεση. Χτυπάει την Ερυθρά Θάλασσα κάθετα και χωρίστηκε. Μετά όταν πέρασαν από την άλλη μεριά πώς εκτύπησε; Πάλι έτσι κτύπησε; Δεν χτύπησε έτσι. Αλλά κτύπησε εγκαρσίως. Γιατί; Για να κλείσουν τα νερά. Προηγουμένως έτσι για να χωρίσουν και τώρα έτσι για να κλείσουν. Το πρώτο λοιπόν χτύπημα έτσι και το άλλο χτύπημα έτσι. Και έγινε τύπος Σαυρού. Αυτόν τον τύπον του Σταυρού, «Σταυρόν χαράξας Μωυσής» λέει εκεί και ο ειρμός, Σταυρόν χαράξας Μωυσής κ.τ.λ. Με την δύναμη του Σταυρού άνοιξε και έκλεισε η Ερυθρά Θάλασσα. Με την δύναμη του Σταυρού, βεβαίως. Λοιπόν τώρα, αυτή τη ράβδο κρατάει ο Μωυσής. Την ράβδο του Θεού. Και τι λέγει; Εγώ θ’ανεβώ στο βουνό και θα κρατώ την ράβδο του Θεού. Πώς κρατούσε την ράβδο του Θεού, ξέρετε; Την κρατούσε με ανοιχτά τα χέρια. Είχε τα χέρια ανοιχτά εις τύπον Σταυρού και είχε το ραβδί από το ένα του χέρι στο άλλο του χέρι. Πλήρης Σταυρός. Και παρετηρήθη το εξής: Αφού ανέβηκε με τον αδελφό του τον Ααρών και τον Ωρ, παρετηρήθη ότι, όταν πολεμούσαν οι Εβραίοι τους Αμαληκίτας και είχε τα χέρια του εκεί απλωμένα ο Μωυσής, νικούσαν οι Εβραίοι. Αλλά άνθρωπος ήταν και δεν μπορούσε να έχει όλη μέρα τα χέρια εκεί. Πήγε να τα κατεβάσει να ξεκουραστεί. Εχαλούσε λοιπόν το σχήμα του Τιμίου Σταυρού. Και αμέσως άρχισαν να νικούν οι Αμαληκίτες. Και τότε ξαναβάζει πάλι τα χέρια, αφού παρετηρήθη αυτό, κρατώντας το ξύλον, τη ράβδο και έδειχνε πλήρη Σταυρό, όπως σας είπα, και τότε έρχονται ο Ωρ και ο Ααρών, παίρνουν μια πέτρα, βάζουν να καθίσει εκεί ο Μωυσής, ήτο ηλικιωμένος άνθρωπος, και του κρατούσαν ο ένας από τη μια του μεριά το ένα του χέρι και ο άλλος από την άλλη μεριά το άλλο του χέρι. Για να κρατιούνται τα χέρια του εκεί, να διατηρείται ο τύπος του Σταυρού, με τη ράβδο με το ξύλο, βλέπετε; Και το ξύλο στη μέση, όχι μόνο τα χέρια, αλλά και το ξύλο∙ και τελικά ενίκησαν κατά κράτος τους Αμαληκίτας οι Εβραίοι.

Υπάρχει πλήρως παρακαλώ εδώ ο συμβολισμός, αλλά τι να πω; «Και ἐγίνετο ὅταν ἐπῆρε Μωυςῆς τάς χεῖρας, κατίσχυεν Ἰσραήλ∙ ὅταν δέ καθῆκε τάς χεῖρας, κατίσχυεν Ἀμαλήκ». Και τελειώνει ως εξής: «Καί ὠκοδόμησε Μωυσῆς θυσιαστήριον(μετά τη νίκη) Κυρίῳ καί ἐπωνόμασε τό ὄνομα αὐτοῦ (το θυσιαστήριο) Κύριος καταφυγή μου». Έτσι ονόμασε το θυσιαστήριο: «Κύριος καταφυγή μου». Και πραγματικά, ο Σταυρός είναι η καταφυγή του κάθε ανθρώπου.

