Δευτέρα 30 Μαΐου 2016

Το παν στον άνθρωπο είναι η θέληση



Η θέληση είναι το σπουδαιότερο στοιχείο της ελευθερίας του ανθρώπου.

Το παν στον άνθρωπο είναι η θέληση. Η θέληση είναι το σπουδαιότερο στοιχείο της ελευθερίας του ανθρώπου. Δεν μπορεί φυσικά μόνη της να επιτύχει. Εκλέγει όμως και αποφασίζει.Αυτή προκαλεί τη θεία επέμβαση, την οποία ο Θεός δεν πραγματοποιεί εάν δεν προηγηθεί η ελεύθερη εκλογή της προσωπικότητας. Διατήρησε ο δημιουργός την κυριότητα και ελευθερία του ανθρώπου και μετά την αποκοπή και την πτώση του απ αυτόν.Οσοι θέλουν να επιστρέψουν στους κόλπους της θείας παναγάπης, την οποία μας χάρισε με την παρουσία του ο Χριστός, πρέπει να αποδείξουν έμπρακτα ποιά είναι η θέλησή τους. Με την υπακοή και υποταγή στο θείο θέλημα, επεμβαίνει η θεία Χάρη, την οποία επικαλούμαστε, και τότε «τα ασθενή θεραπεύει και τα ελλείποντα αναπληροί».Οποιοσδήποτε άνθρωπος θέλει πραγματικά να σωθεί, δεν τον εμποδίζει ούτε ο καιρός, ούτε ο τόπος, ούτε το επάγγελμα. Φτάνει να αφήσει το δικό του θέλημα στην υπακοή τον θείου θελήματος. Πρέπει όμως να γνωρίζουν, όσοι θέλουν να ακολουθήσουν την πορεία της μετάνοιας, ότι στην αρχή θα κοπιάσουν αρκετά. Όχι τόσο εναντίον των πονηρών πνευμάτων, που είναι πάντοτε αντίθετα και εχθρικά. Ούτε και κατά της αιχμαλωσίας των παθών που επικράτησαν, αλλά ιδιαίτερα θα αγωνιστούν εναντίον της πονηρής και κακής συνήθειας, που γίνεται τυραννική, ιδίως στους αυταρχικούς τύπους και υποτελείς της εγωιστικής έπαρσης, που στους καιρούς μας περισσεύει.

Γιατί ορισμένοι άνθρωποι αγχώνονται πιο εύκολα;


Με διαφορετικό τρόπο αντιλαμβάνονται τις καταστάσεις άνθρωποι που υποφέρουν από άγχος, έδειξε νέα έρευνα από το Ισραήλ.Άνθρωποι που υποφέρουν από άγχος αντιλαμβάνονται τον κόσμο με σημαντικά διαφορετικό τρόπο σε σχέση με τους άλλους, εύρημα που θα μπορούσε να βοηθήσει στην εξήγηση της αιτίας που ορισμένοι άνθρωποι έχουν την τάση να αγχώνονται περισσότερο.

Η έρευνα δείχνει ότι άνθρωποι που διαγνώστηκαν με άγχος είναι λιγότερο ικανοί να ξεχωρίζουν μεταξύ ουδέτερου, ασφαλούς ερεθίσματος και ενός ερεθίσματος που είχε συνδεθεί πρωτύτερα με κέρδος ή απώλεια χρημάτων.

Με άλλα λόγια, σημειώνουν ερευνητές του Weizmann Institute of Science στο Ισραήλ, όσον αφορά φορτισμένες συναισθηματικά εμπειρίες αυτοί οι άνθρωποι εμφανίζουν το φαινόμενο της υπεργενίκευσης.Ο καθηγητής Rony Paz, δήλωσε ότι οι ερευνητές έδειξαν ότι σε ασθενείς με άγχος, η συναισθηματική εμπειρία τονίζει την πλαστικότητα στα εγκεφαλικά κυκλώματα, που διαρκεί μετά το πέρας της εμπειρίας.Αποτέλεσμα είναι ανικανότητα διάκρισης μεταξύ της εμπειρίας του αρχικού ερεθίσματος και του νέου παρόμοιου ερεθίσματος.

Επομένως, αγχώδεις ασθενείς ανταποκρίνονται συναισθηματικά στο νέο ερέθισμα και εμφανίζουν συμπτώματα άγχους ακόμα και σε φαινομενικά άσχετες καταστάσεις. Δεν μπορούν να ελέγξουν αυτή την ανταπόκριση. Είναι αντιληπτική ανικανότητα διαχωρισμού, πρόσθεσε ο Paz στην έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Cell Press journal Current Biology.Για να φτάσουν στο συγκεκριμένο συμπέρασμα, ο Paz και οι συνεργάτες του εκπαίδευσαν ασθενείς με άγχος να συσχετίζουν 3 διαφορετικούς τόνους με ένα από 3 αποτελέσματα. Απώλεια χρημάτων, κέρδος ή καθόλου συνέπειες.Στην επόμενη φάση παρουσιάστηκε στους συμμετέχοντες ένας από αρκετούς τόνους και ρωτήθηκαν αυτοί αν ήταν ένας από αυτούς που άκουσαν προηγουμένως στην εκπαίδευση.Λειτουργικές μαγνητικές τομογραφίες εγκεφάλου των ανθρώπων με άγχος και των υγιών που αποτελούσαν την ομάδα ελέγχου, αποκάλυψαν διαφορές στη δραστηριότητα αρκετών περιοχών του εγκεφάλου.

