Νέα Cosmote TV: www.cosmotetv.gr Εγγραφείτε στο κανάλι της COSMOTE TV: http://bit.ly/2Vc8adm Σύγχρονοι Έλληνες των τεχνών και του πνεύματος συστήνονται, συνομιλούν και γίνονται πηγή έμπνευσης με τη ζωή και το πλούσιο έργο τους. Μια γνωριμία με τους ανθρώπους που διαμορφώνουν το σύγχρονο πνευματικό τοπίο της χώρας μας. Η ζωή και το πλούσιο έργο ενός από τους σημαντικότερους εν ζωή ιστορικούς, φιλολόγους και δοκιμιογράφους της Ελλάδας, του Σαράντου Καργάκου, που με τις γνώσεις, τις ιδέες και την πολιτική του στάση έχει επηρεάσει ολόκληρες γενιές.
Παρασκευή 29 Μαΐου 2026
ΛΟΓΟΙ ΑΓΙΟΥ ΠΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ
— Γέροντα, αν ερχόταν σήμερα ο Χριστός, θα Τον αναγνώριζαν οι άνθρωποι;
— Ε, βρε παιδί, δύσκολο. Σήμερα οι άνθρωποι έμαθαν να κοιτάζουν τα φώτα και χάνουν τον ήλιο. Θέλουν πράγματα μεγάλα, εντυπωσιακά. Αν κάτι δεν κάνει θόρυβο, δεν το προσέχουν. Ο Χριστός όμως δουλεύει ήσυχα. Πάει απαλά στην καρδιά του ανθρώπου. Δεν την σπάει την πόρτα. Χτυπάει σιγά. Αλλά σήμερα, με τόση φασαρία που έχουν μέσα τους οι άνθρωποι, πού να ακούσουν;
Θα περνούσε, να πούμε, από έναν δρόμο γεμάτο κόσμο. Όλοι θα έτρεχαν. Άλλος θα μιλούσε μόνος του μ’ ένα μηχάνημα στ’ αυτί, άλλος θα κοίταζε μια οθόνη, άλλος θα είχε μέσα του θυμό, άλλος απελπισία. Και ξέρεις πώς είναι σήμερα οι άνθρωποι; Σαν τα μελίσσια που τα χτύπησαν με ξύλο. Βουίζουν συνέχεια. Δεν αναπαύονται. Και γιατί δεν αναπαύονται; Γιατί έδιωξαν τον Θεό και μετά ζητούν ειρήνη. Γίνεται αυτό; Άμα βγάλεις το καντήλι από το σπίτι, θα σκοτεινιάσει. Δεν φταίει το σπίτι.
— Γέροντα, γιατί κουράστηκε τόσο ο κόσμος;
— Γιατί πήρε πολλές ευκολίες και έχασε το φιλότιμο. Παλιά ο άνθρωπος είχε δυσκολίες, αλλά είχε καρδιά. Τώρα τα έχουν όλα και δεν χορταίνουν. Ξέρεις τι είναι ο σημερινός άνθρωπος; Σαν το παιδάκι που όλο του δίνουν γλυκά και στο τέλος αρρωσταίνει. Έτσι κι αυτοί. Πολλές ανέσεις, πολλές διασκεδάσεις, πολλές πληροφορίες, και μέσα τους άδειοι. Δεν έμαθαν να στερούνται λίγο, να κάνουν υπομονή, να λένε «δόξα τω Θεώ». Γι’ αυτό με το παραμικρό πέφτουν. Ένας λόγος, μια δυσκολία, μια αρρώστια, και διαλύονται. Δεν έχουν μέσα τους αντίσταση πνευματική.
Και θα πήγαινε ο Χριστός και σε έναν ναό. Θα έβλεπε κεριά αναμμένα, πολυελαίους, ψαλμωδίες, αλλά πολλές καρδιές κλειστές. Άλλος θα σκεφτόταν τα λεφτά του, άλλος ποιος τον κοίταξε, άλλος ποιος τον αδίκησε. Ο νους αλλού. Και ο Θεός θέλει νου καθαρό. Όχι πολλά πράγματα. Καρδιά θέλει. Ένα «Χριστέ μου, βοήθησέ με» από την ψυχή. Αυτό.
