Παρασκευή 3 Μαΐου 2024

Τό ὠτίον τοῦ Μάλχου

Στὸν κῆπο τῆς Γεθσημανῆ, ἀντιμέτωπος μὲ τὴ σπείρα ποὺ ἔρχεται νὰ συλλάβη τὸν Ἰησοῦ, ὁ Πέτρος προβάλλει τὴν ἀντίστασή του: «Ἔχων μάχαιραν εἵλκυσεν αὐτήν, καἲ ἔπαισεν τὸν τοῦ ἀρχιερέως δοῦλον καὶ ἀπέκοψεν αὐτοῦ τὸ ὠτίον τὸ δεξιόν». Ὁ Ἰωάννης μᾶς διέσωσε καὶ τὸ ὄνομα τοῦ δούλου: «ἦν δὲ ὄνομα αὐτῷ Μάλχος».

Ὁ Πέτρος ζητάει νὰ ἀποτρέψη τὸ θάνατο τοῦ Δασκάλου μὲ μιὰ κίνηση αὐτονόητη καὶ συγκεκριμένη, ἂν καὶ ὁλότελα ἀνεδαφική. Εἶναι ἡ αὐθόρμητη ἀντίδραση τοῦ ἀνθρώπου ποὺ προσπαθεῖ νὰ ἀποτρέψη τὴν ἀπειλὴ τοῦ θανάτου ἐξουδετερώνοντας τὴν ἀπειλὴ καὶ ὄχι τὸ θάνατο. Κίνηση κατανοητὴ καὶ οἰκεία γιὰ τὸ κοινό μας αἴσθημα, γιὰ τὴν κοινή μας ἄγνοια τῶν ὁρίων ἀνάμεσα στὴ ζωὴ καὶ στὸ θάνατο. Ἡ χειρονομία τοῦ Πέτρου, μόνου ἀπέναντι στὴ σπείρα τῶν παρανόμων, μένει μετέωρη, τρυφερὰ οὐτοπικὴ καὶ κωμικὰ ἀτελέσφορη: Μοναδικὸ ἀποτέλεσμα ἕνα κομμένο αὐτὶ κάποιου δούλου, «τὸ ὠτίον τοῦ Μάλχου».

Ὁ Πέτρος εὶχε ἀκούσει ἀπὸ τὸ Δάσκαλό του, πὼς ἂν ὁ κόκκος τοῦ σίτου δὲν πεθάνη μέσα στὴ γῆ, εἶναι ἀδύνατο νὰ ζωοποιηθῆ καὶ νὰ φέρη καρπό. Ἀλλὰ ὁ λόγος αὐτός, μεταφερμένος στὴν ἀλήθεια τοῦ ἀνθρώπου, εἶναι μωρία γιὰ τὴν κοινή μας λογική, τὴ λογικὴ τῶν πέντε αἰσθήσεων. Πῶς εἶναι δυνατὸ ἡ ἀποδοχὴ τοῦ θανάτου νὰ καρποφορῆ τὴ ζωή, ὁ θάνατος νὰ καταργῆ τὸ θάνατο; Γιὰ τὴ λογικὴ τῶν πέντε αἰσθήσεων, κάτι τέτοιο δὲν εἶναι παρὰ μιὰ ἀλληγορία, ποιητικὴ εἰκόνα μὲ σκοπιμότητες αἰσθητικὲς ἢ διδακτικές, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε ἄσχετη μὲ ὅ,τι οἱ αἰσθήσεις βεβαιώνουν γιὰ πραγματικό. Καὶ πραγματικὸ εἶναι ἔστω καὶ τὸ κομμένο αὐτὶ κάποιου δούλου, «τὸ ὠτίον τοῦ Μάλχου».

Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ κίνηση τοῦ Πέτρου θὰ ἐπαναληφθῆ ἀμέτρητες φορὲς μέσα στὴν Ἱστορία. Στὴ ζωὴ τῆς Ἐκκλησίας, αλλὰ καὶ στὴν προσωπικὴ τοῦ καθενός μας ζωή. Οἱ ἀνυποψίαστοι μαθητὲς θὰ προσπαθοῦμε πάντοτε νὰ ἀποτρέψουμε τὸ θάνατο τραβώντας κάποιο μαχαίρι, μὲ τὴν ἴδια πάντοτε τρυφερὴ ἀνεδαφικότητα, τὴν κωμικὰ ἀτελέσφορη. Θὰ προσπαθοῦμε νὰ σώσουμε τὸ Χριστὸ μὲ τὴν ἀφελὴ δύναμη τῆς κοσμικῆς μας ἰσχύος, μὲ τὴν ἀκονισμένη μας διαλεκτική, σὲ χειροπιαστὴ ἀναμέτρηση μὲ τὴν ἠθικὴ διαφθορὰ τῆς ὅποιας σπείρας Τὸν ἀπειλεῖ, κραδαίνοντας τὸ μαχαίρι συγγραμμάτων Ἀπολογητικῆς, νομοθετικῶν διαταγμάτων γιὰ τὴν ἠθικὴ κάθαρση, ἀντικειμενικῶν τίτλων κοινωνικῆς δραστηριότητας. Μὲ μοναδικὸ ἀποτέλεσμα πάντοτε ἕνα κομμένο αὐτὶ κάποιου δούλου, «τὸ ὠτίον τοῦ Μάλχου».