Οι διαφορές φάνηκαν κυρίως στην αμυγδαλή-περιοχή που συνδέεται με το φόβο και το άγχος -καθώς και στις κύριες αισθητηριακές περιοχές του εγκεφάλου.

Τα αποτελέσματα ισχυροποιούν την ιδέα ότι συναισθηματικές εμπειρίες οδηγούν σε μακροπρόθεσμες αλλαγές των αισθητηριακών αναπαραστάσεων στον εγκέφαλο ασθενών με άγχος.

Κυριακή 29 Μαΐου 2016

Θα 'ρθεις σαν αστραπή - Σταμάτης Σπανουδάκης


«Η αποκαθήλωση μιας εικόνας» Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης

Έτσι είχαν τα πράγματα όταν, την Παρασκευή 23 Μαρτίου 1453, ο νέος σουλτάνος ​​Μωάμεθ Β' ξεκίνησε από την Αδριανούπολη για την Κωνσταντινούπολη με 12.000 Γενίτσαρους, αυτά τα «νέα στρατεύματα» που σχηματίστηκαν το 1326, για να αποτελέσουν μια ελίτ θρησκευτικό-στρατιωτική αδελφότητα υπείκοντας σε ένα μισογαμικό ασκητικό κανόνα που προέρχεται από εκείνον του δερβίση αγίου Χατζή Μπεκτάς, και της οποίας τα μέλη είχαν στρατολογηθεί, με μια εφευρετικότητα που θα πρέπει να λογίζεται αξιοθαύμαστη κάνοντάς τη να φαίνεται λιγότερο σατανική, όχι από Τούρκους, αλλά από τα ευρωστότερα αρσενικά παιδιά των Χριστιανών υπηκόων του Σουλτάνου. Οι διπλωματικές διαπραγματεύσεις μεταξύ του Αυτοκράτορα και του Σουλτάνου είχαν φτάσει σε αδιέξοδο. «Όπως είναι σαφές», έγραψε ο αυτοκράτορας, Κωνσταντίνος ΙΑ' Δραγάσης, στον Μωάμεθ, «επιθυμείς τον πόλεμο περισσότερο από την ειρήνη, και καθώς δε μπορώ να σε ικανοποιήσω, ούτε με τις διαβεβαιώσεις μου για ειλικρίνεια, ούτε με την ετοιμότητά μου να ορκιστώ πίστη, ας γίνει σύμφωνα με την επιθυμία σου. Στρέφομαι τώρα και κοιτάζω προς το Θεό μόνο. Κι αν είναι το θέλημά του η πόλη να γίνει δική σου, ποιος είναι εκείνος που μπορεί να του αντιταχθεί; Αν πρόκειται να σου εμφυσήσει την επιθυμία για ειρήνη, αυτό μόνο θα με κάνει πολύ χαρούμενο. Ωστόσο, σε απελευθερώνω από όλους τους όρκους και τις συνθήκες σου μαζί μου, και, κλείνοντας τις πύλες της πρωτεύουσας μου, θα υπερασπιστώ τον λαό μου μέχρι την τελευταία σταγόνα του αίματός μου. Βασίλευε εν ευτυχία έως ότου ο Δικαιοκρίτης, ο Υπέρτατος Θεός, μας καλέσει και τους δυο ενώπιόν της καθέδρας της κρίσεώς του»[2]. Προετοιμασίες για πολιορκία ήταν σε εξέλιξη από το τέλος του προηγούμενου έτους· ήδη το θηριώδες κανόνι του Μωάμεθ είχε τοποθετηθεί στη θέση του, και το υπόλοιπο του στρατού του –εκτιμάται κάπου μεταξύ εβδομήντα και εκατόν σαράντα χιλιάδων πολεμιστών– είχε παραταχθεί έξω από τα τείχη της πόλης. Στις 6 Απριλίου έφτασε ο Σουλτάνος ​​και η σκηνή του, και στις 11 Απριλίου ξεκίνησε ο τουρκικός κανονιοβολισμός.