— Δηλαδή, Γέροντα, δεν φτάνουν τα εξωτερικά;
— Ε, μόνο με τα εξωτερικά γίνεται δουλειά; Και το σκιάχτρο φοράει ρούχα, αλλά άνθρωπος δεν είναι. Έτσι και ο χριστιανός. Άμα έχει μόνο εξωτερικά πράγματα και μέσα του δεν δουλεύει πνευματικά, δεν αλλάζει. Σήμερα πολλοί θέλουν χριστιανισμό χωρίς μετάνοια. Να ανάψουν ένα κεράκι, να αισθανθούν λίγο καλύτερα και ύστερα να συνεχίσουν τα ίδια. Ο Χριστός όμως δεν ήρθε να μας χαϊδέψει τα πάθη. Ήρθε να μας θεραπεύσει. Και η θεραπεία πονά λίγο.
— Γέροντα, και ο μεγάλος ιεροεξεταστής σήμερα πώς θα ήταν;
— Θα ήταν πολύ τακτοποιημένος άνθρωπος. Πολύ λογικός. Πολύ οργανωμένος. Θα είχε προγράμματα, επιτροπές, λόγια πολλά. Θα μιλούσε όλη μέρα για τον άνθρωπο και δεν θα άφηνε τον Θεό να ενεργήσει. Αυτό είναι το φοβερό. Σήμερα οι άνθρωποι πιστεύουν περισσότερο στα σχέδιά τους παρά στην Χάρη του Θεού. Και ξέρεις τι θα έλεγε στον Χριστό; «Οι άνθρωποι δεν αντέχουν αυτά που λες. Θέλουν εύκολα πράγματα». Δηλαδή τι; Θέλουν έναν Θεό χωρίς Σταυρό. Χριστιανισμό χωρίς αγώνα. Αγάπη χωρίς θυσία. Μετάνοια χωρίς δάκρυ.
Κοίτα να δεις πονηριά που κάνει το κοσμικό πνεύμα. Μπαίνει σιγά σιγά. Δεν λέει στον άλλον: «Άφησε τον Θεό». Όχι. Του λέει: «Δεν πειράζει, κοίτα λίγο και τον εαυτό σου». Μετά: «Δεν πειράζει, πάρε και λίγη δόξα». Μετά: «Δεν πειράζει, κράτα και λίγη άνεση». Και σιγά σιγά παγώνει η ψυχή. Όπως το ψυγείο. Βάζεις μέσα κάτι και παγώνει. Έτσι παγώνει και η καρδιά από την πολλή κοσμικότητα. Μετά ο άνθρωπος μιλάει για αγάπη και δεν πονάει κανέναν. Μιλάει για πίστη και δεν προσεύχεται. Μιλάει για ταπείνωση και θίγεται με το παραμικρό.
— Και μέσα στην Εκκλησία γίνεται αυτό, Γέροντα;
— Αμ, πού δεν γίνεται; Άμα δεν προσέξει κανείς, παντού μπαίνει. Και στο ράσο μπαίνει. Και στο μοναστήρι μπαίνει. Γι’ αυτό χρειάζεται πολλή προσοχή. Γιατί άλλο το εκκλησιαστικό και άλλο το πνευματικό. Μπορεί κάποιος να είναι μέσα στην Εκκλησία χρόνια και να μην έχει γευτεί Θεό. Να κάνει πράγματα εκκλησιαστικά, αλλά μέσα του να δουλεύει κοσμικά. Να ζητά αναγνώριση, δύναμη, ανθρώπινη παρηγοριά. Και τότε στεγνώνει. Χάνει την απλότητα

Ο Χριστός όμως, βρε παιδί, δεν θέλει πολλά. Εμείς τα κάνουμε δύσκολα. Θέλει ταπείνωση. Να πεις: «Θεέ μου, δεν είμαι καλά. Βοήθησέ με». Αυτό. Αλλά ο εγωισμός δεν αφήνει τον άνθρωπο να το πει. Γι’ αυτό βασανίζεται. Ξέρεις τι είναι ο υπερήφανος άνθρωπος; Σαν το σφιγμένο χέρι. Δεν μπορεί να πάρει τίποτε. Ενώ ο ταπεινός είναι σαν την ανοιχτή παλάμη. Δέχεται την Χάρη.