Θα’λεγε κανείς το εξής: Παρακαλώ προσέξτε αυτό το σημείο το πάρα πολύ σημαντικό. Κατά τι διαφέρει η προσευχή ενός Χριστιανού και ενός οποιουδήποτε, ειδωλολάτρου, ή ενός μωαμεθανού; Είναι γνωστό ότι όλοι προσεύχονται. Όλοι οι άνθρωποι που προϋπήρξαν επί της γης προσεύχονταν. Εάν πάτε σε μια χώρα αγρίων ανθρώπων θα τους δείτε πάλι να προσεύχονται. Να σηκώνουν τα χέρια. Να γονατίζουν, κ.λ.π. Τι είναι εκείνο που διαφέρει η προσευχή του Χριστιανού από την προσευχή οιουδήποτε ανθρώπου; Ένα σημείον. Το σημείον του Σταυρού! Ο Χριστιανός κάνει τον Σταυρόν του. Αυτό είναι εκείνο που θα νικήσει. Και οφείλομε πραγματικά να κάνωμε ορθά και μετά πίστεως το σημείον του Σταυρού. Εκείνο το καταπληκτικό που κάποτε ένας Πολωνός, όταν συνελήφθη από τους Ρώσους, τότε με τον Ρωσοπολωνικόν πόλεμον, είναι γνωστό, τότε η Γερμανία από τη μια χτυπούσε την Πολωνία και η Ρωσία από την άλλη χτυπούσε την Πολωνία, την χωρίσανε στη μέση και την φάγανε. Τα θυμόσαστε αυτά. Και τότε συνελήφθη ένας αξιωματικός Πολωνός. Και ετοιμάζεται ένας Ρώσος αξιωματικός να τον τουφεκίσει. Και ο Πολωνός αξιωματικός ανοίγει το πουκάμισό του παλληκαρίσια και λέει «χτύπα». Και όπως άνοιξε το πουκάμισό του εφάνηκε ο Σταυρός. Παρέλυσε το χέρι του Ρώσου και λέει «Δεν μπορώ να σε χτυπήσω». Λέει «Γιατί;» «Με εμποδίζει, λέει, εκείνο που κρέμεται από το λαιμό σου!» Εάν αυτό το λέγει ένας άνθρωπος, πολύ παραπάνω οι δαίμονες, των οποίων η κεφαλή συνετρίβη αγαπητοί μου, από τον Σταυρόν του Χριστού. Είναι φοβερή η δύναμις του Σταυρού. Είναι φοβερή η δύναμις του Σταυρού. Εκείνο λοιπόν που διακρίνει τον πιστόν είναι το σημείον του Σταυρού. Ευτυχώς που οι Χιλιασταί δεν κάνουν τον Σταυρό τους. Ευτυχώς. Γιατί; Είναι ενδεικτικότατον, τι λέγω ενδεικτικότατον; Είναι αποδεικτικότατον, ότι επειδή δεν έχουν Πνεύμα Θεού, δεν έχουν Χριστόν, γι’αυτό δεν κάνουν τον Σταυρό. Που σημαίνει είναι διαβολοκρατούμενοι. Είναι δαιμονοκρατούμενοι οι Χιλιασταί. Γι’αυτό δεν κάνουν τον Σταυρό τους. Τους δένει ο διάβολος τα χέρια να μην κάνουν τον Σταυρό για να λυτρωθούν. Κι όταν λέγουν εκείνοι «γιατί κάνετε τον Σταυρό σας, αφού είναι το ξύλον, ξύλον ατιμωτικόν;» Ναι, ατιμωτικόν, αλλά όταν ο Χριστός είπε: «Τώρα ο Υιός του ανθρώπου εδοξάσθη», σε τι είπε; Ετοιμαζόμενος να πάει στον Σταυρόν. Είναι το σημείον της δόξης. Κι όταν ο Χριστός θα έλθει ξανά, θα έλθει ξανά, μας το είπε ο ίδιος, θα προβληθεί του Χριστού, θα σταθεί μπροστά από τον Χριστόν, το σημείον του Υιού του ανθρώπου, που είναι ο Σταυρός! Εάν λοιπόν ήταν το σημείον της ατιμώσεως μόνον και όχι της δόξης, τότε μάλιστα. Αφού όμως είναι το σημείον που περνά από την ατίμωσιν στην δόξα και ενεργεί ό,τι ενεργεί, τότε δεν θα κάνω τον Σταυρό μου; Τόσοι τύποι, τόσες προεικονίσεις του Τιμίου Σταυρού και της ενεργείας Του στην Π.Δ., θα μας άφηναν ασυγκινήτους; Αλλά αφήστε τους αιρετικούς να είναι εις την απώλειά τους. Ένα μόνο παρακαλώ. Να προσέχουμε τους αιρετικούς∙ μη φθάνομε κι εμείς εις το σημείο εκείνο, να μη κάνομε το Σταυρό του Χριστού.