Ὁ Σταυρὸς τοῦ Χριστοῦ, ὁ θάνατός Του, εἶναι ἕνα γεγονὸς ἀδιάκοπα παρὸν γιὰ τὴν ἐμπειρία τῆς Ἐκκλησίας. Ὁ Χριστὸς προσλαμβάνει ἀδιάκοπα τὸ θάνατο τοῦ κόσμου, τὸν κάνει δικό Του θάνατο, δηλαδὴ δική Του ζωή, δυνατότητα αἰώνιας ζωῆς. Ἀλλὰ αὐτὴ ἡ πρόσληψη ἐξακολουθεῖ νὰ σκανδαλίζη τοὺς μαθητές. Τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ νεκρὸ πάνω στο Σταυρό, ἡ Ἐκκλησία σταυρωμένη ἀπὸ τὰ ἀνθρώπινα πάθη, τὶς μικρότητες, τὶς φιλοπρωτίες, τὴν ἄγνοια τοῦ οὐσιώδους, εἶναι ἕνα ἀνυπόφορο σκάνδαλο. Ὁ Χριστὸς νεκρώνεται μέσα στὰ σχήματα τῆς τυπολατρείας καὶ τῆς νομοκράτειας, στὰ πρόσωπα ἀνάξιων ἐκπροσώπων Του, στὰ ὅρια τῆς κοσμικῆς καταφρόνεσης, τῆς ὑποταγῆς στὸν Καίσαρα. Καὶ μεῖς ἐπαναλαμβάνουμε μαζὶ μὲ τὸν Πέτρο: «ἵλεώς σοι, Κύριε, οὐ μὴ ἔσται σοι τοῦτο». Ἡ ὅρασή μας εἶναι κοντόφθαλμη, μυωπική, δὲν φτάνει να δῆ πίσω ἀπὸ τὸ Σταυρὸ τὸ κενὸ Μνημεῖο, τὴ δύναμη ποὺ «τελειοῦται ἐν ἀσθενείᾳ», τὴν Ἀνάσταση, ποὺ εἶναι εἰς Ἅδου τόπον κάθοδος. Ἡ ἐξωτερικὴ ἀδυναμία τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὀργανωτική της διάλυση, ἡ καταρράκωση τοῦ ἀντικειμενικοῦ της κύρους, εἶναι ἡ μεγάλη της δύναμη. «Οὐδέποτε γὰρ μανθάνει ὁ ἄνθρωπος τὴν δύναμιν τὴν θεϊκὴν ἐν ἀναπαύσει καὶ πλατυσμῷ», λέει ὁ ἅγιος Ἰσαὰκ ὁ Σύρος. Ὅταν νεκρώνονται τὰ ἁπτὰ τεκμήρια τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας, τὰ εἴδωλα τῆς ζωῆς, τότε ἀνοίγονται ἀπεριόριστα τὰ ὅρια τῆς ἐλευθερίας τοῦ προσωπικοῦ ἔρωτα γιὰ τὸ Νυμφίο Χριστό. Τότε ἡ ἐλπίδα μας δὲν εἶναι τὰ ἀνθρώπινα ἐπιτεύγματα, ἀλλὰ μόνο ἡ θεία ζωή, τὸ «περισσὸν τῆς ζωῆς» ποὺ χορηγεῖ ὁ Χριστός, ἡ ἕνωση τοῦ Θεοῦ μὲ τὸν ἄνθρωπο, μέσα ἀπὸ τὴν εὐχαριστία, τὰ μυστήρια, τὴν ἄσκηση, ποὺ δὲν παύουν νὰ «λειτουργοῦν» καὶ στὴν πιὸ ἀπελπιστικὴ παρακμὴ τῶν ἱστορικῶν σχημάτων. Τὸ σκάνδαλο τοῦ θανάτου μπορεῖ νὰ ὁπλίση τὸ χέρι μας μὲ τὸ ἀτελέσφορο μαχαίρι τῆς ἱστορικῆς οὐτοπίας﮲ ἀλλὰ μπορεὶ καὶ νὰ μᾶς ἀποκαλύψη τὸ πρόσωπο τῆς Ζωῆς, νὰ μᾶς ἀφοπλίση στὰ ὅρια μιᾶς ὁλοκληρωτικῆς ἐρωτικῆς αὐτοπροσφορᾶς. Στὴ δεύτερη περίπτωση, καρπὸς εἶναι ἡ Ἀνάσταση. Στὴν πρώτη, ἕνα κομμένο αὐτὶ κάποιου δούλου, «τὸ ὠτίον τοῦ Μάλχου».

Ὁ Σταυρὸς τοῦ Χριστοῦ, τὸ μυστήριο τοῦ θανάτου καὶ τῆς Ἀναστάσεως, θὰ εἶναι πάντοτε ἡ ἀρχὴ καὶ τὸ τέλος, τὸ ἄλφα καὶ τὸ ὠμέγα τῆς ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλὰ καὶ τῆς προσωπικῆς μας ζωῆς καὶ τῆς Ἱστορίας τοῦ κόσμου μας. Ὅποιος θέλει νὰ ζήση, πρέπει νὰ βάλη τὴ μάχαιρα στὴ θήκη του, πρέπει νὰ «ἀπωλέση» τὴ ζωή του γιὰ νὰ τὴ «σώση» – «ἀπαρνησάσθω ἐαυτόν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ». Ἡ ἀποδοχὴ τοῦ σταυροῦ, ὁ ἑκούσιος θάνατος κάθε ἀνθρώπινης αὐτοβεβαιότητας, ἡ ἀπόγνωση γιὰ κάθε ἀνθρώπινη ἰσχύ, ἀρετή, κύρος, δράση, ἀποτελεσματικότητα εἶναι ἡ μἐγιστη δύναμη, ἡ μέγιστη ἀποτελεσματικότητα τῆς ζωῆς. Ὁ ἅγιος Ἰσαὰκ ὀ Σύρος, μὲ τὴν ἔμπρακτη πείρα αὐτῆς τῆς σωστικῆς ἀπώλειας, βεβαιώνει ὅτι «οὐδὲν ἰσχυρότερον τῆς ἀπογνώσεως, αὕτη οὐ γινώσκει ἡττηθῆναι ὑπό τινος ὅτε ὁ ἄνθρωπος ἐν τῆ διανοίᾳ ἑαυτοῦ κόψη τὴν ἐλπίδα τῆς ζωῆς αὐτοῦ, οὐδὲν θαρσαλεώτερον... διότι πᾶσα θλίψις γινομένη ὐποκάτωθεν τοῦ θανάτου ἐστί, καὶ αὐτὸς ἔκυψε δέξασθαι καθ’ ἑαυτοῦ τὸν θάνατον». Αὐτὴ ἡ ἰλιγγιώδης ἐλευθερία τοῦ θανάτου, ἡ ἀπεριόριστη δύναμη τῆς ἀπόγνωσης, μόνο στὰ ὅρια ἑνὸς ἐρωτικοῦ γεγονότος εἶναι δυνατὸ νὰ βιωθῆ. Ὁ κάθε πραγματικὸς ἔρως εἶναι ἕνας θάνατος, μιὰ ἀπόγνωση γιὰ ὁ,τιδήποτε δὲν εἶναι ὀ ἐρώμενος. Γι’ αὐτὸ καὶ τὸ μυστήριο τοῦ θανάτου καὶ τῆς Ἀναστάσεως μόνο μὲ ἀναφορὰ στὸ πρόσωπο τοῦ Νυμφίου τῆς Ἐκκλησίας εἶναι δυνατὸ νὰ βιωθῆ. Τὸ βῆμα τῆς ἐρωτικῆς κλήσης τὸ κάνει πρῶτος Αὐτός. «Αὐτὸς ἡμῶν ἠράσθη πρῶτος... ἡμῶν ἐχθρῶν καὶ πολεμίων ὑπαρχόντων... καὶ οὐκ ἠράσθη μόνον, ἀλλὰ καὶ ἠτιμάσθη ὑπὲρ ἡμῶν καὶ ἐραπίσθη καὶ ἐσταυρώθη καὶ ἐν νεκροῖς ἐλογίσθη καὶ διὰ πάντων τούτων τὸν περὶ ἡμᾶς αὐτοῦ παρέστησεν ἔρωτα». Νὰ ἀποτρέψης αὐτὸν τὸ θάνατο μὲ ὁποιοδήποτε κοσμικὸ ἐπινόημα, μὲ ὁποιαδήποτα μάχαιρα κοντόφθαλμης ἄμυνας, σημαίνει νὰ ἀποκλείσης τὸν ἑαυτό σου ἀπὸ τὸ νυμφώνα. Νὰ ἀρκεστῆς στὴν ψευδαίσθηση τοῦ κατορθώματος, ποὺ δὲν εἶναι ἄλλο ἀπὸ τὸ κομμένο αὐτὶ κάποιου δούλου, «τὸ ὠτίον τοῦ Μάλχου».