— Και τι θα έκανε ο Χριστός μπροστά στον μεγάλο εκείνον άνθρωπο;
— Τίποτε. Θα τον κοίταζε. Αυτό θα ήταν όλο. Και αυτό το βλέμμα θα τον έκαιγε πιο πολύ από φωτιά. Γιατί ο Χριστός δεν κοιτά όπως κοιτάμε εμείς. Βλέπει μέσα στην ψυχή. Θα θυμόταν τότε εκείνος ο άνθρωπος πώς ξεκίνησε. Γιατί όλοι κάπου ξεκινήσαμε καλά. Μικροί είχαμε απλότητα. Πιστεύαμε πιο καθαρά. Μετά μπήκε ο κόσμος μέσα μας. Η φιλοδοξία, η λογική, η ξεροκεφαλιά. Και χάσαμε το παιδικό.
Ξέρεις τι λείπει σήμερα από τον κόσμο; Η απλότητα. Οι άνθρωποι έγιναν πολύπλοκοι. Και όσο πιο πολύπλοκος γίνεται ο άνθρωπος, τόσο μπερδεύεται. Ο διάβολος είναι μπερδευτής. Ο Θεός είναι απλότητα. Γι’ αυτό βλέπεις καμιά γιαγιά αγράμματη και έχει ειρήνη, και βλέπεις μορφωμένους ανθρώπους και βασανίζονται από χίλιους λογισμούς.
— Γέροντα, και τι κρατά ακόμη τον κόσμο;
— Η προσευχή λίγων ανθρώπων. Μια μάνα που ξυπνάει νύχτα και λέει ένα «Παναγία μου». Ένας άρρωστος που κάνει υπομονή χωρίς γογγυσμό. Ένας παπάς που λειτουργεί με πόνο. Ένας μοναχός που λέει κομποσχοίνι για τον κόσμο. Αυτοί κρατούν ακόμη τον κόσμο. Μη νομίζεις ότι τον κρατούν οι δυνατοί. Ο Θεός τον κόσμο τον κρατά με τους ταπεινούς.
Και να προσέχετε κάτι. Μην κοιτάτε να αλλάξετε όλον τον κόσμο. Αυτό είναι εγωισμός κρυφός καμιά φορά. Να κοιτάμε πρώτα τον εαυτό μας. Άμα διορθώσει ο καθένας λίγο τον εαυτό του, διορθώνεται και ο κόσμος. Από εμάς αρχίζει η αλλαγή. Από τον λογισμό. Από το πώς θα δούμε τον άλλον. Από το αν θα πούμε ένα «συγχώρεσέ με».
Και ο Χριστός ακόμη περνά από τον κόσμο. Δεν έφυγε. Εμείς φύγαμε μακριά και δεν Τον βλέπουμε. Εκείνος είναι κοντά. Περιμένει μόνο να ανοίξει λίγο η καρδιά. Να βρει λίγο φιλότιμο. Ένα δάκρυ μετανοίας. Ένα «ήμαρτον». Και τότε, βρε παιδί, κάνει μέσα στον άνθρωπο ολόκληρη Ανάσταση.
Πέμπτη 28 Μαΐου 2026
π. Ν. Λουδοβίκος: Έξοδος από την ιδιωτική ηθική
Τετάρτη 27 Μαΐου 2026
Ὁ Γιάννης ὁ φονιάς

Σὲ μιὰ ἄλλη ἐποχή, ὄχι τόσο μακρινή, τὰ πρόσωπα μιλοῦσαν μὲ
φειδὼ καὶ πολὺ συχνὰ σιωποῦσαν μπροστὰ στὴν τραγικότητα τοῦ πολύπαθου βίου τῶν ἀνθρώπων.
Πίστευαν οἱ παλιοὶ πὼς τὰ «πολλὰ λόγια εἶναι φτωχὰ» κι ἀνήμπορα νὰ
χωρέσουν τὴν ὀδύνη, τὴ συμφορὰ καὶ τὸ κρίμα.
Δὲν κατανοοῦμε σήμερα τούτη τὴ στάση. Συχνὰ τὴν ἑρμηνεύουμε ὡς
παθητικὴ καὶ συνένοχη. Κάποιοι ἀπὸ ἐμᾶς τελικά, δὲν διστάζουν νὰ καταγγείλουν μὲ
φωνὴ σθεντόρια τὶς παλαιότερες γενιὲς ὡς ὑπαίτιες τῆς καλλιέργειας τῆς ἔμφυλης
βίας, γιατὶ «ἡ σιωπὴ σημαίνει συγκάλυψη».