Η πολιορκία συνεχίστηκε για τις επόμενες έξι εβδομάδες, αντιστεκόμενων μέεσα στην πόλη, υπό τον αυτοκράτορα επί κεφαλής, περίπου επτά χιλιάδων πολεμιστών. Μεταξύ αυτών ήταν περίπου δύο χιλιάδες ξένα στρατεύματα συμπεριλαμβανομένου ενός αποσπάσματος από πεντακόσιους Γενουάτες υπό την αρχηγία, per benefitio de la Christianitade et per honor de lo mundo, του Ιωάννη Ιουστινιάνη ντι Λόνγκο. Αυτό το απόσπασμα κρατούσε την κρίσιμη Πύλη του Αγίου Ρωμανού απέναντι από την οποία οι Τούρκοι είχαν τοποθετήσει το βαρύτερο κανόνι τους και τους καλύτερους στρατιώτες και πίσω τους, επίσης, είχε πάρει τη θέση του ο Σουλτάνος, που περιβάλλονταν από τους Γενιτσάρους του με τα λευκά καπέλα. Στις αρχές Μαΐου ο Αυτοκράτορας παροτρύνθηκε από τους Συγκλητικούς και τον Πατριάρχη να φύγει, και ο Ιουστινιάνης, υπέρ του σχεδίου ο ίδιος, έθεσε τα πλοία του στην διάθεσή του. Ο Αυτοκράτορας τα άκουσε όλα αυτά με υπομονή σιωπηλός. Εν τέλει, αφού έμεινε για αρκετή ώρα σε βαθιά σκέψη, άρχισε να μιλάει: «Σας ευχαριστώ όλους για τις συμβουλές που μου δώσατε. Ξέρω ότι η φυγή μου από την πόλη θα μπορούσε να έχει κάποια ωφέλη για μένα, δεδομένου ότι όλα αυτά που προβλέπετε μπορεί να συμβούν πραγματικά. Αλλά είναι αδύνατο για μένα να φύγω: πώς θα μπορούσα να αφήσω τις εκκλησίες του Κυρίου μας, και τους διακόνους Του τους κληρικούς, και το θρόνο, και το λαό μου σε μια τέτοια δύσκολη θέση; Τι θα πει ο κόσμος για μένα; Εσάς, τους φίλους μου, παρακαλώ, στο μέλλον να μη μου λέτε τίποτα άλλο, παρά, "Όχι, Μεγαλειότατε, μη μας αφήνετε." Ποτέ, ποτέ δεν θα σας αφήσω. Είμαι αποφασισμένος να πεθάνω εδώ μαζί σας.» Και λέγοντας αυτά, ο Αυτοκράτορας γύρισε το κεφάλι του από την άλλη, γιατί δάκρυα γέμισαν τα μάτια του· και μαζί του έκλαψαν ο Πατριάρχης και όλοι όσοι ήταν εκεί.[3]

Στις 23 Μαΐου, η τελική προσφορά της τουρκικής αντιπροσωπείας στον Αυτοκράτορα, για ένα βασίλειο στην Πελοπόννησο και ελεύθερη διαφυγή για όλους τους πολίτες, απορρίφθηκε, αν και μέχρι στιγμής η απελπισία της κατάστασης –έλλειψη ανδρών να συνεχίσουν την υπεράσπιση των δεκατεσσάρων μιλίων των τειχών, αποτυχία για οποιουδήποτε βοήθεια προερχόμενη από τη Δύση, απουσία υπερφυσικής παρέμβασης– θα μπορούσε να δώσει ένα καλό λόγο για παράδοση. Αλλά ακόμα οι Τούρκοι ήταν διστακτικοί: έπρεπε μήπως να λύσουν την πολιορκία; Αποφάσισαν να δοκιμάσουν μια τελική επίθεση και αν αυτή αποτύγχανε να εγκαταλείψουν την πόλη. Το βράδυ της 28ης Μαΐου ο Μωάμεθ περιήλθε όλο το στράτευμά του· τους μίλησε για την πόλη που επρόκειτο να πάρουν, για τους θησαυρούς στα παλάτια της και τις ιδιωτικές κατοικίες, τις εκκλησίες της με ασήμι και χρυσό και πολύτιμους λίθους, για κορίτσια νέα και όμορφα, αγόρια πολλά, σπίτια και όμορφους κήπους. Όσοι πέσουν μαχόμενοι για την πίστη θα μπουν κατ' ευθείαν στον Παράδεισο. Όσοι ζήσουν τους δίνεται η υπόσχεση να λεηλατήσουν την πόλη για τρεις ημέρες: «όλος ο πλούτος της, το ασήμι της, ο χρυσός της, το μετάξι, τα υφάσματα και οι γυναίκες της, θα γίνουν δικά σας· μόνο τα κτίρια και τα τείχη θα κρατηθούν για το Σουλτάνο.» Και καθώς τελείωσε, από τις παρατάξεις των στρατιωτών του ξεσηκώθηκε επαναλαμβανόμενη η κραυγή, «La ilaha ill-Allah, Mohammed ressoul-Allah» (Δεν υπάρχει Θεός άλλος από το Θεό και ο Μωάμεθ είναι ο προφήτης του).

