Ποιοι δεν επιτρέπεται να είναι ανάδοχοι στην τέλεση του Μυστηρίου του Βαπτίσματος.

 

Ο ανάδοχος είναι το πρόσωπο που θα αναδέχεται τον βαπτιζόμενο (αναδεκτό) και συμμετέχει στις προπαρασκευαστικές πράξεις του Βαπτίσματος και σε όλη την ιερουργία του θείου Μυστηρίου, αναλαμβάνοντας την ευθύνη της χριστιανικής διαπαιδαγωγήσεως του νέου μέλους της Εκκλησίας.

            Ο ανάδοχος θεωρείται κατά κάποιο τρόπο ως ο εντολοδόχος για την επιτέλεση του σπουδαίου έργου της κατηχήσεως. Ο θεσμός του αναδόχου αναφέρεται από τον Τερτυλλιανό στο έργο του DE BAPTISMO, όπου και μαρτυρείται ότι «προερχόταν από την τάξη των πιστών, ήταν συνήθως του ίδιου φύλου προς τον βαπτιζόμενο και προσωποποιούσε την ευθύνη του όλου σώματος της τοπικής Εκκλησίας για την ορθή κατήχηση του νέου μέλους  της».

Μετά την επικράτηση του νηπιοβαπτισμού, ο ανάδοχος χαρακτηρίζεται  πλέον ως πνευματικός πατέρας (ή μητέρα) και ακριβώς έτσι τον ονομάζει ο ιερός Χρυσόστομος. Έχουν δε χρέος οι ανάδοχοι, υπογραμμίζει ο ίδιος, «πολλήν την αγρυπνίαν επιδείκνυσθαι….(προς τους αναδεκτούς) παραινούντες  και συμβουλεύοντες, διορθούντες, πατρικήν φιλοστοργίαν επιδεικνύμενοι».

            Επειδή ακριβώς και σύμφωνα με την πράξη της Εκκλησίας ο ανάδοχος ασκεί υπεύθυνο έργο, «αναδεχόμενος δεν τον εγγυώμενον κατά τε πίστιν και βίον», γι’ αυτό και πρέπει να είναι κατάλληλο πρόσωπο, πιστό μέλος της Εκκλησίας, Χριστιανός Ορθόδοξος. Γι’ αυτούς τους λόγους κωλύονται να είναι ανάδοχοι οι κάτωθι:

            -Οι μη Χριστιανοί: δηλ. δεν μπορούν να γίνουν ανάδοχοι οι αβάπτιστοι γενικώς («εθνικοί», αλλόθρησκοι, κ.λ.π.)

            -Οι αιρετικοί, οι σχισματικοί, οι ετερόδοξοι.

            -Οι αφορισθέντες.

            -οι τελέσαντες πολιτικό γάμο.

            -Οι μη έχοντες συνείδηση των πράξεών τους και οι ακαταλόγιστοι.

            -Τα νήπια, οι άνηβοι. Ειδικά με τους τελευταίους θα προτείναμε τη συμπλήρωση του 12^ου έτους της ηλικίας, ώστε να επιτραπεί η αναδοχή κατά την ποιμαντική διάκριση του Επισκόπου. Αποκλείονται βέβαια λόγω συγγενείας οι γονείς του τέκνου, ο σύζυγος ή η σύζυγος του βαπτιζομένου, και οι μοναχοί, για πνευματικούς λόγους που σχετίζονται με τη μοναχική του ιδιότητα.

            γ.