Ἀρχικὴ δημοσίευση: «Τὸ Βῆμα», Μεγάλη Παρασκευὴ 27 Ἀπριλίου 1973.

Ἀναδημοσιευμένο στὴ συλλογὴ ἐπιφυλλίδων «Τὸ προνόμιο τῆς ἀπελπισίας», ἐκδόσεις Γρηγόρη, Δεκέμβριος 1973.

Πέμπτη 2 Μαΐου 2024

ΤΟ ΠΑΘΟΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ



Το πάθος της αγάπης είναι άλλο πράγμα απ’ αυτό που οι άνθρωποι ονομάζουν πάθος του έρωτα. Τις πιο πολλές φορές ο έρωτας είναι μια βαθειά δίψα στοργής, η ανάγκη να μας αγαπήσουν. Είναι δηλαδή μια συνθηκολόγηση με τις απαιτήσεις του εγώ μας. Αν καταφέρει να ξεπεράσει τα πλαίσια αυτά, τότε δίνει τη θέση του στην αγάπη, στο ζωντανό πάθος της αγάπης.

          Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι μιλάμε για το Πάθος του Υιού του Θεού πάνω στη γη εννοώντας  την περιπέτεια της αγάπης Του, που Τον οδήγησε στο Σταυρό. Η θυσία του Ιησού δεν πήρε το όνομα της προσφοράς ή της ευεργεσίας. Πήρε το όνομα του Πάθους. Ο Ιησούς δεν ήρθε στη γη για να μας κάνει ελεημοσύνη, να κάνει μια πράξη καλή, που του υπαγόρευσε η φιλανθρωπία Του. Η θυσία Του είναι η έκφραση ενός υπέρτατου πάθους αγάπης. Ενός πάθους για τους ανθρώπους. Τη φλόγα αυτού του πάθους μετέλαβαν κι όσοι Τον ακολούθησαν στη μεγάλη πορεία της προσφοράς του εαυτού τους στους συνανθρώπους τους.

          Χρήστος Γιανναράς 

Σε ευχαριστώ, Κύριέ μου...

 


του ενορίτου μας Νικολάου Βοϊνέσκου


Μια ευχαριστιακή προσευχή, μελέτη για τα Άχραντα πάθη και τον Σταυρό του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού:


Σε ευχαριστώ, Κύριέ μου, διότι για χάρη μου έπλυνες τα πόδια των αγίων Σου μαθητών.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου παρέδωσες στο Μυστικό Δείπνο το Πανάγιο Σώμα Σου και το Τίμιο Αίμα Σου, λέγοντας: «επιθυμία επεθύμησα τούτο το Πάσχα φαγείν μεθ’ ημών» (Λουκ. Κβ΄15). Συ Κύριε Πανάγιε και Παντοδύναμε έχεις την σφοδρά επιθυμία να ενοικείς μέσα σε μένα τον αμαρτωλό και άθλιο δούλο Σου; Σε παρακαλώ Κύριέ μου, αυτή τη μεγίστη δωρεά να χαρίζεις σε μένα τον αμαρτωλό και σε όλους τους ανθρώπους μέχρι τελευταίας μας αναπνοής. Τίποτε άλλο δεν σε παρακαλώ να μας χαρίζεις, Κύριέ μου. Τω πόθω σου τρώσον την αθλίαν μου ψυχή και τις ψυχές όλων των ανθρώπων, ώστε προς δόξαν Σου, προς δόξαν του Παναγίου Σου Πατρός και του Παναγίου Σου Πνεύματος και προς δόξαν της Παναγίας Σου Μητρός και καταισχύνη του απαισίου και ανθρωποκτόνου δράκοντος και των απαισίων και μισανθρώπων δαιμόνων, όλοι να σωθούμε.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την εγωιστική φιλονικία των μαθητών Σου, οι οποίοι μάλωναν για το ποιος είναι μείζων. Και Συ τους δίδαξες λέγωνˑ «όποιος θέλει να είναι μέγαςνα είναι διάκονος και όποιος θέλει να είναι πρώτος, να είναι δούλος».

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την προδοτική συμπεριφορά του Ιούδα. Κι εσύ φέρθηκες με φιλοφρόνηση δίνοντας του τη μπουκιά που έβαλες στο ζουμί της πιατέλας. Δεν έδωσες τη μπουκιά ούτε στον απόστολο Πέτρο, ούτε σε έναν άλλο  από τους μαθητές Σου, αλλά στον Ιούδα!

Σε ευχαριστώ Κύριε μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες στο κήπο της Γεθσημανή το νυσταγμό των μαθητών Σου.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη μεγάλη αγωνία και τη φοβερή λύπη. Διότι είπες: «περίλυπος εστιν η ψυχή μου έως θανάτου» (Ματθ. Κστ΄38). Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου έτρεξαν από το Πανάγιο Σώμα Σου οι άγιοι ιδρώτες ωσεί θρόμβοι αίματος. Σε ευχαριστώ Κύριε μου, διότι για χάρη μου έτρεξαν αυτοί οι ιδρώτες. Συγχώρεσέ με διότι εγώ έγινα αιτία περισσότερο από όλους τους ανθρώπους να τρέξουν αυτοί οι Πανάγιοι ιδρώτες, διότι δικές μου είναι οι περισσότερες αμαρτίες για τις οποίες ελυπείσο. Λυπόσουν ακόμη για μας και για την αχαριστία μας. Ελέησε με Κύριέ μου και όλους τους ανθρώπους, ανάδειξέ μας ευγνώμονες δούλους Σου, ώστε προς δόξαν Σου όλοι να σωθούμε.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες της προδοσίας το φίλημα. Και πάλι φέρθηκες με φιλοφρόνηση λέγων: «εταίρε, εφ’ ω  πάρει;» (Ματθ.κστ΄50). Δηλαδή, σύντροφε κάνε εκείνο για το οποίο ήρθες. Ο Ιούδας έπρεπε εκείνη την ώρα συγκλονισμένος να πέσει στα πόδια Σου και να πει: «Κύριε φιλάνθρωπε και ανεξίκακε, εμένα τον προδότη αποκαλείς σύντροφο; Συγχώρεσέ με τον ανάξιο». Και Συ θα τον συγχωρούσες και θα τον αποκαθιστούσες στο αποστολικό αξίωμα. Όμως ο δυστυχής είχε κυριευθεί από το σατανά και χάθηκε. Αν, λοιπόν, χάθηκε ένας απόστολος που έκανε θαύματα και αν χάθηκαν ο πιο λαμπρός άγγελος και τόσοι πολλοί άλλοι άγγελοι, εγώ από μόνος μου είμαι χαμένος. Ελέησέ με Κύριέ μου και σώσε με, είτε θέλω είτε δεν θέλω. Και όλους τους ανθρώπους προς δόξαν Σου.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη σύλληψη από τον όχλο. Συ και εκείνη την ώρα φέρθηκες ευεργετών κάνοντας καλά το αυτί του Μάλχου.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου με βρισιές, βλασφημίες, χτυπήματα ωδηγήθης στον Άννα.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την αδικοτάτη συμπεριφορά του Άννα και ατιμίες.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης στον Καϊάφα και στο άνομο συνέδριο. Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την αδικοτάτη συμπεριφορά του Καϊάφα και των άλλων αρχιερέων, γραμματέων και φαρισαίων. Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τις ψευδομαρτυρίες, τις συκοφαντίες και το ράπισμα. Έπειτα, υπέμεινες την αδικοτάτη καταδικαστική απόφαση και τους εμπαιγμούς, τους εμπτυσμούς, τα ραπίσματα και τα κολαφίσματα.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την άρνηση του αγίου μαθητού Σου Πέτρου. Εκείνος έκλαυσε πικρώς, εγώ όμως ουδέποτε δάκρυσα για τα αναρίθμητα και φρικτότατα αμαρτήματά μου. Βοήθησε και μένα Κύριέ μου με τις ευχές του αποστόλου Πέτρου να κλαύσω πικρά για τις αμαρτίες μου.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου

 του ενορίτου μας Νικολάου Βοϊνέσκου


Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη σύλληψη από τον όχλο. Συ και εκείνη την ώρα φέρθηκες ευεργετών κάνοντας καλά το αυτί του Μάλχου.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου με βρισιές, βλασφημίες, χτυπήματα ωδηγήθης στον Άννα.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την αδικοτάτη συμπεριφορά του Άννα και ατιμίες.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης στον Καϊάφα και στο άνομο συνέδριο. Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την αδικοτάτη συμπεριφορά του Καϊάφα και των άλλων αρχιερέων, γραμματέων και φαρισαίων. Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τις ψευδομαρτυρίες, τις συκοφαντίες και το ράπισμα. Έπειτα, υπέμεινες την αδικοτάτη καταδικαστική απόφαση και τους εμπαιγμούς, τους εμπτυσμούς, τα ραπίσματα και τα κολαφίσματα.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την άρνηση του αγίου μαθητού Σου Πέτρου. Εκείνος έκλαυσε πικρώς, εγώ όμως ουδέποτε δάκρυσα για τα αναρίθμητα και φρικτότατα αμαρτήματά μου. Βοήθησε και μένα Κύριέ μου με τις ευχές του αποστόλου Πέτρου να κλαύσω πικρά για τις αμαρτίες μου.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη φυλάκιση και την αγωνία της νυκτός μόνος. Έτσι επαλήθευσε ο προφητικός λόγος: «και υπέμεινα συλλυπούμενον και ουχ υπήρξε μοι και παρακαλούντας και ουχ εύρον» (ψαλμ.ξη΄ 68). Στήριζε Κύριέ μου όλους τους πονεμένους και βασανιζομένους ανθρώπους και ιδιαίτερα αυτούς που είναι μόνοι.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης στον Πιλάτο και έπειτα στον Ηρώδη.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την απαισιοτάτη συμπεριφορά του Ηρώδη και διάφορες ατιμίες.
Σε ευχαριστώ Κύριε μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης πάλι στον Πιλάτο. Σε ευχαριστώ που υπέμεινες την απαισιοτάτη συμπεριφορά του Πιλάτου, ο οποίος παρότι γνώριζε ότι είσαι αθώος Σε κατεδίκασε σε θάνατο και μάλιστα σε σταυρικό θάνατο.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου τα πανάγια αυτιά Σου άκουσαν το: «Άρον, άρον σταύρωσον αυτόν»(Ιωαν. Ιθ΄15) από τον ευεργετημένο και αχάριστο λαό, που αντίθετα έπρεπε να κράζει: «Πιλάτε, άφησε ελεύθερο τον ευεργέτη μας».
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη φοβερή αδικία να προτιμήσει ο λαός να ελευθερωθεί ο Βαραββάς ο εγκληματίας αντί Σου του Παναγίου. Φύλαξέ μας Κύριέ μου, ιδίως τους νέους και τις νέες να μην επηρεαζόμαστε και πέφτουμε θύματα των πνευματικών πλανεμένων βαραββάδων, αλλά να ακολουθούμε μόνο Εσένα.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη γύμνωση, τη φραγγέλωση, τον ακάνθινο στέφανο, την πορφυρά χλαίνα, τον κάλαμο, τους εμπτυσμούς, τους εμπαιγμούς, τους κολαφισμούς και τα ραπίσματα από τους στρατιώτες. Και όλα αυτά τα υπέμεινες με χαρούμενη υπακοή από αγάπη προς τον ουράνιο Πατέρα Σου και από αγάπη προς τους ανθρώπους. Τα υπέμεινες υπέρ ημών και αντί ημών. Δόξα τη ακαταλήπτω και ανεκφράστω αγάπη Σου, Κύριε δόξα Σοι. Η δε αγαπώσα καρδία Σου ελυπείτο για τη σκληροκαρδία των στρατιωτών. Συγχώρεσε και μένα και σώσον με από την σκληροκαρδία μου.
 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την ατιμία να σε παρουσιάσουν στο λαό με τον ακάνθινο στέφανο κι εκείνος να φωνάζει: «Σταύρωσον, σταύρωσον αυτόν». Και μετ’ ολίγον να σε παρουσιάσει ο Πιλάτος λέγωνˑ «Ίδε ο βασιλεύς υμών» και ο λαός να φωνάζει «Άρον, άρον σταύρωσον αυτόν» .
 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου μέσα στην κοσμοχαλασιά ωδηγήθης με βρισιές, βλασφημίες και χτυπήματα στον κρανίου τόπο και εκεί εσταυρώθης εν μέσω δύο ληστών, για να επαληθευθεί η προφητεία «και μετά ανόμων ελογίσθη» .
 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι η αγαπώσα καρδία Σου κατά την πορεία στο Γολγοθά σπλαχνίστηκε τις γυναίκες που έκλαιγαν λέγοντας: «Μη κλαίτε για μένα, αλλά για τον εαυτό σας να κλαίτε. Διότι, αν στο υγρό ξύλο, σε Μένα δηλαδή που είμαι αθώος, έκαναν τόσα,  στο ξερό ξύλο δηλαδή σε σας που είστε ένοχες πολλών αμαρτιών, τι θα κάνουν;».