Εν τω μεταξύ, οι πολιορκημένοι μέσα στην πόλη είχαν μάθει για την απόφασή του Σουλτάνου και την επικείμενη επίθεση. Εκείνη τη Δευτέρα το απόγευμα μια ιερή λιτανεία κινήθηκε στους δρόμους και τις πλατείες της Κωνσταντινούπολης. Όλοι, Ορθόδοξοι και Λατίνοι, επίσκοποι και ιερείς, μοναχοί και μοναχές, λαϊκοί και γυναίκες, τα παιδιά της πόλης, συμμετείχαν, σηκώνοντας τις θαυματουργές εικόνες, τα λείψανα των αγίων, χρυσούς και τα πολύτιμους σταυρούς. Σε κάθε ιερό, σε κάθε αδύναμο σημείο των τειχών, η πομπή σταματούσε, οι ιερείς διάβαζαν τις ευχές, οι επίσκοποι σήκωναν τις πατερίτσες τους και ευλογούσαν τους στρατιώτες, ραντίζοντάς τους με αγιασμό από αγιαστούρες με ξερό βασιλικό. Προς τη δύση του ηλίου, πριν τον Εσπερινό, ο Αυτοκράτορας συγκέντρωσε τους διοικητές των στρατευμάτων και τους επικεφαλής των πολιτών, Ελλήνων και ξένων. Τους μίλησε και είπε: «Αδελφοί και συμπολίτες, να είστε έτοιμοι για την αυγή. Αν ο Θεός μας δώσει τη χάρη και την ανδρεία, και η Αγία Τριάδα μας βοηθήσει, στην οποία και μόνο έχουμε πίστη, θα κάνουμε τέτοιες πράξεις που ο εχθρός θα φύγει πίσω με ντροπή κάτω από τα χέρια μας». Γύρισε προς τους Γενουάτες, τους Ενετούς, να τους απευθυνθεί ξεχωριστά: «Προσεύχομαι τώρα να μας δείξετε σε αυτή τη δύσκολη ώρα ότι είστε πράγματι σύντροφοί μας, πιστοί μας σύμμαχοι και αδελφοί μας.»... Στη συνέχεια, οι άθλιοι Ρωμαίοι αντρείωσαν τις καρδιές τους σαν λιοντάρια, ζήτησαν και έδωσαν συγγνώμη, και με δάκρυα αγκάλιασε ο ένας τον άλλον έχοντας στο νου όχι πια γυναίκα ή παιδιά ή επίγεια αγαθά, αλλά μόνο το θάνατο ... τον οποίο με χαρά υποδέχονταν.» Και πήγαν στη μεγάλη εκκλησία της Αγίας Σοφίας, «να ενισχύσουν τον εαυτό τους με την προσευχή και τη λήψη των Ιερών Μυστηρίων, να επιβεβαιώσουν τους όρκους τους να πολεμήσουν, και, εάν χρειάζεται, να παραβλέψουν όλα τα εγκόσμια, για να πεθάνουν για την τιμή του Θεού και της Χριστιανοσύνης».[4]

Ο Αυτοκράτορας εισήλθε στην ήδη γεμάτη εκκλησία. Για άλλη μια φορά, και μόνο για μια ακόμη φορά, οι μαρμάρινοι τοίχοι, οι ψηφιδωτοί θόλοι, ο άμβωνας και το εικονοστάσι, οι κρεμαστοί πολυέλαιοι, τα ιερά σκεύη, τα καντήλια, τα άμφια υπηρέτησαν μια χριστιανική λειτουργία. Πατριάρχης και Καρδινάλιος, με ένα πλήθος εκκλησιαστικών και Ορθοδόξων και Λατίνων· ο Αυτοκράτορας και ευγενείς, όλοι αυτοί όσοι είχαν απομείνει από την κάποτε περήφανη και λαμπρή βυζαντινή αριστοκρατία· στρατιώτες και πολίτες, Κωνσταντινουπολίτες, Βενετοί, Γενουάτες: όλοι ήταν παρόντες, όλοι με την επίγνωση ότι επεκρέματο πλέον η «έσχατη ώρα». Ο αυτοκράτορας προσευχήθηκε με μεγάλη θέρμη. Αφήνοντας τον αυτοκρατορικό θρόνο και πλησιάζοντας το τέμπλο, έκανε μετάνοιες μπροστά στις εικόνες του Χριστού και της Παναγίας, ζήτησε συγνώμη από κάθε αξιωματούχο για κάθε αμάρτημα που τυχόν είχε βλάψει τον καθένα, τους αγκάλιασε όλους, και στη συνέχεια πήγε στο ιερό να μεταλάβει τα «αμόλυντα και θεία μυστήρια». Στα μάτια των ιερέων του, των στρατιωτών του, του λαού του, ετοιμάστηκε, σε αυτήν την λειτουργία των νεκρών, να εμφανιστεί ενώπιον του Θεού. Καθώς ο τελευταίος χριστιανός Αυτοκράτορας της Κωνσταντινούπολης στράφηκε και έφυγε από το ναό, όπου για τόσους πολλούς αιώνες οι προκάτοχοί του και λαός του είχαν λειτουργηθεί, το μεγάλο εκκλησίασμα έκλαιγε δυνατά.