Κι ὅμως οἱ ἄνθρωποι κάποτε, ἀπὸ τὶς σιωπές τους φτιάχναν
λόγια ἀκριβά. Λόγια ποὺ θέλαν νὰ κατανοήσουν τὴν ἀνθρώπινη φύση, λόγια ποὺ ἐπιχειροῦσαν
νὰ αἰσθανθοῦν τὴν ἀνθρώπινη καρδιά, λόγια ποὺ γονάτιζαν γιὰ νὰ προσκυνήσουν τὸν
ἀνθρώπινο πόνο. Λόγια ποὺ δὲν εἶχαν τὴν ἔπαρση ὅτι εἶναι ἱκανὰ νὰ ἀλλάξουν τὸν
κόσμο, ὅμως καλλιεργοῦσαν τὴν ἐλπίδα πὼς μπορεῖ τοῦτος ὁ κόσμος νὰ γίνει λίγο
πιὸ φωτεινός. Ἔφτιαχναν, τότε, οἱ ἄνθρωποι μὲ τὶς σιωπές τους στίχους καὶ
ποιήματα καὶ τραγούδια.
Ἕνα τέτοιο τραγούδι ἀκούστηκε τὸ 1975 ἀπὸ τὸν Μανώλη Μητσιά.
Εἶχε γράψει τοὺς στίχους ὁ Νίκος Γκάτσος καὶ τὴ μουσικὴ ὁ Μάνος Χατζιδάκις. Τὸ
τραγούδι φέρει τὸν τίτλο «Ὁ Γιάννης ὁ φονιάς».
Τρίτη 26 Μαΐου 2026
Ανήκομεν εις την Δύσιν" και ο Παπαδιαμάντης;
Κυριακή 24 Μαΐου 2026
Η ΑΠΕΙΛΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ
Ήταν πριν από καιρό, σε συνέδριο στο Ριάντ της Σαουδικής
Αραβίας, που ο γνωστός πολυεκατομμυριούχος
Ίλον Μάσκ προέβλεψε ότι μέσα σε λιγώτερο από δύο δεκαετίες τα
ανθρωποειδή ρομπότ θα ξεπερνούσαν τους ανθρώπους: «Νομίζω ότι μέχρι το 2040 θα
υπάρχουν περισσότερα ανθρωποειδή ρομπότ απ΄ ότι άνθρωποι».
Στις ΗΠΑ ο
γερουσιαστής Μπέρνι Σάντερς προειδοποίησε
πρόσφατα ότι, αν δεν υπάρξει νομοθετική παρέμβαση, η τεχνική νοημοσύνη
θα μπορούσε να εξαλείψει σχεδόν 100 εκατομμύρια θέσεις εργασίας στις ΗΠΑ μέσα
στην επόμενη δεκαετία. Στο CharGT της OpenAI, όταν κλήθηκε από την αρμόδια
επιτροπή της Γερουσίας να αναλύσει τα δεδομένα απασχόλησης στις ΗΠΑ, υπολόγισε
τις θέσεις εργασίας που θα χαθούν στα 97 εκατομμύρια- μόνο στις ΗΠΑ!
Αλήθεια,
είμαστε βέβαιοι ότι θέλουμε να κινηθούμε προς τα εκεί; Και καλά, οι μηχανές
είναι από τη φύση τους φτιαγμένες να δουλεύουν αυτόματα, είμαστε όμως και οι
άνθρωποι καταδικασμένοι να βαδίζουμε «στον αυτόματο» προς μια αναπόφευκτη
καταστροφή. Ζούμε, ούτως ή άλλως, σε παραδόξους καιρούς. Και ένα από τα
παράδοξα είναι αυτό μιας κοινωνίας που θέλει
τα ρομπότ να μοιάζουν όλο και περισσότερο με ανθρώπους και τους
ανθρώπους να μοιάζουν όσο και περισσότερο με ρομπότ…
«ΖΩΗ», τ.4411
Σάββατο 23 Μαΐου 2026
Τεχνητή Νοημοσύνη στη δικαιοσύνη: Ευκαιρίες, προκλήσεις και παραδείγματα εφαρμογής
Της Σοφίας Μιχαηλίδου,
Μπορείτε να φανταστείτε πώς θα ήταν ένα δικαστήριο, στο οποίο οι υποθέσεις θα αναλύονται σε λίγα μόνο λεπτά λόγω της ύπαρξης έξυπνων ψηφιακών βοηθών που θα συμβάλλουν στην διευκόλυνση και εγρήγορση του δικαστικού έργου; Αυτό το σενάριο δεν είναι ουτοπικό, αλλά αποτελεί πραγματικότητα σε αρκετές χώρες, όπως η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής.
Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στο δικαστικό σύστημα μπορεί να μειώσει το φόρτο εργασίας των δικαστών και να συμβάλλει στην εγρήγορση της διαδικασίας. Άλλωστε, ειδικά υπολογιστικά συστήματα μπορούν να επεξεργάζονται νομικές πληροφορίες, να αναλύουν μεγάλα σύνολα δεδομένων, να κάνουν προβλέψεις, να εντοπίζουν τις επίμαχες νομικές διατάξεις, να προτείνουν ποινές ή να εκδίδουν αποφάσεις. Με αυτό τον τρόπο, μειώνεται η γραφειοκρατία και αυξάνεται η αποδοτικότητα του δικαστικού συστήματος, εξοικονομώντας χρόνο και πόρους.
Από την άλλη πλευρά, η τεχνητή νοημοσύνη θέτει σοβαρές τεχνικές και ηθικές προκλήσεις. Η τεχνητή νοημοσύνη βασίζεται σε μηχανική μάθηση, επομένως για να υπάρξει και να λειτουργήσει τροφοδοτείται από δεδομένα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, δίνεται στο υπολογιστικό σύστημα ένα σύνολο δεδομένων δικαστικών υποθέσεων και πραγματικών περιστατικών, τα οποία όμως υπάρχει περίπτωση να περιέχουν προκαταλήψεις ή να μην είναι αντιπροσωπευτικά και επομένως η απόφαση να μην είναι ορθή ή να είναι μεροληπτική.
Ακόμα, συνήθως τα μοντέλα αυτά λειτουργούν ως “black box”, δηλαδή με τρόπο που τα δεδομένα και οι αυτοματοποιημένες διαδικασίες βάσει των οποίων λήφθηκε η απόφαση, είναι δύσκολα κατανοητά σε κάποιον μέσο πολίτη με επαρκείς γνώσεις πληροφορικής. Επομένως, περιορίζεται η διαφάνεια, καθώς δεν είναι εμφανές ποια δεδομένα επηρεάζουν περισσότερο την τελική πρόταση της τεχνητής νοημοσύνης και συνακόλουθα και την δικαστική απόφαση.
Σε παγκόσμιο επίπεδο έχουν γίνει αρκετές προσπάθειες εισαγωγής των συστημάτων της τεχνητής νοημοσύνης στο δικαστικό σύστημα, δημιουργώντας αρκετά θέματα εμπιστοσύνης στους πολίτες, ειδικά μάλιστα όταν η τεχνολογία δεν συνδυάζεται καθόλου με ανθρώπινη επίβλεψη.
Στην Κίνα, για παράδειγμα, έχουν δημιουργηθεί τα Smart Courts, ψηφιακές πλατφόρμες δικαστικής διαχείρισης, δηλαδή, οι οποίες επιτελούν πολλά διαδικαστικά στάδια με τρόπο αυτοματοποιημένο. Ειδικότερα, το στάδιο ακροάσεων γίνεται πιο εύκολο, καθώς μέσω ειδικών υπολογιστικών συστημάτων οι συνομιλίες μετατρέπονται σε κείμενο σε πραγματικό χρόνο με αλγορίθμους αναγνώρισης φωνής και χαρακτήρων. Ακόμα, οι καταθέσεις και τα υπόλοιπα έγγραφα του φακέλου της υπόθεσης αναλύονται αυτόματα, με το υπολογιστικό σύστημα να δίνει άμεσα προτάσεις ή πιθανές εκβάσεις της δίκης, εστιάζοντας στα κρίσιμα νομικά δεδομένα και δημιουργώντας reports για τους δικαστές.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, παρόλο που δεν έχει γίνει πλήρης ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στο δικαιοδοτικό σύστημα, έχουν δημιουργηθεί πολλά υποβοηθητικά εργαλεία. Οι εφαρμογές αυτές, οι οποίες σύμφωνα με σχετικές έρευνες χρησιμοποιούνται καθημερινά από τους δικαστές, συμβάλλουν στην δημιουργία χρονολογικών πινάκων, στην σύνταξη προσχεδίων αποφάσεων, στον εντοπισμό αδυναμιών σε δικόγραφα πάντοτε όμως με ανθρώπινη επίβλεψη, επιτήρηση και έλεγχο. Για την μεγαλύτερη ασφάλεια και για την προσαρμογή με την νέα αυτή πραγματικότητα, έχουν θεσπιστεί και ειδικές διατάξεις από αρκετές Πολιτείες, όπως η Καλιφόρνια και η Νέα Υόρκη, που επιτρέπουν την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στο δικαστικό σύστημα, μόνο όμως σε συνδυασμό με τον ανθρώπινο παράγοντα και την εκπαίδευση των δικαστικών λειτουργών, καθώς έτσι εξασφαλίζεται ότι οι δικαστικές αποφάσεις θα είναι ορθές και συγκεκριμένες με βάση τα εκάστοτε πραγματικά περιστατικά.