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου έγινες κατάρα, καθώς είναι γραμμένο: «επικατάρατος πας ο κρεμάμενος επί ξύλου». Και έγινες υπέρ ημών κατάρα για να μας σώσεις από την κατάρα του νόμου, διότι είναι γραμμένο «επικατάρατος πας ο μη ποιών τον νόμον» και «επικατάρατος πας ο ποιών τον νόμον ατελώς». Όμως έστειλες το Άγιο Πνεύμα και απέδειξες ότι είσαι ευλογημένος και η πηγή της ευλογίας. Δόξα Σοι ο Θεός.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου το Πανάγιο Σώμα Σου προσηλώθη στο ατιμωτικό θανατηφόρο και καταραμένο ξύλο, το οποίο μετέβαλες σε τίμιο,  ευλογημένο, ζωηφόρο, θαυματουργό και σε όπλο κατά του διαβόλου.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου τα Πανάγια μάτια Σου είδαν τα εξαγριωμένα πρόσωπα των σταυρωτών Σου. Τα Πανάγια αυτιά Σου άκουσαν τις βρισιές και τις βλασφημίες. Η Πανάγια Μύτη Σου μύρισε την απαίσια δυσοσμία του τόπου. Το Πανάγιο Στόμα Σου εγεύθη το όξος και τη χολή. Η Παναγία Καρδία Σου ελογχεύθη. Οι πόνοι ήσαν τόσο τρομεροί, επαληθεύοντας την προφητεία: «Η καρδία μου ως κηρός τηκόμενος εν τω μέσω της κοιλίας μου» (ψαλμ. Κα΄15).
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου για τις ατιμίες που υπέμεινες για χάρη μου. Το βάρος των ατιμιών φανερώνει ο προφητικός λόγος: «εγώ ειμί σκώληξ και ουκ άνθρωπος» (ψαλμ. Κα΄7).
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου για τους αποκρύφους εις ημάς πόνους, που υπέμεινες για χάρη μας, όπως λέει ο Άγιος Νικόδημος ο αγιορείτης.
Σε ευχαριστώ Κύριέ μου και για τους ψυχικούς πόνους που υπέμεινες για χάρη μας. Πονούσες για την Παναγία Σου Μητέρα, για τον ηγαπημένο μαθητή Σου, για τις  Μυροφόρες γυναίκες, για τους σταυρωτάς Σου και για όλους τους ανθρώπους. Μη γένοιτο, Κύριέ μου, να χαθεί κανείς άνθρωπος. Αλλά όλοι να σωθούμε με τη χάρι Σου , με τις πρεσβείες της Παναγίας Μητρός Σου, με τη χάρι του Τιμίου σου Σταυρού και του Παναγίου Σου τάφου, με την προστασία των φυλάκων αγγέλων και πασών των αγγελικών δυνάμεων, με τις πρεσβείες πάντων των αγίων Σου και με το δικό μας φτωχό αγώνα.
Είχες όμως και τρεις χαρές. Πρώτα-πρώτα για τη μακροθυμία, την ανεξικακία, τη συγχωρητικότητα, την πραότητα, την ειρήνη, την υπομονή και την ανδρεία της Παναγίας Σου Μητρός.
Είχες ακόμη χαρά για το θάρρος και την αγάπη του αγαπημένου μαθητή Ιωάννου.
 Είχες τέλος χαρά για την ανδρεία και την αφοσίωση των Μυροφόρων γυναικών.
Είχες Κύριέ μου και μια τέταρτη μεγάλη χαρά για τη μετάνοια και τη σωτηρία του εκ δεξιών ληστού. Αυτός ενώ στην αρχή σε βλαστημούσε, βλέποντας την αγία συμπεριφορά Σου, ήλεγξε τον άλλο ληστή λέγοντας: «ουδέ φοβή συ τον Θεόν, ότι εν τω αυτώ κρίματι ει; Και ημείς μεν δικαίως, άξια γαρ ων επράξαμεν απολαμβάνομεν. Ούτος δε ουδέν άτοπον έπραξε» (Λουκ. κγ΄40-41). Μετά από αυτά τα λόγια που φανερώνουν αληθινή μετάνοια και βαθιά ταπείνωση, δείχνοντας μεγαλειώδη πίστη και αγάπη στον Εσταυρωμένο Λυτρωτή προσέθεσε: «Μνήσθητί μου Κύριε, όταν έλθης εν τη βασιλεία Σου» (Λουκ. κγ΄42). Και Συ φιλάνθρωπε Κύριε τον βεβαίωσες: «Αμήν λέγω σοι, σήμερον μετ’ εμού έση εν τω παραδείσω». Δόξα Σοι, ο Θεός.
Αξίωσε και μας Κύριε τους αμαρτωλούς την ώρα του θανάτου να χωριστεί η αμαρτωλή ψυχή από το αμαρτωλό μας σώμα, με βαθειά συναίσθηση της αμαρτωλότητος μας και επίρριψη του εαυτού μας στο άπειρο έλεος Σου, λέγοντας: «Μνήσθητι μου Κύριε, όταν έλθεις εν τη βασιλεία Σου» και κάνοντας το σημείο του Σταυρού, ώστε προς δόξαν Σου προς δόξαν της Παναγίας Σου Μητρός να σωθούμε και να είμαστε αιώνια κοντά Σου. Αυτό το σωτήριο δώρο σε παρακαλώ να χαρίσεις σε όλους τους ανθρώπους.
Και η απάντησή Σου σ’ αυτήν την ασύλληπτη κακουργία; Συ Κύριέ μου έπλασες τον Αδάμ και την Εύα κατ’ εικόνα και καθ΄ ομοίωσιν ιδική Σου. Εκείνοι παρέβησαν την εντολή Σου και έρριψαν την ευθύνη σε Σένα. Συ και μετά την πτώση τους χάριζες αμέτρητες ευλογίες, εκείνοι και οι απόγονοί τους απεμακρύνοντο διαρκώς από Σένα, ειδωλολατρούσαν και σαρκολατρούσαν παροργίζοντάς Σε. Συ διάλεξες τον Αβραάμ, τον ευλόγησες και έβγαλες από αυτόν τον Ισραηλιτικό λαό. Τους έστειλες προφήτες και έδωσες το νόμο Σου, ανέδειξες πολλούς αγίους, άνδρας και γυναίκας. Όμως ο σκληροτράχηλος λαός πολλάκις ειδωλολατρούσε και σαρκολατρούσε. Κακομεταχειριζόταν τους προφήτες και απεσταλμένους Σου, τους βασάνιζε και τους θανάτωνε με φρικτούς τρόπους. Τέλος, ήρθες Συ ο Πανάγιος Υιός του Θεού, έγινες άνθρωπος για χάρη μας, δίδαξες, θαυματούργησες, γέμισες με άπειρες και τρισμέγιστες ευεργεσίες τη Γαλιλαία και την Ιουδαία και ο αχάριστος λαός για ευχαριστώ Σε κάρφωσε πάνω στο Σταυρό. Και Συ Πανάγαθε, Μακρόθυμε και Ανεξίκακε Κύριε, τι είπες; «Πάτερ, άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι» (Λουκ. Κγ΄34). Δόξα τη Εσταυρωμένη αγάπη Σου, κύριε δόξα Σοι.