Όπως αντιλαμβάνεσθε, τι ήταν εκείνο που ενίκησε; Ήταν, ήταν παρακαλώ , και ενίκησαν οι Εβραίοι ε; και εγλύτωσαν. Ήταν η άκτιστος ενέργεια του μυστηρίου του Σταυρού, πριν ακόμη από τον ιστορικόν Σταυρόν.

Αλλά ακόμη έχομεν και τον χάλκινον όφιν. Είναι γνωστό ότι ολιγοψύχησε ο λαός εις την έρημον, διότι δεν είχε αρκετά να φάει, ενόμισε έτσι κ.τ.λ., ενόμιζε. Ενώ ονόμασε το «μάννα», πώς το ονόμασε; «Άρτον διάκενον», κούφιο ψωμί. Τιποτένιο ψωμί. Μας έφερες λέει εδώ για να φάμε αυτό το… «ἐν τῷ ἄρτῳ τούτῳ τῷ διακένῳ» λέγει εδώ. «καί προσώχθησε ἡ ψυχή ἡμῶν ἐν τῷ ἄρτῳ τούτῳ τῷ διακένῳ». Μπούχτησε η ψυχή μας, δεν μπορούμε να φάμε πια αυτό το ψωμί. Και τότε έπεσαν τα φίδια τα φαρμακερά. Ω, αγαπητοί μου, τα φίδια τα φαρμακερά, τα «ιοβόλα», εκείνα που εδάγκωναν τους ανθρώπους και πέθαιναν σωρηδόν. Και τότε είπε ο Θεός εκείνο το καταπληκτικόν. Όταν ο λαός μετενόησε και ευλόγησε. Τι είπε; «Ποίησον σεαυτῷ ὄφιν…», να’χαμε χρόνο, αγαπητοί μου, να τα αναλύσομε όλα αυτά∙ αλλά ενδεικτικώς μόνο σας τα λέγω. Λέγει εις τον Μωυσήν: «Πάρε ένα φίδι χάλκινο και βάλε το επάνω σ’ένα σημείο,σ’ένα κοντάρι. Και όποιος δαγκωθεί από φίδι και δει το χάλκινο φίδι, αυτός θα ζήσει». Υπάρχει παράδοσις εις τους Πατέρες, ότι το φίδι δεν ήταν όπως το ζωγραφίζομε έτσι ελισσόμενον επάνω εις τον κοντόν, στο κοντάρι. Αλλά ήτο ευθύγραμμο. Και τοποθετήθηκε εγκαρσίως του καθέτου κοντού. Δηλαδή είναι ο κάθετος κοντός, το κοντάρι και εμπήκε ψηλά εγκαρσίως το χάλκινο φίδι. Και απετέλεσε, παρακαλώ, Σταυρό. Τώρα γιατί ο Χριστός ονομάζεται εδώ φίδι, είναι άλλο θέμα που δεν θέλω να μείνω σήμερα. Το γεγονός είναι ότι και εκεί νίκησε το σημείο του Σταυρού. Και απόδειξις, απόδειξις, ότι ο Χριστός ο ίδιος ερμήνευσε το θέμα. Όπως ο Μωυσής, λέγει εις το κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο, «ὕψωσε τόν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ, οὕτω δεῖ ὑψωθῆναι…». Ξέρετε γιατί είπε «ὑψωθῆναι» ο Χριστόςκαι δεν είπε «καρφωθῆναι»; Διότι το «ὑψωθῆναι» είναι «ὕψωσις», που σημαίνει δόξα! Γι’αυτό είπε ὑψωθῆναι κι όχι καρφωθῆναι, διότι ο Σταυρός είναι Δόξα.