Στην Ινδία, παρόλο που απαγορεύεται η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη λήψη των τελικών δικαστικών αποφάσεων, υπάρχει εκτεταμένη συμβολή των εργαλείων ΑΙ σε διοικητικές διαδικασίες, όπως στο στάδιο της νομικής έρευνας και στο στάδιο της διαχείρισης υποθέσεων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το Supreme Court of India, το οποίο έχει εισαγάγει το σύστημα SUPACE, ένα εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης για την ανάλυση μεγάλου όγκου εγγράφων.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η είσοδος της τεχνητής νοημοσύνης σε όλους τους τομείς, όπως και στον δικαστικό, έγινε με τον Κανονισμό EU AI Act, ο οποίος κατατάσσει τα συστήματα ΑΙ που χρησιμοποιούνται στην δικαιοσύνη σε αυτά του «υψηλού κινδύνου» με αυστηρές απαιτήσεις διαφάνειας, λογοδοσίας, ανθρώπινης εποπτείας και ελέγχου της μεροληψίας. Στην Ισπανία η τεχνητή νοημοσύνη χρησιμοποιείται ευρύτερα για την αναζήτηση νομολογίας και νομικής πληροφόρησης. Η Εσθονία, ακόμα αξιοποιεί τα εργαλεία αυτά για την αυτοματοποίηση διοικητικών διαδικασιών και διαχείρισης υποθέσεων. Συνολικά, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει από την μια να διευκολύνει τις γραφειοκρατικές διαδικασίες και να αυξήσει την αποδοτικότητα, και από την άλλη να προστατεύει τα δικαιώματα των πολιτών, και δη το δικαίωμα δικαστικής προστασίας.
Επομένως, γίνεται φανερό από την πρακτική των περισσότερων χωρών, ότι υπάρχει μια επιφυλακτικότητα και προσοχή στην εισαγωγή των εφαρμογών της τεχνητής νοημοσύνης στην δικαστηριακή πράξη. Αυτό οφείλεται στον τρόπο που τα συστήματα ΑΙ λειτουργούν, αλλά και στην υποχρέωση των κρατών για αποτελεσματική προστασία του δικαιώματος προσφυγής των πολιτών σε ανεξάρτητα και αμερόληπτα δικαστικά όργανα. Τα περισσότερα κράτη για τους παραπάνω λόγους επιλέγουν μόνο υποστηρικτικά και υποβοηθητικά εργαλεία, πάντοτε με την ανθρώπινη επίβλεψη και μόνο για διοικητικές και τεχνικές εργασίες, όχι για τη λήψη της τελικής απόφασης.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να γίνει πολύτιμος αρωγός της δικαιοσύνης, αλλά η εμπειρία δείχνει ότι χρειάζεται προσεκτική και σταδιακή εισαγωγή των συστημάτων αυτών στο δικαστικό σύστημα, ώστε να διατηρηθεί η προστασία της δικαστικής ανεξαρτησίας και της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τη δικαιοσύνη. Δεν γνωρίζουμε ακόμη ποια προσέγγιση θα αποδειχθεί πιο αποτελεσματική και πόσο ακόμα θα επέμβει η τεχνητή νοημοσύνη στο δικαστικό σύστημα, γεγονός που καθιστά την τρέχουσα εποχή μια περίοδο δοκιμών, πειραματισμού και μάθησης για τα δικαστικά συστήματα παγκοσμίως.
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ
- D. Barysė, R. Sarel, Algorithms in the court: Does it matter which part of the judicial decision-making is automated?, 2023, link.springer.com, διαθέσιμο εδώ
- The Use of Artificial Intelligence in the Administration of Justice: Suggested Framework of Ethical Principles and Reasoning of Judges in the Use of Intelligent Systems, deepdyve.com, διαθέσιμο εδώ
- Gujarat HC releases policy on use of AI in judiciary: ‘Can never be employed to any form of judicial decision-making’, indianexpress.com, διαθέσιμο εδώ