Σε ευχαριστώ, Κύριέ μου...

 


του ενορίτου μας Νικολάου Βοϊνέσκου


Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη φυλάκιση και την αγωνία της νυκτός μόνος. Έτσι επαλήθευσε ο προφητικός λόγος: «και υπέμεινα συλλυπούμενον και ουχ υπήρξε μοι και παρακαλούντας και ουχ εύρον» (ψαλμ.ξη΄ 68). Στήριζε Κύριέ μου όλους τους πονεμένους και βασανιζομένους ανθρώπους και ιδιαίτερα αυτούς που είναι μόνοι.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης στον Πιλάτο και έπειτα στον Ηρώδη.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την απαισιοτάτη συμπεριφορά του Ηρώδη και διάφορες ατιμίες.

Σε ευχαριστώ Κύριε μου, διότι για χάρη μου ωδηγήθης πάλι στον Πιλάτο. Σε ευχαριστώ που υπέμεινες την απαισιοτάτη συμπεριφορά του Πιλάτου, ο οποίος παρότι γνώριζε ότι είσαι αθώος Σε κατεδίκασε σε θάνατο και μάλιστα σε σταυρικό θάνατο.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου τα πανάγια αυτιά Σου άκουσαν το: «Άρον, άρον σταύρωσον αυτόν»(Ιωαν. Ιθ΄15) από τον ευεργετημένο και αχάριστο λαό, που αντίθετα έπρεπε να κράζει: «Πιλάτε, άφησε ελεύθερο τον ευεργέτη μας».

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη φοβερή αδικία να προτιμήσει ο λαός να ελευθερωθεί ο Βαραββάς ο εγκληματίας αντί Σου του Παναγίου. Φύλαξέ μας Κύριέ μου, ιδίως τους νέους και τις νέες να μην επηρεαζόμαστε και πέφτουμε θύματα των πνευματικών πλανεμένων βαραββάδων, αλλά να ακολουθούμε μόνο Εσένα.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες τη γύμνωση, τη φραγγέλωση, τον ακάνθινο στέφανο, την πορφυρά χλαίνα, τον κάλαμο, τους εμπτυσμούς, τους εμπαιγμούς, τους κολαφισμούς και τα ραπίσματα από τους στρατιώτες. Και όλα αυτά τα υπέμεινες με χαρούμενη υπακοή από αγάπη προς τον ουράνιο Πατέρα Σου και από αγάπη προς τους ανθρώπους. Τα υπέμεινες υπέρ ημών και αντί ημών. Δόξα τη ακαταλήπτω και ανεκφράστω αγάπη Σου, Κύριε δόξα Σοι. Η δε αγαπώσα καρδία Σου ελυπείτο για τη σκληροκαρδία των στρατιωτών. Συγχώρεσε και μένα και σώσον με από την σκληροκαρδία μου.

 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου υπέμεινες την ατιμία να σε παρουσιάσουν στο λαό με τον ακάνθινο στέφανο κι εκείνος να φωνάζει: «Σταύρωσον, σταύρωσον αυτόν». Και μετ’ ολίγον να σε παρουσιάσει ο Πιλάτος λέγωνˑ «Ίδε ο βασιλεύς υμών» και ο λαός να φωνάζει «Άρον, άρον σταύρωσον αυτόν» .

 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου μέσα στην κοσμοχαλασιά ωδηγήθης με βρισιές, βλασφημίες και χτυπήματα στον κρανίου τόπο και εκεί εσταυρώθης εν μέσω δύο ληστών, για να επαληθευθεί η προφητεία «και μετά ανόμων ελογίσθη» .

 Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι η αγαπώσα καρδία Σου κατά την πορεία στο Γολγοθά σπλαχνίστηκε τις γυναίκες που έκλαιγαν λέγοντας: «Μη κλαίτε για μένα, αλλά για τον εαυτό σας να κλαίτε. Διότι, αν στο υγρό ξύλο, σε Μένα δηλαδή που είμαι αθώος, έκαναν τόσα,  στο ξερό ξύλο δηλαδή σε σας που είστε ένοχες πολλών αμαρτιών, τι θα κάνουν;».

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου έγινες κατάρα, καθώς είναι γραμμένο: «επικατάρατος πας ο κρεμάμενος επί ξύλου». Και έγινες υπέρ ημών κατάρα για να μας σώσεις από την κατάρα του νόμου, διότι είναι γραμμένο «επικατάρατος πας ο μη ποιών τον νόμον» και «επικατάρατος πας ο ποιών τον νόμον ατελώς». Όμως έστειλες το Άγιο Πνεύμα και απέδειξες ότι είσαι ευλογημένος και η πηγή της ευλογίας. Δόξα Σοι ο Θεός.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου το Πανάγιο Σώμα Σου προσηλώθη στο ατιμωτικό θανατηφόρο και καταραμένο ξύλο, το οποίο μετέβαλες σε τίμιο,  ευλογημένο, ζωηφόρο, θαυματουργό και σε όπλο κατά του διαβόλου.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου, διότι για χάρη μου τα Πανάγια μάτια Σου είδαν τα εξαγριωμένα πρόσωπα των σταυρωτών Σου. Τα Πανάγια αυτιά Σου άκουσαν τις βρισιές και τις βλασφημίες. Η Πανάγια Μύτη Σου μύρισε την απαίσια δυσοσμία του τόπου. Το Πανάγιο Στόμα Σου εγεύθη το όξος και τη χολή. Η Παναγία Καρδία Σου ελογχεύθη. Οι πόνοι ήσαν τόσο τρομεροί, επαληθεύοντας την προφητεία: «Η καρδία μου ως κηρός τηκόμενος εν τω μέσω της κοιλίας μου» (ψαλμ. Κα΄15).

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου για τις ατιμίες που υπέμεινες για χάρη μου. Το βάρος των ατιμιών φανερώνει ο προφητικός λόγος: «εγώ ειμί σκώληξ και ουκ άνθρωπος» (ψαλμ. Κα΄7).

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου για τους αποκρύφους εις ημάς πόνους, που υπέμεινες για χάρη μας, όπως λέει ο Άγιος Νικόδημος ο αγιορείτης.