Πίσω στο παλάτι του, ο Αυτοκράτορας, με τον τρόπο των βασιλέων, ζήτησε συγγνώμη από τους υπηκόους του για οποιαδήποτε σκληρότητα ή αδικία τυχόν τους είχε δείξει. «Ακόμα και άνθρωπος φτιαγμένος από ξύλο ή από πέτρα θα πρέπει να έχει κλάψει», έγραψε ο χρονογράφος αργότερα. Στη συνέχεια, όλοι επέστρεψαν στις θέσεις τους, και μένοντας μεταξύ του εξωτερικού και του εσωτερικού τείχους, κλείδωσαν τις πόρτες πίσω από τον τελευταίο, ώστε κάθε υποχώρηση να είναι αδύνατη. Αργά το βράδυ ο ίδιος ο Κωνσταντίνος έφυγε από το παλάτι, ιππεύοντας το αραβικό άλογό του, και με την συνοδεία του κάλπασε προς τα τείχη για τον τελική περιοδεία ελέγχου. Η νύχτα ήταν σκοτεινή και αποπνικτική· χοντρές σταγόνες βροχης έπεσαν, κι ύστερα σταμάτησαν· ο υπόκωφος ήχος των Τούρκων που ετοίμαζαν τις σκάλες δίπλα στην τάφρο έφτανε στο σκοτάδι. Πριν λαλήσει ο πετεινός, ο Αυτοκράτορας είχε καταλάβει τη θέση του κοντά στην Πύλη του Αγίου Ρωμανού. Έτσι, «η κάθε πλευρά προσευχήθηκε στο Θεό της, εμείς στο δικό μας εκείνοι στο δικό τους, ο Κύριος των δυνάμεων με τη Μητέρα του στον ουρανό αποφάσισαν ότι πρέπει να πάρουν εκδίκηση στην αυριανή μάχη για όλες τις αμαρτίες που διαπράχθηκαν».[6]

Με το πρώτο χάραμα της αυγής, στις 29 Μαΐου, η επίθεση ξεκίνησε. Ξανά και ξανά οι Τούρκοι επιτέθηκαν, με τον ήχο κυμβάλων και φλάουτων, τους μεταλλικούς ήχους των όπλων, την έκρηξη του κανονιού, το τρέμουλο συνταρακτικών πυροβολισμών· ξανά και ξανά απωθήθηκαν, μόνο και μόνο για να σπρωχτούν προς τα εμπρός και πάλι από τα αντίθετα κύματα των στρατευμάτων πίσω τους. Στη συνέχεια, σε μια κρίσιμη στιγμή, μια βαθιά πληγή ανάγκασε τον Ιουστινιάνη να αποσυρθεί από τη θέση του κλειδί στην άμυνα. Παρατηρώντας τη σύγχυση σε αυτό το ζωτικό σημείο, ο Μωάμεθ διέταξε τους Γενίτσαρους να επιτεθούν. Ένας από αυτούς, ένας γίγαντας, ο Χασάν Ουλουμπαλντί, κρατώντας την ασπίδα του στο αριστερό του χέρι, πάλεψε ανάμεσα στη βροχή από πέτρες και βέλη τοποθετώντας τη σκάλα του πάνω στην κορυφή του τείχους, ακολουθούμενος από περίπου τριάντα άλλους. Εξουδετερώθηκε και σκοτώθηκε, αλλά οι σύντροφοί του διέσπασαν τον κλοιό, ανέβηκαν στην κορυφή του τείχους, και βρέθηκαν μέσα στην πόλη. «Η πόλις εάλω», ξεχύθηκε η κραυγή, καθώς και άλλα τουρκικά στρατεύματα εισέβαλαν πατώντας τις σωρούς των νεκρών και των λαβωμένων στους δρόμους της Κωνσταντινούπολης και οι τουρκικές σημαίες άρχισαν να εμφανίζονται στην κορυφή μερικών από τους πύργους. «Η πόλη έπεσε και είμαι ακόμα ζωντανός» –τέτοια είναι τα τελευταία καταγραμμένα λόγια του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Παλαιολόγου Δραγάση τη στιγμή, που κατεβαίνοντας από το άλογό του, κυρώνοντας την παραίτησή του από την Αρχή, όρμηξε και χάθηκε για πάντα μέσα στην τελική έφοδο των Γενιτσάρων.