Αλλά και ένα ακόμη τελευταίον καταπληκτικό, πραγματικά καταπληκτικό. Είναι το όραμα του Ιεζεκιήλ στο 9ο κεφ. Να πάτε σπίτι σας αγαπητοί μου, αυτό να το διαβάσετε, θα μείνετε κατάπληκτοι. Ο Ιεζεκιήλ βρίσκεται εις την Βαβυλώνα μαζί με τους αιχμαλώτους Εβραίους. Και τότε ο Θεός τον αρπάζει εν πνεύματι ή εν σώματι, Κύριος εἶδεν και τον μεταφέρει εις τα Ιεροσόλυμα. Και τότε είδε τα ανομήματα του λαού, είδε ειδωλολατρία, ό,τι σήμερα λέμε «Μασωνισμός». Να μη πολυπραγμονώ. Ό,τι σήμερα λέμε «Μασωνισμός», εκεί είδε παρακαλώ, ο Ιεζεκιήλ είδε εκείνα τα φοβερά πράγματα να κάνουν οι Εβραίοι μέσα στα Ιεροσόλυμα. Και τότε είδε έξι άνδρας. Και ένας εξ αυτών ήτο σε καταπληκτική φόρμα, σαν εκείνη που είδε ο Ευαγγελιστής Ιωάννης εις την Αποκάλυψίν του. Ένδοξος ανήρ, με λευκές τρίχες, λάμπον πρόσωπο κλπ. Και λέγει μια φωνή εις αυτό το εξέχον πρόσωπο «δίελθε μέσην τήν Ἱερουσαλήμ καί δός τό σημεῖον ἐπί τά μέτωπα τῶν ἀνδρῶν τῶν καταστεναζόντων καί τῶν κατωδυνωμένων ἐν πάσαις ταῖς άνομίαις ταῖς γινομέναις ἐν μέσῳ αὐτῆς». Δώσε, λέγει, το σημάδι στα μέτωπα των ανδρών εκείνων που στενάζουν για τα δεινά, τα βρώμικα πράγματα που γίνονται μέσα εις την πόλιν, αλλά δεν μπορούν να κάνουν τίποτα. Ποιο σημάδι; Το σημάδι εκείνο που όταν θα μπει στα μέτωπά τους, κατόπιν θα έρθουν οι άλλοι πέντε με τα πελέκια, τα τσεκούρια, να σφάξουν όλους τους ανθρώπους που δεν θα έχουν το σημάδι αυτό εις τα μέτωπά τους. Και ποιο είναι το σημάδι αυτό; Το εβραϊκόν κείμενον, αγαπητοί μου, δεν λέει «σημείον», που μεταφράζουν οι Ο΄, αλλά λέγει το σημείον Τ. Προσέξατε, λέει το σημείον Τ. «Και σημειώσεις Τ ἐπί τά μέτωπα». Είναι δε γνωστόν ότι το σημείον Τ είναι το τελευταίον γράμμα του εβραϊκού αλφαβήτου και είναι γνωστό ακόμη ότι και παρ’ ἡμῖν, στην λατινική γλώσσα διατηρείται με την πάνω κεραία. Το μικρό ( t ) το λατινικό ή το γαλλικό κλπ. Είναι σταυρός! Σημαίνει λοιπόν θα βάλεις το σημείον Τ, δηλαδή θα βάλεις το σημείον του σταυρού! Γιατί όμως το μεταφράζουν οι Ο΄ «σημείον»; Έχει βαθύτερο χαρακτήρα και σημασία. Αυτός ο Κύριος αποκαλεί το σταυρό Του «σημείον», διότι έχει βαθύτερο χαρακτήρα. Και λέγει: «τότε φανήσεται τό σημεῖον τοῦ Υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῷ οὐρανῷ.» Ματθ. 24, 30. Και είναι γνωστές οι εκφράσεις των Πατέρων και της Αγίας Γραφής «τό σημεῖον τοῦ σταυροῦ» ή «ἡ σφραγίς τοῦ σταυροῦ». Και τότε έπεσε καταστροφή στην πόλιν, αλλά δεν έπαθαν τίποτε εκείνοι που είχαν το σημείο του σταυρού.

Τι βλέπομε με όλα αυτά; Ότι το σημείον του σταυρού, αγαπητοί μου, ενεργούσε και εις την Παλαιά Διαθήκη. Είναι το άκτιστον μυστήριον της ενεργείας του σταυρού! Που έχει πηγή τον Πατέρα, τον Υιόν και το Πνεύμα το Άγιον! Ο ιστορικός σταυρός δεν μας έδωσε τίποτε άλλο παρά την νίκη κατά του Άδου και την νίκη κατά του θανάτου.

Δοξασμένος ο Θεός που σταυρώθηκε για την σωτηρία μας.

Πηγή ΑΓΩΝΑΣ ΑΓΩΝΙΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ

Το Άγιον Όρος

Οι αληθινοί αγιορείτες υπερβαίνουν όλην την κοσμική νοοτροπία και την συμβατική ηθική. Μερικοί από μας μπορούμε να εντοπίζουμε διάφορα σ...