Σε ευχαριστώ Κύριέ μου και για τους ψυχικούς πόνους που υπέμεινες για χάρη μας. Πονούσες για την Παναγία Σου Μητέρα, για τον ηγαπημένο μαθητή Σου, για τις  Μυροφόρες γυναίκες, για τους σταυρωτάς Σου και για όλους τους ανθρώπους. Μη γένοιτο, Κύριέ μου, να χαθεί κανείς άνθρωπος. Αλλά όλοι να σωθούμε με τη χάρι Σου , με τις πρεσβείες της Παναγίας Μητρός Σου, με τη χάρι του Τιμίου σου Σταυρού και του Παναγίου Σου τάφου, με την προστασία των φυλάκων αγγέλων και πασών των αγγελικών δυνάμεων, με τις πρεσβείες πάντων των αγίων Σου και με το δικό μας φτωχό αγώνα.

Είχες όμως και τρεις χαρές. Πρώτα-πρώτα για τη μακροθυμία, την ανεξικακία, τη συγχωρητικότητα, την πραότητα, την ειρήνη, την υπομονή και την ανδρεία της Παναγίας Σου Μητρός.

Είχες ακόμη χαρά για το θάρρος και την αγάπη του αγαπημένου μαθητή Ιωάννου.

 Είχες τέλος χαρά για την ανδρεία και την αφοσίωση των Μυροφόρων γυναικών.

Είχες Κύριέ μου και μια τέταρτη μεγάλη χαρά για τη μετάνοια και τη σωτηρία του εκ δεξιών ληστού. Αυτός ενώ στην αρχή σε βλαστημούσε, βλέποντας την αγία συμπεριφορά Σου, ήλεγξε τον άλλο ληστή λέγοντας: «ουδέ φοβή συ τον Θεόν, ότι εν τω αυτώ κρίματι ει; Και ημείς μεν δικαίως, άξια γαρ ων επράξαμεν απολαμβάνομεν. Ούτος δε ουδέν άτοπον έπραξε» (Λουκ. κγ΄40-41). Μετά από αυτά τα λόγια που φανερώνουν αληθινή μετάνοια και βαθιά ταπείνωση, δείχνοντας μεγαλειώδη πίστη και αγάπη στον Εσταυρωμένο Λυτρωτή προσέθεσε: «Μνήσθητί μου Κύριε, όταν έλθης εν τη βασιλεία Σου» (Λουκ. κγ΄42). Και Συ φιλάνθρωπε Κύριε τον βεβαίωσες: «Αμήν λέγω σοι, σήμερον μετ’ εμού έση εν τω παραδείσω». Δόξα Σοι, ο Θεός.

Αξίωσε και μας Κύριε τους αμαρτωλούς την ώρα του θανάτου να χωριστεί η αμαρτωλή ψυχή από το αμαρτωλό μας σώμα, με βαθειά συναίσθηση της αμαρτωλότητος μας και επίρριψη του εαυτού μας στο άπειρο έλεος Σου, λέγοντας: «Μνήσθητι μου Κύριε, όταν έλθεις εν τη βασιλεία Σου» και κάνοντας το σημείο του Σταυρού, ώστε προς δόξαν Σου προς δόξαν της Παναγίας Σου Μητρός να σωθούμε και να είμαστε αιώνια κοντά Σου. Αυτό το σωτήριο δώρο σε παρακαλώ να χαρίσεις σε όλους τους ανθρώπους.

Και η απάντησή Σου σ’ αυτήν την ασύλληπτη κακουργία; Συ Κύριέ μου έπλασες τον Αδάμ και την Εύα κατ’ εικόνα και καθ΄ ομοίωσιν ιδική Σου. Εκείνοι παρέβησαν την εντολή Σου και έρριψαν την ευθύνη σε Σένα. Συ και μετά την πτώση τους χάριζες αμέτρητες ευλογίες, εκείνοι και οι απόγονοί τους απεμακρύνοντο διαρκώς από Σένα, ειδωλολατρούσαν και σαρκολατρούσαν παροργίζοντάς Σε. Συ διάλεξες τον Αβραάμ, τον ευλόγησες και έβγαλες από αυτόν τον Ισραηλιτικό λαό. Τους έστειλες προφήτες και έδωσες το νόμο Σου, ανέδειξες πολλούς αγίους, άνδρας και γυναίκας. Όμως ο σκληροτράχηλος λαός πολλάκις ειδωλολατρούσε και σαρκολατρούσε. Κακομεταχειριζόταν τους προφήτες και απεσταλμένους Σου, τους βασάνιζε και τους θανάτωνε με φρικτούς τρόπους. Τέλος, ήρθες Συ ο Πανάγιος Υιός του Θεού, έγινες άνθρωπος για χάρη μας, δίδαξες, θαυματούργησες, γέμισες με άπειρες και τρισμέγιστες ευεργεσίες τη Γαλιλαία και την Ιουδαία και ο αχάριστος λαός για ευχαριστώ Σε κάρφωσε πάνω στο Σταυρό. Και Συ Πανάγαθε, Μακρόθυμε και Ανεξίκακε Κύριε, τι είπες; «Πάτερ, άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι» (Λουκ. Κγ΄34). 
Δόξα τη Εσταυρωμένη αγάπη Σου, κύριε δόξα Σοι

«Τη Αγία και Μεγάλη Πέμπτη…»

 


Τη Αγία και Μεγάλη Πέμπτη οι θείοι Πατέρες μας παρέδωσαν να γιορτάζουμε τέσσερα γεγονότα: τον ιερό Νιπτήρα, το Μυστικό Δείπνο- δηλαδή την παράδοση των φρικτών  Μυστηρίων, την υπερθαύμαστη προσευχή(= Γεσθημανή)   και αυτή την προδοσία.

                        Οι σελίδες  της μεγάλης και μοναδικής ιστορίας, αρχίζουν να γυρίζουν μπροστά στα μάτια μας με ταχύ ρυθμό. Τα γεγονότα έρχονται βιαστικά το ένα πίσω απ’  το άλλο. Τέσσερα γεγονότα προβάλλουν μπροστά μας. Καθένα απ’ αυτά εμπερικλείει μέσα του το μεγαλείο της άμετρης αγάπης του σαρκωμένου Θεού για τον άνθρωπο.

            Το πλύσιμο των ποδιών τω μαθητών Του αποτελεί αιώνιο μήνυμα εθελούσιας, δυναμικής και καρποφόρας ταπείνωσης. Η εν Χριστώ Ζωή είναι ζωή ταπείνωσης και όχι εξουσίας.

            Ο μυστικός Δείπνος είναι το κεντρικότερο μέρος της πίστης μας. Ο Ιησούς κόβει το ψωμί και το δίνει. Βάζει το κρασί στο ποτήρι και το δίνει. Δεν αρκεί να πούμε ότι ο Ιησούς προσφέρεται. Προσφέρεται σαν ψωμί και σαν κρασί που χάνεται. Δίνει το σώμα Του το «κλώμενον» και το αίμα Του το «εκχυνόμενον». Ο Αμνός του Θεού «θύεται» υπέρ της ζωής και της σωτηρίας του κόσμου. Γι’ αυτό και η Εκκλησία μας προτρέπει να πλησιάσουμε στην  μυστική Τράπεζα με καθαρές ψυχές.