Ως τις οκτώ το πρωί η πόλη ήταν στα χέρια των Τούρκων και το ταμένο τριήμερο κούρσος είχε αρχίσει. Δε χρειάζεται να μιλήσεις για τη σφαγή και τη λεηλασία, παρά μόνο για να πεις ότι, τρομακτική όπως ήταν, ήταν λιγότερο τρομακτική από ό, τι εκείνη των χριστιανών σταυροφόρων του 1204. Προς το μεσημέρι (ή, σύμφωνα με ορισμένους, την επόμενη μέρα) ο Πορθητής, συνοδευόμενος από τους Βεζίρηδες, τους Πασάδες και τους Ουλεμάδες του, και περιστοιχιζόμενος από τους Γενίτσαρους σωματοφύλακές του, μπήκε στην πόλη. Ίππευσε κατ' ευθείαν προς το ναό της Αγίας Σοφίας. Αφιππεύοντας, έσκυψε κάτω στο κατώφλι, μάζεψε μια χούφτα χώμα, και το άφησε να πέσει στο τουρμπάνι του σαν μια πράξη ταπείνωσης μπροστά στον Θεό που του είχε δώσει τη νίκη. Τότε εισήλθε στην εκκλησία και διέταξε έναν από τους Ουλεμάδες της Αυλής του να ανέβει τον άμβωνα και να εκφωνήσει μια προσευχή, ενώ ο ίδιος στάθηκε όπου ήταν το ιερό και εκεί έκανε την πρώτη του Rika'at (γονυκλισία)[7] στη νέα του πρωτεύουσα. Έτσι, μετέτρεψε τη μεγάλη εκκλησία την αφιερωμένη στην Αθάνατη Σοφία του Χριστού, την καρδιά της χριστιανικής πόλης της Κωνσταντινούπολης και το σύμβολο της βαθύτερής της ελπίδας και (εσχατολογικής) υπόσχεσης[8], στο τζαμί Αγια-Σόφια της Μουσουλμανικής Σταμπούλ· και, όπως ο πιο διάσημος από τους Οθωμανούς ιστορικούς, Sa'd-ud-din επρόκειτο να γράψει έναν αιώνα περίπου αργότερα, ο ευρύς αυτός τόπος, αυτή η ισχυρή και ευγενής πόλη, από γη της εχθρότητας (dar-ul-harb), έγινε η πόλη όπου τα νομίσματα κόβονται (dar-uz-zarb) και από φωλιά της κουκουβάγιας των σφαλμάτων, μετατράπηκε σε πρωτεύουσα της δόξας και της τιμής. Μέσα από τις ευγενείς προσπάθειες του Μωαμεθανού Σουλτάνου, όταν τη σατανική κλαγή από τις καμπάνες των ξεδιάντροπων απίστων αντικατέστησε το μουσουλμανικό κάλεσμα για προσευχή, το γλυκό πεντάκις επαναλαμβανόμενο άσμα της παρακλητικής πίστης της ένδοξης τελετής· και τα αυτιά των ανθρώπων της Τζιχάντ γέμισαν με τη μελωδία του εζάν. Οι εκκλησίες που ήταν μέσα στην πόλη άδειασαν από τα άθλια είδωλά τους, και καθαρίστηκαν από τις βρώμικες και ειδωλολατρικές ακαθαρσίες τους· και με την αλλοίωση της όψης τους, και την ανέγερση του ισλαμικού μιχράμπ και του άμβωνα, πολλά μοναστήρια και παρεκκλήσια έγιναν ζηλευτά στους Κήπους του Παραδείσου[9]. Οι ναοί των απίστων μετατράπηκαν σε τζαμιά των ευσεβών, και οι ακτίνες του φωτός του Ισλάμ έδιωξαν τους οικοδεσπότες του σκότους από τόπο που κατοικούνταν επί μακρόν από τους κατάπτυστους απίστους, και τα σκιρτήματα της αυγής της πίστεως διέλυσαν το μακάβριο σκοτάδι της καταπίεσης, χάριν του ονόματος, ακαταμάχητου σαν πεπρωμένο, του καλότυχου σουλτάνου που έγινε ύπατος στη διακυβέρνηση της νέας κυριαρχίας... Την πρώτη Παρασκευή (μετά την άλωση)[10] προσευχές απαγγέλλονταν στην Αγια-Σόφια, και το ένδοξο όνομα του σουλτάνου απαγγέλθηκε στην Khutba των Μωαμεθανών (στην προσευχή –khutba– της Παρασκευής αναφέρεται το όνομα του κυριάρχη). Έτσι, αυτό το αρχαίο οικοδόμημα φωτίστηκε με τις ακτίνες της Ορθοδόξου Πίστεως[11], και αρωματισμένο με την αναπνοή του αρώματος του Ιερού Νόμου· και οι καρδιές των Μουβαχιντίν (αυτών που μαρτυρούν την Ενότητα του Θεού) γέμισαν με χαρά στην ανύψωση των εμβλημάτων της Πίστης, κι έτσι αυτό το πιο επιθυμητό από τα ιερά, αυτό το υψηλό τζαμί, αυτός ο της καρδιάς τερπνός ναός, γέμισε από το λαό του Ισλάμ· και το χάρμα αντανακλάσεων εσωτερικό του, γυαλισμένο με τη Διακήρυξη της Ενότητας, έγινε λαμπερό σα γυαλισμένος καθρέφτης [12].