            Η γεμάτη αγωνία προσευχή του Κυρίου στην κήπο της Γεσθημανή φωτίζει την ανθρώπινη διάσταση του Κυρίου. Ο Θεάνθρωπος αγωνιά μπροστά στο επερχόμενο πάθος. Διστάζει μπροστά στην οδύνη που πλησιάζει. Θλίβεται για τη λαίλαπα του αναίτιου μίσους, του τυφλωμένου φανατισμού, του στείρου νομικισμού. Τα λόγια Του είναι ενδεικτικά: «Πάτερ….ει δυνατόν παρελθέτω απ’ εμού το ποτήριον τούτο….». Δε μένει όμως μέχρις εκεί, ολοκληρώνει τη φράση Του με τη συγκλονιστική αποδοχή του πάθους, της οδύνης, και της θυσίας, «πλην ουχ ως εγώ θέλω, αλλ’ ως συ». Οι ενδοιασμοί δίνουν τη θέση τους στην υπακοή. Ως άνθρωπος θάθελε να αποφύγει τον πόνο και το θάνατο. Ως Θεός, όμως τον αποδέχεται για να τον συντρίψει.

            Η προδοσία του Ιούδα αντιπροσωπεύει την αντίδραση των πιο σκοτεινών δυνάμεων της ανθρώπινης ύπαρξης. Οι ύμνοι της Εκκλησίας μας βρίθουν από εκφράσεις που τονίζουν από τη μια τη μεγαλοσύνη του Κυρίου κι από την άλλη την μικρότητα του Ιούδα. Η φιλαργυρία, η ασέβεια, η μικροπρέπεια, η αγνωμοσύνη, και η διαβολή βρίσκουν στη μορφή του αιώνιου Ιούδα τον καλύτερο εκφραστή τους. Είναι αξιοπρόσεκτος και ο τρόπος της προδοσίας. Το φιλί από εκδήλωση στοργής, αγάπης, εκτίμησης, φιλίας και τρυφερότητας μετατρέπεται σε μέσο προδοσίας. Χωρίς να το συνειδητοποιεί ο Ιούδας απεικονίζει με τη συμβολική κίνησή του τη διαστροφή και την αναίρεση που επιφέρει η δική του στάση σ’ όλες τις άξιες και τις αρχές, που συνθέτουν την  ομορφιά της ζωής.  Ο Χριστός είναι η καταξίωση της  ζωής, είναι η ίδια η ζωή. Ο Ιούδας είναι η απαξίωση της ζωής, είναι ο θάνατος. Δεν είναι τυχαίο, που όταν ο  κατάλαβε ότι  με τη στάση του απέρριψε το καλύτερο στοιχείο της ύπαρξής του, που ήταν η σχέση του με τον Χριστό, αυτοκτόνησε.

            Το απολυτίκιο της ημέρας αναφέρεται σ’ αυτό το φρικτό γεγονός της προδοσίας κα αποτελεί μια προειδοποίηση για όλους μας που τυραννιόμαστε από το πάθος της απληστίας και φιλαργυρίας.

            «Ότε οι ένδοξοι Μαθηταί, εν τω νιπτήρι του δείπνου εφωτίζοντο, τότε Ιούδας ο δυσσεβής φιλαργυρίαν νοσήσας εσκοτίζετο και ανόμοις κριταίς, σε τον δίκαιον Κριτήν παραδίδωσι. Βλέπε χρημάτων εραστά, τον δια ταύτα αγχόνη χρησάμενον, φεύγε ακόρεστον ψυχήν, την Διδασκάλω τοιαύτα τολμήσασαν. Ο περί πάντων αγαθός, Κύριε, δόξα σοι».

            Μητροπολίτου Αργολίδος ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ

Τετάρτη 1 Μαΐου 2024

Τη Αγία και Μεγάλη Τετάρτη

 


«Τη Αγία και Μεγάλη Τετάρτη, της αλειψάσης τον Κύριον μύρω πόρνης γυναικός, μνείαν ποιείσθαι οι θειότατοι Πατέρες εθέσπισαν, ότι προ του σωτηρίου Πάθους μικρόν τούτο γέγονεν».

          Η Εκκλησία μας παρουσιάζει μίαν αντίθεση: του Ιούδα και της πόρνης γυναικός, της απελπισίας και της πίστεως, της πώρωσης και της μετάνοιας, της προδοσίας και της ευγνωμοσύνης.

          Η μετάνοια είναι μη δίδυμη αδελφή της εγρήγορσης. Η εγρήγορση οδηγεί στη μετάνοια και η μετάνοια στην εγρήγορση. Δεν μπορεί να υπάρξει μετάνοια χωρίς εγρήγορση ούτε εγρήγορση ούτε κι εγρήγορση χωρίς μετάνοια. Να επισημάνουμε εδώ κάτι  πολύ ουσιώδες. Η μετάνοια δεν είναι μόνο η απλή μεταμέλεια ούτε η αναγνώριση ενός σφάλματος. Η μετάνοια είναι αυτό που η ίδια η λέξη αναφέρει, δηλαδή, αλλαγή νου, μεταστροφή ζωής, μεταβολή στόχων, επαναιεράρχηση προτεραιοτήτων. Η ειλικρινής μετάνοια γεννά το μίσος και την αποστροφή προς την αμαρτία γι’ αυτό και οδηγεί τον άνθρωπο σε μια εσωτερική αναγέννηση. Ο μετανοημένος άνθρωπος είναι ένας «νέος»  άνθρωπος. Έχει κηρύξει αδυσώπητο  πόλεμο  κατά του αμαρτωλού παρελθόντος και προσβλέπει με ελπίδα στο έλεος, την αγάπη και τη συγχωρητικότητα του φιλανθρώπου Θεού.

          Η πόρνη γυναίκα σώθηκε λοιπόν επειδή επαγρύπνησε, μετανόησε. Και ο Ιούδας χάθηκε γιατί ραθύμησε και παρέμεινε αμετανόητος. Σώθηκε η πόρνη  γιατί παρά την κατάντια της δεν έχασε την ελπίδα της. Χάθηκε ο Ιούδας γιατί όλη του την ελπίδα τη στήριξε στο χρήμα, στον χρυσό και όχι στον Χριστό. Και ο πλούτος, το ξέρουμε, είναι ο πιο άπιστος φίλος! Ποιο ήταν το αντίτιμο της προδοσίας; Τριάντα αργύρια. Μικρότερη η τιμή απ’ όσο θα αγόραζε κανείς ένα ζώο! Τόσο τυφλώνει τον άνθρωπο η φιλαργυρία.

          Γι αυτό στώμεν καλώς.