Μετάφραση: Κωσταντίνος Μπλάθρας
Πηγή: Αντίφωνο

Σάββατο 28 Μαΐου 2016

ΚΥΡΙΑΚΗ Ε΄ ΑΠΟ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ Ευαγγέλιο: Ιω. 4, 5-42


ΙΗΣΟΥΣ ΧΡΙΣΤΟΣ, ΥΔΩΡ ΤΟ ΖΩΝ

          Εν ολίγοις

          Μια ανώνυμη γυναίκα από τη Σαμάρεια σήμερα προσελκύει το ενδιαφέρον και την προσοχή μας. Ο διάλογος του Ιησού με αυτή τη γυναίκα την κατέστησε ένα αξιοπρόσεκτο ιστορικό πρόσωπο. Τα κυριότερα στοιχεία αυτού του διαλόγου τα διασώζει ο ευαγγελιστής Ιωάννης. Μέσα απ’ αυτά διακρίνουμε τα γνωρίσματα αυτής της γυναίκας.

          Ποια ήταν αυτή η Σαμαρείτιδα γυναίκα;

          Ήταν μια απλή και ταπεινή γυναίκα. Οι λίγες γνώσεις που είχε την βοηθούσαν να ξεχωρίζει θρησκευτικά τους Ιουδαίους από τους Σαμαρείτες, τη λατρεία του Θεού στο Γαριζήν από τη λατρεία του Θεού στα Ιεροσόλυμα, όπως και να έχει κάποια ιδέα για τον ερχομό ενός μελλοντικού Μεσσία. Βέβαια η ηθική της συμπεριφορά ήταν επίμεμπτη. Δεν υπήρξε μια «κοινή» γυναίκα, αλλά ήταν μια φύση με έντονες σαρκικές επιθυμίες. Γι’ αυτό είχε παντρευτεί και διαζευχθεί πέντε φορές και τον καιρό που συνάντησε το Χριστό «μη φέρουσα την επιθυμία, λαθραίου είχε τον αυτή συγγινόμενον» σημειώνει ο Ζυγαβινός.

          Παρ’ όλα αυτά αυτή η αφελής Σαμαρείτιδα παρά το μεμπτό παρελθόν της διάθετε ψυχικά χαρίσματα. Τη βλέπουμε να έρχεται το μεσημέρι στο πηγάδι του Ιακώβ για ν’ αντλήσει νερό, ίσως για ν’ αποφύγει τα σχόλια και τα ειρωνικά λόγια τω συμπολιτών της. Αλλά μας εντυπωσιάζει η σοβαρότητα και η αξιοπρέπεια με την οποία αποκρίνεται στο Χριστό χωρίς ίχνος πονηρίας. Και ακόμα  βλέπουμε με πόσο ήρεμο τρόπο δέχεται το διακριτικό έλεγχο του Κυρίου για το επιλήψιμο παρελθόν της.

          Ο Χριστός συνάντησε τη Σαμαρείτιδα γυναίκα κατά το μεσημέρι που ήλθε να αντλήσει νερό. Η παρουσία της πηγάδι  έδειχνε άνθρωπο που διψούσε, όχι μόνο σωματικά. Ο Χριστός που διακρίνει το πνεύμα του ανθρώπου είδε μια άλλη δίψα στην ψυχή αυτής της γυναίκας.

          Η δίψα του σώματος είναι βασανιστική. Ποιο βασανιστική όμως είναι η δίψα του πάθους, της αμαρτίας που φουντώνει και κυριεύει την ψυχή, όταν αυτή ρουφά με τους αχαλίνωτους λογισμούς τους ποικίλους πειρασμούς.

          Γι’ αυτό ο Κύριος της προτείνει αλληγορικά το δικό Του νερό, «το ύδωρ το ζων» που ξεδιψά μια για πάντα τον άνθρωπο. Και η Σαμαρείτιδα επειδή είχε μέσα της αγαθά σπέρματα δεν αρνήθηκε την προσφορά του Κυρίου. Έσκυψε και ήπιε από τα ζείδωρα νάματα των λόγων του Κυρίου. Τα νάματα της θεία χάριτος. Και το θαύμα έγινε. Έσβησε η φωτιά του πάθους της φιληδονίας και από φιλήδονη έγινε φιλόθεη. Μεταμορφώθηκε στην αγία μεγαλομάρτυρα και ισαπόστολο φωτεινή.

          Αλλά δεν είναι το μόνο βασανιστικό πάθος της φιληδονίας που βασανίζει την ανθρώπινη ψυχή. Δυστυχώς υπάρχουν κι άλλα πάθη που ταλαιπωρούν την ψυχική μας υγεία και δυσκολεύουν τη σχέση μας με τον Θεό. Η αμαρτία είναι ένα πολυκέφαλο τέρας που τυραννεί το γένος των ανθρώπων.

          Μια άλλη δίψα που βασανίζει κάποιες ψυχές  είναι η δίψα της προβολής, των πρωτείων, της επιβολής, της διάκρισης. Και η δίψα αυτή ωθεί διαρκώς τον άνθρωπο για την ικανοποίηση της με κάθε τρόπο, ακόμα και με την καταπάτηση θείων και ανθρωπίνων νόμων. Η αγάπη παραμερίζεται, περιθωριοποιείται και υποβαθμίζεται η πίστη και η ηθική.

          Η αλόγιστη και εμπαθής αυτή δίψα- πάθος αποδοκιμάζεται από τον Θεό. Θυμηθείτε πως αντιμετώπισε ο Χριστός την περίπτωση των υιών Ζεβεδαίου, όταν λίγο προ του πάθους εξεδήλωσαν την φιλοδοξία τους για πρωτοκαθεδρίες στη βασιλεία του Θεού. Τα Πρόσωπα αυτά που διακατέχονται από το πάθος της φιλοδοξίας δημιουργούν τεράστια ζημιά μέσα στην Εκκλησία, όπως αναφέρει ο ευαγγελιστής Ιωάννης στην Γ΄ Καθ. Επιστολή του. Τον Διοτρεφή τον χαρακτηρίζει «κακοποιόν».

          Ο Χριστός ως μοναδικός γνώστης της ψυχής μας πρόσφερε και προσφέρει το «ύδωρ το ζων» και σβήνει τη δίψα της ψυχής, Όπως το νερό είναι η βάση για ν’  αρχίσει, να συντηρηθεί και ν’ αυξηθεί η ζωή του φυτικού και ζωικού βασιλείου, έτσι και η χάρη του Θεού είναι η αιτία που μας οδηγεί και μας συγκρατεί στην πνευματική ζωή.

          Έτσι σβήστηκε και το πάθος της Σαμαρείτιδας. Η γνωριμία της με τον Χριστό και με τη διδασκαλία Του εξαφάνισε τους τυραννικούς πόθους και επιθυμίες. Τώρα έρχονται άλλος υπερκόσμιος πόθος και θεϊκός έρως να καταφλέξει την ύπαρξή της και οδηγείται σε έργα ψυχωφελή, όπως η ιεραποστολή και η αυτοθυσία. Το πάθος της φιληδονίας καταβάλλεται όταν το πνεύμα του ανθρώπου ελκυσθεί από την αγάπη του Κυρίου και τα αγνά της πίστεώς μας.

          Το πάθος της φιλοδοξίας έχει ως αποτελεσματικό φάρμακο τη σεμνή και πρόθυμη διακονία των συνανθρώπων μας. Έτσι αποκτάται η αληθινή δόξα και εξαφανίζεται η κενοδοξία, όταν από λάτρεις των πρωτείων γίνουμε διάκονοι και υπηρέτες των άλλων.

          Στη σημερινή ευαγγελική περικοπή το νερό συμβολίζει τη διδασκαλία και το λόγο του Κυρίου στους ανθρώπους. Και ο λόγος αυτός είναι πλήρης από δύναμη και σοφία Θεού. Ξεδιψάει τον άνθρωπο και τον οδηγεί δια των μυστηρίων στη σωτηρία και τον αγιασμό.

          Ευτυχείς όσοι διψασμένοι της ζωής ξεδίψασαν με το «ύδωρ το ζων» του Χριστού. Αυτοί έζησαν με πληρότητα τη ζωή τους και έφυγαν ήρεμα για την αιώνια ανάπαυση στα ουράνια σκηνώματα της βασιλείας του Θεού. «Και έδειξέ μοι ποταμόν ύδατος ζωής λαμπρόν ως κρύσταλλον, εκπορευόμενον εκ του θρόνου του Θεού και του Αρνίου» (Αποκ. 22, 1).

          Χριστός Ανέστη

          π. γ. στ.

... το μέτρο της πίστεως


Αιτία της διανομής των θεϊκών αγαθών είναι το μέτρο της πίστεως του καθενός. Γιατί ανάλογος με την πίστη μας είναι ο βαθμός της προθυμίας μας να πράττομε. Εκείνος λοιπόν που πράττει, ανάλογα με την πράξη δείχνει και το μέτρο της πίστεώς του, και δέχεται όσο πίστεψε το μέτρο της χάρης. Εκείνος που δεν πράττει, ανάλογα με την απραξία του φανερώνει και το μέτρο της απιστίας του και δέχεται, όσο απίστησε, τη στέρηση της χάρης. Επομένως δεν κάνει καλά ο φθονερός να φθονεί εκείνους που κατορθώνουν την αρετή, αφού σαφώς από αυτόν εξαρτάται, κι όχι από άλλον, η επιλογή μέσω της πίστεως και των έργων του, να δεχτεί τη χάρη που έρχεται κατά το μέτρο της πίστεως.



Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής

ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΠΟΥΔΑΜΑΤΑ - Όσοι δεν γέλασαν ποτέ

Στὴν ἐκπομπὴ τοῦ κ. Νατσιοῦ φιλοξενεῖται ἡ κ. Θεοδώρα Ἰωαννίδου-Καρακουσόγλου συγγραφέας τοῦ βιβλίου "Ὅσοι δὲν γέλασαν ποτὲ" ποὺ εἶναι ἀφιερωμένο στὸ Ποντιακὸ ζήτημα!